VII SA/Wa 1980/11

WyrokWSA w Warszawie2012-02-24

Skład orzekający: Mirosława Pindelska, Ewa Machlejd, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu nieważności pozwolenia na budowę, wydana z powodu rażącego naruszenia art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego (wydanie pozwolenia na budowę mimo istnienia nakazu rozbiórki obiektu na działce), jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Decyzja o stwierdzeniu nieważności pozwolenia na budowę, wydana z powodu rażącego naruszenia art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego, jest zgodna z prawem. Przepis ten jednoznacznie nakazuje odmowę wydania pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie objętym projektem znajduje się obiekt objęty nakazem rozbiórki, a jego naruszenie jest rażące i nieakceptowalne w państwie prawa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi I. K. i D. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na nadbudowę budynku. Wojewoda stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta, wskazując na rażące naruszenie art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego, ponieważ na działce znajdował się obiekt objęty nakazem rozbiórki. Skarżący wnosili o zawieszenie postępowania i uchylenie zaskarżonej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Pindelska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2012 r. sprawy ze skargi I. K. i D.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwiec 2011 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2011r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Dz. IJ z 2000r.. Nr 98 poz. 1071 z późn. zm.) zwanego dalej K.p.a. po rozpatrzeniu odwołania I. i D. K. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2011 Nr [...]. stwierdzającą z urzędu nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r.. Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej I. i D. K. pozwolenia na nadbudowę budynku mieszkalnego murowanego oraz zmianę konstrukcji dachu budynku mieszkalnego drewnianego na działkach nr geod. [...] przy ul. [...] w [...]. Wojewoda [...], stwierdzając nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. Nr [...] wskazał w uzasadnieniu, że Prezydent Miasta [...] rażąco naruszył art. 35 ust.5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn.zm.) zwanej dalej Prawem budowlanym, ponieważ Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wczesniejszą, ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...].08.1999 r. nakazał I. i D. K. rozbiórkę części budynku, której dotyczy inwestycja objęta decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...].08.2010 r. Postępowanie administracyjne w powyższej sprawie nie zostało zakończone, gdyż nakaz rozbiórki nie został wykonany, co stwierdził Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w swoim piśmie z dnia [...].01.2011 r. Wojewoda wskazał również , że z treści powołanego wyżej przepisu art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego wynika, iż organ administracji architektoniczno-budowlanej jest obowiązany odmówić zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie objętym projektem zagospodarowania działki lub terenu znajduje się obiekt budowlany, objęty nakazem przymusowej rozbiórki. Niemożliwe jest tym samym nie tylko udzielenie pozwolenia na budowę na obiekt identyczny, jak objęty nakazem rozbiórki, ale także na jakikolwiek obiekt budowlany (wymagający pozwolenia na budowę), jeżeli na danym terenie znajduje się obiekt podlegający przymusowej rozbiórce. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody wskazał, że naruszony przepis ma charakter jednoznaczny i nie pozostawia na tle rozpatrywanej sprawy wątpliwości interpretacyjnych, dlatego udzielenie pozwolenia na budowę na działce, na której znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki należy uznać za oczywiste naruszenie przepisu art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego. Również społeczno-gospodarcze skutki omawianego naruszenia prawa nie dają się zaakceptować w praworządnym państwie prawa, bowiem z uwagi na cel wprowadzenia powyższego przepisu tj. skuteczne egzekwowanie nakazu rozbiórki samowolnie wykonanych robót budowlanych - niewątpliwie, byłoby społecznie naganną praktyką udzielenie inwestorowi - który z powyższego obowiązku nie wywiązał się - uprawnienia w postaci wyrażenia zgody na realizację spornej inwestycji de facto poprzez legalizację samowoli budowlanej. Decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zaskarżyli I. i D. K. wnosząc o: zawieszenie postępowania do momentu prawomocnego zakończenia się postępowania administracyjnego w sprawie bezpośrednio związanej z niniejszą sprawą, w której Sąd Administracyjny w Warszawie Sygn. akt VII SA/WA 459/11 wydał wyrok uchylający zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji uchylenie zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].06.2011 roku nr [...] w całości. Zdaniem Skarżących wskazany wyrok Sądu Administracyjnego w Warszawie Sygn. akt VII SA/WA 459/11 może umożliwić im zalegalizowanie samowoli poprzez uzupełnienie dokumentacji dotyczącej budynku. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zauważyć należy, że stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając legalność zaskarżonych rozstrzygnięć, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym. Przedmiotem tego postępowania jest wyłącznie ustalenie, czy ostateczna decyzja administracyjna poddana nadzorowi w nadzwyczajnym trybie jest dotknięta którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. A zatem, w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej obowiązkiem organu jest wyłącznie rozpatrzenie sprawy w granicach określonych w art. 156 § 1 k.p.a., co oznacza, że w postępowaniu tym organ administracji nie jest władny rozstrzygnąć sprawę co do istoty, jak może to uczynić w postępowaniu odwoławczym, organ nadzoru może działać tylko jako organ kasacyjny. Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 k.p.a. i dlatego może nastąpić tylko wtedy, gdy w toku postępowania wyjaśniającego organ prowadzący postępowanie ustali, że występuje jedna z ustawowych przyczyn stwierdzenia nieważności przy czym przesłanki stwierdzenia nieważności które wymienione wyczerpująco w art. 156 § 1 k.p.a., powinny być interpretowane dosłownie, a nie rozszerzająco. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji administracyjnej jest jednoznacznie sprzeczna z treścią przepisu prawa i gdy taka decyzja nie może być zaakceptowana przez organy praworządnego państwa i powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. Kontroli Sądu podlegała decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2011r. , utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2011r. , stwierdzającą z urzędu nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r.. Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej I. i D. K.pozwolenia na nadbudowę budynku mieszkalnego murowanego oraz zmianę konstrukcji dachu budynku mieszkalnego drewnianego na działkach nr geod. [...]przy ul. [...] w [...]. Art. 35 ust 5 Prawa budowlanego nakazuje organowi wydanie decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody słusznie wskazał, że naruszony przepis ma charakter jednoznaczny i nie pozostawia na tle rozpatrywanej sprawy wątpliwości interpretacyjnych, dlatego udzielenie pozwolenia na budowę na działce, na której znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki należy uznać za oczywiste naruszenie przepisu art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego. Również społeczno-gospodarcze skutki omawianego naruszenia prawa nie dają się zaakceptować w praworządnym państwie prawa, bowiem z uwagi na cel wprowadzenia powyższego przepisu tj. skuteczne egzekwowanie nakazu rozbiórki samowolnie wykonanych robót budowlanych - niewątpliwie, byłoby społecznie naganną praktyką udzielenie inwestorowi - który z powyższego obowiązku nie wywiązał się - uprawnienia w postaci wyrażenia zgody na realizację spornej inwestycji poprzez legalizację samowoli budowlanej. Biorąc więc pod uwagę oczywistość naruszenia prawa, charakter naruszonych przepisów oraz skutki gospodarcze lub społeczne które są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności powoduje brak możliwości zaakceptowania decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2010r. jako aktu organu praworządnego państwa, (por. wyrok NSA z dnia 9 lutego 2005 r., OSK 1134/04). Odnosząc się do wniosku strony o zawieszenie postępowania stwierdzić należy, że wniosek ten nie może wywołać zamierzonego skutku bowiem nie ma związku przyczynowego pomiędzy sprawą rozstrzyganą w niniejszym postępowaniu a sprawą zakończoną wyrokiem Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 2011r. Sygn akt VII SA/Wa 459/11. Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie zależy również od rozstrzygnięcie innej sprawy lub od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Podkreślić należy, że Sąd oceniał zgodność z prawem zaskarżonej decyzji wydanej w postępowaniu nadzwyczajnym, w stanie prawnym nie budzącym żadnych wątpliwości, bowiem art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego nie zezwala organowi na wydanie pozwolenia na budowę w określonym stanie prawnym. Nadmienić należy, że niniejszy wyrok Sądu nie ma również wpływu na ponowne rozpoznanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego sprawy w przedmiocie zmiany ostatecznej decyzji , nakazującej na podstawie art. 48 Prawa budowlanego rozbiórkę rozbudowywanej bez pozwolenia na budowę, murowanej części budynku mieszkalnego zgodnie z zaleceniami Sądu zawartymi w wyroku z dnia 26 maja 2011r. Sygn akt VII SA/Wa 459/11. Uznając zatem, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło