VII SA/Wa 1995/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-12-19

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła-Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może otrzymać prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu, na podstawie wykazania braku możliwości poniesienia kosztów postępowania?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przyznaje się osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca, wykazując niskie dochody i szczególną sytuację życiową, uzasadnił brak możliwości poniesienia kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Wnioskodawca Z.T. złożył skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z października 2008 r. dotyczącą odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując na niskie dochody z emerytury (około 1400 zł brutto) oraz złą sytuację zdrowotną i materialną, uniemożliwiającą poniesienie kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Przyznano Z.T. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 grudnia 2008r. po rozpoznaniu wniosku Z. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Z. T. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2008r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: przyznać Z.T. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W dniu 5 grudnia 2008r. wraz ze skargą wniesioną na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2008r. do Sądu wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy Z.T., w którym wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego i adwokata. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 ww. ustawy.) Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku wykazania przez wnioskującego, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W niniejszej sprawie oceniono, że wnioskodawca w złożonym wniosku wykazał, iż nie jest w stanie samodzielnie ponosić kosztów postępowania sądowego i ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymuje się z emerytury w wysokości ok. 1.400,00 złotych brutto miesięcznie. Skarżący zaznaczył w formularzu, że jest osobą bardzo schorowaną. Podkreślił, że dochód uzyskiwany z emerytury wystarcza mu jedynie na bieżące utrzymanie i nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca wyszczególnił, że koszty jakie ponosi to: opłaty za energię, wodę, telewizję w wysokości 300,00 złotych, opłatę za ogrzewanie co dwa miesiące w wysokości 250,00 złotych oraz inne koszty w wysokości ok. 200,00 złotych. Mając na względzie powyższe dane, a zwłaszcza wysokość miesięcznych dochodów uzyskiwanych przez wnioskodawcę uznano, że kwalifikuje się on do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Ze względu na nie zakreślenie przez wnioskodawcę w formularzu czy wnosi o ustanowienie adwokata czy radcy prawnego z urzędu dokonano wyboru i przyznano wnioskodawcy radcę prawnego z urzędu. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ww. ustawy orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło