VII SA/Wa 1993/12

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G.Ł. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi G.Ł. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia : przyznać G.Ł. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 24 sierpnia 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga G.Ł. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] wraz z dołączonym formularzem wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu emerytury w wysokości 1.473,00 złotych brutto miesięcznie. Wnioskodawczyni podała, że posiada dom jednorodzinny o powierzchni 235,6 m ², co do którego orzeczono nakaz rozbiórki oraz mieszkanie o powierzchni 25,87 m ². Oświadczyła, że innych nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych nie posiada. Wnioskodawczyni podała, że z uzyskiwanej emerytury potrącana jest kwota w wysokości 368,20 złotych miesięcznie tytułem egzekucji komorniczej grzywny w celu przymuszenia wykonania nakazu rozbiórki budynku mieszkalno – handlowego zlokalizowanego na działce przy ul. [...] w O. Wskazała, że pozostała część emerytury, tj. kwota w wysokości 867,20 złotych przeznaczana jest na opłaty i wydatki związane z leczeniem, zakupem żywności oraz środków higieny i czystości. Wnioskodawczyni wyszczególniła, iż ponosi miesięczne koszty stałe z tytułu opłat za mieszkanie w wysokości 226,07 złotych, za gaz w wysokości 39,63 złotych, za energię elektryczną w wysokości 36,36 złotych, za telefon stacjonarny w wysokości 50,18 złotych, tytułem podatku od nieruchomości w wysokości 57,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawczyni oświadczyła, że na zakup lekarstw przeznacza miesięcznie około 100,00 złotych oraz na zakup środków higienicznych i czystości kwotę w wysokości 90,00 złotych. Wnioskodawczyni dołączyła do wniosku decyzję o waloryzacji emerytury potwierdzającą wysokość wskazanej w formularzu emerytury pomniejszonej ze względu na egzekucję administracyjną, kserokopię zawiadomienia o zmianie opłat za mieszkanie, kserokopię rachunków za gaz, energię elektryczną, ubezpieczenie, telefon oraz podatek od nieruchomości w wysokości 171,00 złotych rocznie. Wnioskodawczyni dołączyła także orzeczenie Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] z którego wynika, że posiada orzeczony lekki stopień niepełnosprawności oraz kserokopię wyciągu bankowego za okres od 01.07.2012 r. do 03.08.2012 r. oraz od 06.06.2012 r. do 05.07.2012 r. z którego wynika, iż na konto wnioskodawczyni wpływa kwota w wysokości 867,08 złotych z tytułu emerytury oraz kwota 450,00 złotych tytułem alimentów. Wnioskodawczyni wyjaśniła jednak, iż użycza swojego konta bankowego do wpłacania kwoty 450,00 złotych przez J.C. na rzecz małoletniego K.Ł. Z nadesłanych do sprawy o sygn. akt (VII SA/Wa 1315/12) w dniu 2 lipca 2012 r. dodatkowych wyjaśnień wynika, że z uwagi na wiek i stan zdrowia wnioskodawczyni nie podejmuje żadnych prac dodatkowych. Nie posiada także żadnych oszczędności pieniężnych z uwagi na prowadzone postępowanie egzekucyjne w administracji i zajęcie części przysługującego jej świadczenia. Wnioskodawczyni wyjaśniła, iż nie poniosła jeszcze kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru, które zamierza w przyszłości ponieść w systemie ratalnym. Poinformowała, że nie korzysta stale z pomocy rodziny, znajomych, krewnych, a także instytucji społecznych lub państwowych, jedynie incydentalnie z pomocy finansowej najbliższych, gdy konieczne jest opłacenie leczenia nie objętego refundacją przez Narodowy Fundusz Zdrowia. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni uznano, że wykazała ona i udokumentowała, iż zachodzą przesłanki do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Stwierdzono, że wnioskodawczyni utrzymująca się samodzielnie z niewielkiego dochodu uzyskiwanego z tytułu emerytury, przy ponoszonych wydatkach miesięcznych nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego, bez spowodowania uszczerbku we własnym utrzymaniu koniecznym. Uzyskiwany dochód miesięczny obciążony jest bowiem kosztami egzekucji administracyjnej, a wnioskodawczyni ze względu na wiek i stan zdrowia nie jest w stanie podjąć żadnych prac dodatkowych, dorywczych, sezonowych, z tytułu umów zlecenia, czy o dzieło. Jak wskazała jedynie incydentalnie korzysta z pomocy finansowej najbliższych w sytuacji, gdy konieczne jest opłacenie leczenia nie objętego refundacją przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Z powyższych względów uznano, że wnioskodawczyni spełnia przesłanki do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie i zwolniono ją od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.