VII SA/Wa 199/11
PostanowienieWSA w Warszawie2013-04-26
Skład orzekający: Maciej Majewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata powinien zostać uwzględniony, jeśli strona została już zwolniona z kosztów sądowych, a jej miesięczne dochody są niskie?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata powinien zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wcześniejszego zwolnienia z kosztów sądowych, wykaże, że jej niskie miesięczne dochody uniemożliwiają jej poniesienie kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, stosowaną w sytuacjach obiektywnego braku możliwości finansowych.Stan faktyczny
Wnioskodawcy H. K. i Z. K. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wcześniej zostali już zwolnieni z kosztów sądowych. Wnioskodawcy utrzymują się z emerytury w wysokości 1149,47 zł miesięcznie, posiadają dom w złym stanie technicznym, a jeden z wnioskodawców jest bezrobotny. Sąd rozpoznał wniosek jedynie w zakresie ustanowienia adwokata.Rozstrzygnięcie
Przyznano H. K. i Z. K. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Maciej Majewski referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 kwietnia 2013 r. po rozpoznaniu wniosku H. K. i Z. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. K. i Z. K. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia - postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2011 r. odrzucającego skargę postanawia: przyznać H. K. i Z. K. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
W dniu 22 kwietnia 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy H. K. i Z. K., w którym wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z uwagi na okoliczność, że wnioskodawcy zostali zwolnieni od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na mocy postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 stycznia 2013 r. niniejszy wniosek rozpoznano tylko w zakresie ustanowienia adwokata.
We wniosku wnioskodawcy podali, że prowadzą wspólnie gospodarstwo domowe. Utrzymują się z emerytury wnioskodawczyni w wysokości 1149,47 złotych miesięcznie. Wskazali, że posiadają dom o pow. 57 m² bez łazienki, toalety, wody, kanalizacji, w stanie do remontu. Do wniosku dołączono kserokopie rachunków i opłat ponoszonych przez wnioskodawców, kserokopię potwierdzenia wysokości odbioru emerytury oraz kserokopię decyzji o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych Z. K. z 2008 r.
W piśmie przewodnim z dnia 17 kwietnia 2013 r. złożonym razem z formularzem PPF wnioskodawcy podali, że Z. K. jest osobą bezrobotną, aktualnie poszukującą pracy, w związku z posiadaniem niskich dochodów muszą oszczędzać na żywności, lekach oraz zużyciu energii. Lokal w którym zamieszkują jest usytuowany w budynku pooborowym. Często nie mają pieniędzy na leczenie, wykup bieżących leków i opłaty za media.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym.
W niniejszej sprawie wnioskodawcy wykazali, że nie są w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego w tym ustanowienia adwokata. Strona w niniejszej sprawie została zwolniona na wcześniejszym etapie postępowania z kosztów sądowych. Obecnie, biorąc pod uwagę sytuację majątkową przy rozpoznawaniu kolejnego wniosku strony - złożonego w zakresie ustanowienia zawodowego pełnomocnika - uznać należy, iż uzasadnione jest przychylenie się do wniosku i w tym zakresie. Miesięczne dochody z których wnioskodawcy utrzymują się są niewysokie, w przeliczeniu na jedną osobę wynoszą nieco ponad 550 zł. W tej sytuacji ustanowienie adwokata stanowi wydatek przekraczający możliwości finansowe wnioskodawców.
Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ww. ustawy orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło