VII SA/Wa 1971/09

WyrokWSA w Warszawie2010-02-23

Skład orzekający: Daria Gawlak - Nowakowska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Jolanta Zdanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na użytkowanie budynku gospodarczego z częścią garażową, wybudowanego samowolnie przed wejściem w życie ustawy Prawo budowlane z 1994 r., może zostać udzielone, jeśli istnieją wątpliwości co do jego stanu technicznego, zgodności z przepisami o lokalizacji przy granicy działki oraz wpływu na nieruchomość sąsiednią?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja o pozwoleniu na użytkowanie budynku gospodarczego z częścią garażową nie narusza prawa. Stwierdzono, że budynek, wybudowany samowolnie w 1994 r., podlega przepisom Prawa budowlanego z 1974 r. Brak było podstaw do nakazu rozbiórki, gdyż budynek spełniał warunki techniczne dotyczące lokalizacji przy granicy działki, a jego stan techniczny kwalifikował go do zalegalizowania. Zobowiązanie inwestora do użytkowania obiektu zgodnie z przeznaczeniem stanowiło wystarczające zabezpieczenie przed ewentualnymi uciążliwościami.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego z częścią garażową. Budynek został wybudowany samowolnie w 1994 r. przez D. i R. N. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące uszkodzenia jej domu, samowolnego zajęcia części jej posesji, a także niewłaściwego przeznaczenia obiektu sąsiada (garaż z warsztatem zamiast budynku gospodarczego). Kwestionowała również stan techniczny budynku i jego lokalizację przy granicy działki.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2010 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie skargę oddala Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W., na podstawie art. 42 ust. 3 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), udzielił D. i R. N. pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego z częścią garażową, usytuowanego na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w O. oraz zobowiązał inwestora do użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że decyzją z dnia [...] maja 1997 r. Kierownik Urzędu Rejonowego w O. udzielił R. N. pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego, usytuowanego na działce nr [...] przy ul. [...] w O. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewodę [...] decyzją z dnia [...] lipca 1997 r. Wyrokiem z dnia 4 listopada 1998 r. sygn. akt IV SA 1393/97 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ww. decyzję Wojewody [...], ze względu na brak odniesienia do wyników czynności kontrolnych, dotyczących budynku usytuowanego na sąsiedniej działce nr [...], stanowiącej własność K. S. W wyniku kontroli stwierdzono, że wieniec budynku gospodarczego usytuowanego na działce nr [...] opiera się na ścianie budynku usytuowanego na działce nr [...] na długości 5,4 m. Stwierdzono również występowanie zarysowań ukośnych na powierzchni sufitu oraz rys na powierzchni nadproża okiennego i drzwiowego, a także spękań poprzecznych na ścianie budynku gospodarczego na działce nr [...]. Wniosek o pozwolenie na użytkowanie budynku gospodarczego z garażem złożono wraz z projektem powykonawczym i pozytywną opinią techniczną wykonanych robót. Podczas kontroli w dniu 14 maja 1997 r. stwierdzono, że inwestor wybudował budynek gospodarczy w granicy z działką K. S. i przylega on do budynku gospodarczego K. S., użytkowanego jako budynek mieszkalny. Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, działka inwestorów leży na terenie zabudowy mieszkaniowej o niskiej intensywności. Warunki techniczne obowiązujące w dacie budowy budynku gospodarczego (1994 r.) określone w rozporządzeniu Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. zezwalają w § 13 na lokalizację budynków gospodarczych bezpośrednio przy granicy działki ze ścianami z materiałów niepalnych i z dachem o pokryciu z materiałów niepalnych, jeżeli wody opadowe nie są odprowadzane na działkę sąsiednią. Wybudowany budynek gospodarczy spełnia te warunki. Podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 4 kwietnia 1997 r. stwierdzono, że wieniec budynku gospodarczego wybudowanego na działce inwestorów opiera się na budynku przy ul. [...] na długości ok. 5,4 m i na szerokości od 3 do 6 cm. Ponadto ustalono, iż w budynku przy ul. [...] stanowiącym własność K. S. występują zarysowania ukośne na suficie od narożników ścian poprzecznych i rysy na nadprożu okiennym i drzwiowym oraz spękania ściany podłużnej od strony ul. [...]. Powyższe pęknięcia potwierdzono w protokole oględzin z dnia 12 sierpnia 1998 r. W wyniku kolejnych oględzin z dnia 23 stycznia 2003 r. nie stwierdzono spękań ścian w budynku K. S. Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. nakazał R. N. likwidację drzwi wjazdowych do pomieszczenia gospodarczego w budynku gospodarczym, znajdującym się w odległości 2,00 m. od okien budynku usytuowanego w granicy z działką nr [...]. Decyzja ta została uchylona przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r., a sprawa został przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zdaniem organu I instancji, użytkowanie przedmiotowego budynku jako gospodarczego nie będzie stanowiło uciążliwości dla użytkowników działki sąsiedniej. Organ stwierdził, że budynek na działce K. S. wybudowano samowolnie jako gospodarczy, a następnie samowolnie zmieniono sposób jego użytkowania na mieszkalny. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – zwanej dalej k.p.a. – po rozpatrzeniu odwołania K. S., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ stwierdził, że kontrolowana decyzja organu I instancji została wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy, wskutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 listopada 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 1179/07, oddalającego skargę K. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...], uchylająca decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] – nakazującą R. N. likwidację drzwi wjazdowych do pomieszczenia gospodarczego w budynku gospodarczym, znajdujących się w odległości 2,00 m. od okien budynku K. S., usytuowanego w granicy z działką nr [...] – i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ wskazał, iż w wyniku postanowienia z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...] inwestor R. N. złożył projekt techniczny – powykonawczy z opinią techniczną budynku gospodarczego, zlokalizowanego przy ul. [...] w O. Z opinii i jej uzupełnienia wynika, że "ogólny stan techniczny budynku jest dobry. Nie stwierdzono pęknięć, ani rys w wykonanych elementach konstrukcyjnych, tj. fundamentach, ścianach i stropach. Budynek wykonano na ogół zgodnie z zasadami sztuki budowlanej, z pewnym zastrzeżeniem warunków technicznych. Stan techniczny istniejącego budynku kwalifikuje obiekt do zalegalizowania, co pozwoli inwestorom na jego użytkowanie i wykorzystanie we właściwym przeznaczeniu". Z uzupełnienia opinii technicznej wynika ponadto, że budynek inwestorów posiada własną, niezależną konstrukcję, a istniejące pęknięcia i zarysowania na budynku K. S. mogą być spowodowane obciążeniami powstałymi w wyniku jego rozbudowy. W ocenie organu odwoławczego, organ pierwszej instancji trafnie przyjął, iż skoro przedmiotowy obiekt został wybudowany przed 1995 rokiem, to należy zastosować w niniejszej sprawie przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Podstawę do tego stanowi art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r., zgodnie z którym przepisu art. 48 ustawy nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy, do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Organ stwierdził, iż przedmiotowa działka znajduje się na terenie przewidzianym w planie zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę mieszkaniową niskiej intensywności, a zgodnie z przedłożonym projektem technicznym – powykonawczym oraz opinią techniczną, budynek jest w dobrym stanie technicznym. Stan techniczny budynku kwalifikuje go do zalegalizowania, co pozwoli inwestorom na jego użytkowanie i wykorzystanie we właściwym przeznaczeniu. W odniesieniu do lokalizacji otworu drzwiowego w odległości około 2,00 m. od istniejących okien w budynku K. S. organ wyjaśnił, iż normy zawarte w warunkach technicznych dotyczą sytuacji, gdy ściana budynku z otworem drzwiowym usytuowana jest w stosunku do ściany budynku z otworami okiennymi na działce sąsiedniej równolegle, nie zaś gdy otwory te znajdują się w jednej płaszczyźnie wobec siebie. Ponadto, w oparciu o wnioski zawarte w opiniach technicznych organ wskazał, że przedmiotowe pomieszczenie użytkowane jest jako gospodarcze, a nie garaż i warsztat, a istniejące drzwi nie powodują uciążliwości w użytkowaniu sąsiedniego budynku. Organ podał, że budynek usytuowany na działce sąsiedniej został wybudowany jako budynek gospodarczy, którego użytkowanie na cele mieszkalne zostało samowolnie zmienione. Warunki techniczne dopuszczają sytuowanie w granicy działki budynków tego samego rodzaju, a zatem wybudowanie przez inwestorów budynku gospodarczego w granicy działki w sytuacji, gdy na działce sąsiedniej w tej samej lokalizacji istnieje także budynek gospodarczy, nie stanowi naruszenia norm technicznych. Skargę na powyższą decyzję wniosła K. S. Skarżąca wskazała, że w wyniku trzykrotnego podkopywania jej domu obsunęła się ziemia pod fundamentami, co spowodowało uszkodzenie budynku. Zarzuciła, iż obiekt samowolnie wybudowany przez sąsiada nie jest budynkiem gospodarczym, lecz stanowi typowy garaż samochodowy z warsztatem. Podkreśliła, że nie wykonano właściwej ściany nośnej garażu, gdyż składa się ona z trzech części, a inwestor wykorzystał ścianę starej letniej kuchni, wybudowanej z cegły przez poprzedniego właściciela nieruchomości. Skarżąca podała, iż swoją samowolą inwestor wszedł 15 cm na swoją posesję, co potwierdziły oględziny z dnia 12 sierpnia 1998 r. W ocenie skarżącej, organy orzekające w sprawie nie zastosowały się do wyroku Sądu z dnia 23 czerwca 2003 r. Skarżąca dodała, że nie żąda rozbiórki przedmiotowego obiektu, lecz wnosi o to, aby zobowiązać inwestora do wyciszenia ścian, likwidacji wierzei garażowych zamontowanych w odległości 2 m. od okna jej domu, a także o wydanie zakazu wprowadzania maszyn, które zakłócają jej spokój. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W rozpatrywanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły. Sąd kontrolował decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], udzielającą D. i R. N. pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego z częścią garażową, usytuowanego na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w O. oraz zobowiązał inwestora do użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Materialnoprawną podstawę wydanej w niniejszej sprawie decyzji w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie stanowił art. 42 ust. 3 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.), zgodnie z którym podstawą do wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego jest stwierdzenie zdatności do użytku wykonanego obiektu. Przepis ten został zastosowany w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) stanowiącym, iż art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do tych obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. W sprawie bezsporne jest, że przedmiotowy budynek gospodarczy wybudowano samowolnie w 1994 r., a zatem niewątpliwie ma zastosowanie Prawo budowlane z 1974 r. Powyższe przesądził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 sierpnia 1996 r. sygn. akt IV SA 316/95, zgodnie z którym organ nadzoru budowlanego winien przeprowadzić postępowanie w oparciu o przepisy art. 37 ust. 1 pkt 2 lub art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., gdyż z akt sprawy wynika, iż roboty budowlane, na które było wymagane pozwolenie na budowę, zostały wykonane w 1994 r. A zatem, obowiązkiem organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy było sprawdzenie, czy nie zachodzą przesłanki do wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, określone w art. 37 ust. 1 i 2 ww. ustawy, zgodnie z którym obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce, gdy właściwy organ stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami i planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę lub powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Ponadto, właściwy organ może wydać decyzję o przymusowej rozbiórce, jeżeli jest to uzasadnione innymi ważnymi przyczynami poza wymienionymi w ust. 1. W ocenie Sądu, ww. przesłanki wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego w niniejszej sprawie nie wystąpiły. Zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, na przedmiotowej działce mógł zostać usytuowany budynek gospodarczy, gdyż działka ta znajduje się na terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową niskiej intensywności. W przypadku zaś wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami i wykluczenia okoliczności określonych w art. 37 Prawa budowlanego, obowiązkiem organu jest rozważenie, czy istnieje konieczność wydania - inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy - nakazu wykonania w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, stosowne do art. 40 Prawa budowlanego. W tym miejscu zauważyć należy, iż ze znajdującej się w aktach sprawy opinii technicznej wynika, że ogólny stan techniczny obiektu jest dobry i kwalifikuje obiekt do zalegalizowania. Budynek został wykonany na ogół zgodnie z zasadami sztuki budowlanej, nie stwierdzono pęknięć, ani rys w wykonanych elementach konstrukcyjnych, tj. fundamentach, ścianach i stropach. Ponadto, budynek posiada własną konstrukcję, niezależną od budynku sąsiedniego. W odniesieniu do zarzutów podniesionych w skardze stwierdzić należy, iż przepisy obowiązujące w dacie budowy budynku gospodarczego, określone w rozporządzeniu Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62 ze zm.), zezwalają w § 13 ust. 1 na lokalizację budynków gospodarczych bezpośrednio przy granicy działki budynku gospodarczego ze ścianami z materiałów niepalnych i z dachem o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, jeżeli nie utrudni to prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej, a ponadto jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Organy orzekające w niniejszej sprawie prawidłowo oceniły, iż przedmiotowy budynek gospodarczy spełnia ww. wymagania. W odniesieniu do lokalizacji otworu drzwiowego w odległości ok. 2,00 m. od istniejących okien w budynku K. S., należy wskazać, że takie usytuowanie drzwi w przedmiotowym obiekcie jest dopuszczalne na podstawie przepisów ww. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, które w § 13 ust. 2 ustanawia w tym zakresie wyłącznie ograniczenie dotyczące ścian budynku gospodarczego, graniczących z działką sąsiednią, polegające na tym, iż ściany takie nie powinny mieć okien i drzwi, a wody opadowe z dachu od strony granicy działki nie mogą być odprowadzane na teren działki sąsiedniej. Ponadto, przepis ten stanowi, iż budynki gospodarcze usytuowane bezpośrednio przy granicy działki nie mogą przylegać wyłącznie do budynków mieszkalnych, znajdujących się na działce sąsiedniej – a takim obiektem nie jest budynek skarżącej. Zauważyć również należy, iż decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. nie tylko udzielił pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego z częścią garażową, ale także zobowiązał inwestora do użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. A zatem, jeżeli – jak podnosi skarżąca – pomieszczenie gospodarcze użytkowane jest niezgodnie z jego przeznaczeniem, należy wówczas przeprowadzić stosowne postępowanie w tym zakresie. Nie ma natomiast podstaw do wydania nakazu wyciszenia ścian w budynku gospodarczym, który nie jest wykorzystywany do żadnej działalności. Zarzuty te nie mogły mieć zatem wpływu na treść podjętego rozstrzygnięcia. Z tych przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło