VII SA/Wa 1977/06
WyrokWSA w Warszawie2007-05-17
Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Leszek Kamiński, Mirosława Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę części budynku mieszkalnego, który technicznie stanowi całość, ale znajduje się na dwóch działkach ewidencyjnych należących do różnych właścicieli, została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji, zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie to polegało na braku należytego ustalenia stanu faktycznego, w szczególności relacji między poszczególnymi częściami budynku a przebiegiem granicy działek, oraz na wadliwym uzasadnieniu decyzji. Sąd podkreślił, że w sytuacji, gdy jeden budynek znajduje się na dwóch działkach ewidencyjnych należących do różnych podmiotów, decyzja o rozbiórce powinna uwzględniać tę specyfikę i być skierowana do wszystkich właścicieli całości obiektu, a nie tylko do właściciela jednej z części.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi U.K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę budynku mieszkalnego. Budynek, znajdujący się na działce skarżącej, był w złym stanie technicznym i częściowo zlokalizowany na sąsiedniej działce należącej do Generalnej Dyrekcji Dróg i Autostrad. Organy nadzoru budowlanego nakazały rozbiórkę części budynku, uznając, że nie nadaje się on do remontu. Skarżąca kwestionowała zasadność i sposób wydania decyzji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz U.K. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Protokolant Mariusz Gąsiński-Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2007 r. sprawy ze skargi U.K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego. I. uchyla zaskarżoną decyzję II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz U. K. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
VII SA/Wa 1977/06
U Z A S A D N I E N I E
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. na podstawie art. 67 ust. 1, art. 83 ust. 1 Ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (jednolity tekst Dz. U. Nr 207, poz. 2016 z dnia 5 grudnia 2003 r. ze zm.) , § 6 i 7 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004 r.( Dz. U. Nr 198, poz. 2043) w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nie użytkowanych lub niewykończonych obiektów budowlanych nakazał U.K. rozbiórkę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] w obrębie [...] przy ul. G. Z. [...] w M. wraz z uporządkowaniem terenu.
W uzasadnieniu organ podał, że na wniosek Burmistrza Miasta M. w dniu [...] czerwca 2003 r. przeprowadzono oględziny i stwierdzono, że na działce nr ew. [...] położonej w M. przy ul. G. Z. [...] istnieje budynek mieszkalny, jednorodzinny, nie użytkowany, w bardzo złym stanie technicznym. Powodem zniszczenia budynku było nie przeprowadzanie w nim od wielu lat robót remontowych oraz zaistniały pożar. Aktualnie budynek nie nadaje się do remontu czy odbudowy z powodu znacznego zniszczenia elementów konstrukcyjnych, ścian, stropów i konstrukcji dachowej a stan taki stwarza zagrożenie bezpieczeństwa ludzi.
Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta M. – C. zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w M. z dnia [...] sierpnia 2001 r. opublikowanej w Dz. Urz. Województwa [...] w 2001 r. Nr 197, poz. 3383 przedmiotowy budynek występuje w pasie drogowy ulic J. P. oraz G. Z..
Postępowanie przed organem nadzoru budowlanego w sprawie przedmiotowego obiektu toczyło się już wcześniej i przy poprzednim rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. nakazano Generalnej Dyrekcji Dróg i Autostrad w W. i U. K. dokonanie rozbiórki swoich części budynku mieszkalnego wraz z uporządkowaniem terenu. W wyniku rozpatrzenia odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2003 r. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej określenia terminu, a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Następnie w uwzględnieniu skargi U. K. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 54 § 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) decyzją z dnia [...] marca 2004 r. uchylił własną decyzję z dnia [...] października 2003 r. oraz uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] lipca 2003 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Przy ponownym, aktualnym rozpatrzeniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zgodnie z zaleceniami organu II instancji postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2004 r. nałożył na U. K. obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej w zakresie stanu technicznego budynku mieszkalnego położonego w M. przy ul. G. Z. [...].
U. K. odmówiła opracowywania ekspertyzy, wskazując, że angażowanie środków finansowych na ekspertyzę - nawet przy jej korzystnym wyniku mogłoby okazać się niecelowe albowiem nie uzyska pozwolenia na remont budynku.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił stanowisko U. K. i uznał, że angażowanie środków finansowych w opracowywanie ekspertyzy w relacji do stanu technicznego budynku jest niecelowe, budynek jest w katastrofalnym stanie technicznym, nie nadaje się do remontu lub odbudowy.
Ponadto zgodnie z § 4 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nie użytkowanych lub niewykończonych obiektów budowlanych ekspertyzy techniczne wykonuje się, jeżeli w wyniku oględzin powstaną uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego, w danym przypadku tego rodzaju wątpliwości nie występują, budynek jest w bardzo złym stanie technicznym, elementy konstrukcyjne jak stropy i konstrukcja dachowa nie nadają się do remontu.
Po rozpatrzeniu odwołania U. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] kwietnia 2005r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzja z dnia [...] sierpnia 2006 r. na podstawie art. 138 § 1 ust. 3 kpa - uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, wyznaczając nowy termin wykonania rozbiórki budynku wynoszący dwa miesiące od daty otrzymania przez stronę decyzji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że przepis art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane ma zastosowanie do obiektów, których stan uniemożliwia doprowadzenie ich do prawidłowego stanu technicznego. Przepis art. 67 wskazuje trzy samodzielne przesłanki rozbiórki obiektu budowlanego, a mianowicie gdy obiekt jest, zniszczony, nieużytkowany oraz niewykończony i we wszystkich w/w przypadkach nie nadaje się do remontu lub wykończenia.
W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie ulega wątpliwości, że obiekt nie nadaje się do remontu nie tylko ze względów technicznych ale i prawnych, skoro znajduje się w pasie drogowym drogi krajowej W. – B.
Skargę na to rozstrzygnięcie złożyła U. K., domagając się jej uchylenia .
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi, stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa.
Skarga została uwzględniona, chociaż nie z powodu argumentacji w niej wskazanej.
Zgromadzony materiał dowodowy nie pozostawia wątpliwości, co do tego że stan techniczny nieużytkowanego (całego) budynku mieszkalnego jest taki, że obiekt nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia. Za takim ustaleniem przemawia także fakt, iż odtworzeniu czy remontowi budynku stoi na przeszkodzie to, iż budynek znajduje się w pasie drogowym drogi krajowej W. – B.
Jednak oceniając zaskarżoną decyzję oraz decyzję utrzymaną nią w mocy, należy w pierwszej kolejności wziąć pod uwagę charakter tych decyzji i przedmiot ich rozstrzygnięcia. Omawiane decyzje nakazywały w istocie rozbiórkę części obiektu budowlanego mimo, iż sentencja decyzji odnosiła się do budynku posadowionego na działce nr ew. [...] w obrębie [...] przy ul. G. Z. [...] w M.
Z dokumentów zgromadzonych w aktach wynika jednakże, iż jest to tylko część budynku a pozostała cześć znajduje się na sąsiedniej działce . W sprawie niniejszej mamy zatem do czynienia ze szczególną sytuacją faktyczną i prawną polegającą na tym, że jeden w sensie technicznym budynek znajduje się na dwóch działkach ewidencyjnych stanowiących własność dwóch różnych podmiotów. Ta szczególna sytuacja wymagała w ocenie Sądu odpowiedniego stanowiska organu nadzoru budowlanego. Materiał dowodowy wskazywał, że cały budynek znajduje się w bardzo złym stanie technicznym. W tym kontekście należy mieć na uwadze, że decyzja w postaci wydanej przez organ miałaby skutkować rozbiórką części budynku. Poza tym jeżeli właścicielka nie dokonałaby sama nakazanej rozbiórki, to wydana decyzja stanowiłaby podstawę do wszczęcia postępowania egzekucyjnego, wydania tytułu wykonawczego, a w dalszej konsekwencji także zastępczego wykonania obowiązku, tzn. wykonania rozbiórki przez inny podmiot na koszt zobowiązanego.
Orzekając rozbiórkę części obiektu budowlanego ( jak w rzeczywistości miało to miejsce w niniejszej sprawie ) należy brać pod uwagę wykonalność tej decyzji z punktu widzenia warunków technicznych - możliwości dokonania rozbiórki bez naruszania praw do pozostałej części budynku. Przy czym bez znaczenia jest w sprawie okoliczność , że właściciel drugiej części budynku Generalna Dyrekcja Dróg i Autostrad w W. budynku deklarował chęć dobrowolnego rozebrania własnej części obiektu. Ponadto jak wynikało z oświadczenia skarżącej złożonego w toku rozprawy ściana działowa między dwiema częściami budynku nie pokrywa się z przebiegiem granicy między działką skarżącej a działką Generalnej Dyrekcji Dróg i Autostrad w W.
Powyższe okoliczności i uwarunkowania nie zostały wzięte pod uwagę przez organy w niniejszej sprawie.
Skoro w omawianym przypadku nakaz dokonania rozbiórki opierał się na przepisie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego, a nie było wątpliwości, że cały obiekt jest w bardzo złym stanie technicznym to oczywistym było, że rozstrzygniecie organu powinno być skierowane do obu właścicieli całego obiektu. Wprawdzie decyzja taka zapadła już na wcześniejszym etapie postępowania, ale została następnie mocą własnego działania organu wyeliminowana z obiegu prawnego.
Należy również podkreślić, że stanowisko skarżącej co do wadliwości wydanej wówczas decyzji ( wyrażone w skardze na decyzję z dnia [...] października 2003 r. ) pozostaje w sprzeczności z aktualnie podnoszonymi zarzutami (poprzednio skarżąca podnosiła, iż organ powinien wydać dwie odrębne decyzje ) .
Zarzuty te można by łatwo ocenić, gdyby organ I instancji odpowiednio ustalił stan faktyczny określając relacje między poszczególnymi częściami budynku użytkowanymi przez różnych właścicieli a przebiegiem granicy, oraz gdyby uzasadnienie decyzji spełniało wymogi określone w art. 107 § 3 kpa.
W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 7, 77 § 1, 107 § 3 kpa co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło