VII SA/Wa 1997/07
WyrokWSA w Warszawie2008-10-16
Skład orzekający: Leszek Kamiński, Ewa Machlejd, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracyjny może stwierdzić nieważność decyzji, która została już prawomocnie zbadana przez sąd administracyjny i której skarga została oddalona?Ratio decidendi
Organ administracyjny nie może stwierdzić nieważności decyzji, która została już prawomocnie zbadana przez sąd administracyjny, a skarga na nią oddalona. Oddalenie skargi przez sąd administracyjny zamyka drogę do stwierdzenia nieważności tej decyzji przez organ, zwłaszcza gdy przyczyny wadliwości mogły być zbadane przez sąd. W takiej sytuacji organ powinien odmówić stwierdzenia nieważności.Stan faktyczny
Skarżąca Z. A. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji organów nadzoru budowlanego, która nakazywała jej doprowadzenie wykonanych robót budowlanych (wymiana okna wystawowego i drzwi wejściowych w zabytkowym budynku) do stanu poprzedniego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności, wskazując, że decyzja, której nieważności domagała się skarżąca, była już przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który prawomocnym wyrokiem oddalił skargę na tę decyzję. Skarżąca podnosiła, że wymiana była awaryjna, posiadała zezwolenie konserwatora zabytków i była konieczna, a także że nie mogła uzyskać zgody współwłaścicielki na przywrócenie stanu poprzedniego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Leszek Kamiński, Sędzia WSA - Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA - Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant - Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2008r. sprawy ze skargi Z. A. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. skargę oddala
VII SA1997/07
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2007 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1, w związku z art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego po ponownym rozpatrzeniu sprawy z wniosku Z. A. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2007 r. sprostowaną z urzędu postanowieniem GINB z dnia [...] września 2007 r. Przedmiotową decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. po wszczęciu na wniosek Z. A. postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2004 utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2004 r. nakazującą Z. A. doprowadzenie wykonanych robót budowlanych związanych z wymianą okna wystawowego wraz z drzwiami wejściowymi w lokalu handlowym znajdującym się w zabytkowym budynku mieszkalnym położonym w [...] przy ul. [...] do stanu poprzedniego - odmówił stwierdzenia nieważności w/w decyzji organu wojewódzkiego.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że prawidłowość decyzji [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2004 r. była już badana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, który prawomocnym wyrokiem z dnia 9 grudnia 2005 r., sygn. akt II Sa/Po 498/04, oddalił skargę. Uwzględniając powyższe organ wskazał, iż po wydaniu przez sąd administracyjny wyroku oddalającego skargę na decyzję administracyjną niedopuszczalne jest stwierdzenie nieważności tej decyzji przez organ administracyjny. Oddalenie przez sąd administracyjny skargi na decyzję objętą wnioskiem o stwierdzenie nieważności zamyka bowiem organowi drogę do stwierdzenia nieważności tej decyzji w sytuacji, gdy przyczyny wadliwości mogły być zbadane przez sąd. Z tego względu, że po wyroku oddalającym skargę, organ działający w trybie nieważnościowym wobec takiej decyzji powinien odmówić stwierdzenia jej nieważności.
Na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2007 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Z. A. zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa administracyjnego oraz ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Skarżąca wnosiła o uchylenie decyzji; w uzasadnieniu skargi wskazała, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na nią obowiązek doprowadzenia do stanu poprzedniego budynku mieszkalnego położonego w [...] przy ul. [...]. W lokalu znajdującym się w tym budynku skarżąca dokonała awaryjnej wymiany okna wystawowego z drzwiami wejściowymi do lokalu handlowego znajdującego się na parterze tego budynku, a będącego jej własnością. Wykonana wymiana okazała się konieczna, co potwierdziła opinia techniczna mgr inż. L. S., a decyzją z dnia [...] września 1998 r. Wojewódzki Konserwator Zabytków wydał zezwolenie nr [...] na wymianę okna wystawowego w elewacji frontowej budynku wraz z drzwiami wejściowymi do lokalu. Następnie decyzją z dnia [...] stycznia 2001 r. Wojewódzki Oddział Służby Ochrony Zabytków w [...] /delegatura w [...]/ postanowił zezwolić na legalizację wykonanej samowolnej wymiany. W związku z faktem, iż skarżąca jest współwłaścicielką nieruchomości, w której wymieniała okna wystawowe, dla każdej rzeczy wspólnej potrzebuje zgody drugiej współwłaścicielki, a z uwagi na postawę współwłaścicielki F. A. jest ona niemożliwa. Skarżąca podnosiła, że nałożony przez organy nadzoru budowlanego obowiązek jest nie wykonalny, bowiem stare spróchniałe okna rozpadły się w momencie demontażu i zostały wywiezione na wysypisko śmieci.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrole działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. Nr 153, poz. 1269). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt. 1 lit a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 zm., zwanej dalej p.p.s.a.), lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli sądu w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2007 r. utrzymująca w mocy decyzję tego samego organu z dnia [...] sierpnia 2007 r. odmawiająca stwierdzenia nieważność decyzji wydanej przez organy nadzoru budowlanego na podstawie art. 51 ust 4 i 5 ustawy Prawo budowlane nakazującej inwestorowi Z. A. doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu poprzedniego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 9 grudnia 2005 r., sygn. akt II Sa/Po 498/04, oddalił skargę Z. A. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. w przedmiocie nakazania doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Następnie wyrokiem z dnia 14 lutego 2007 r., sygn. II OSK 316/06 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Z. A. od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 grudnia 2005 r. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że kontrolowana decyzja została wydana na podstawie art. 51 ust 4 i 5 ustawy Prawo budowlane i była konsekwencją niewykonania przez stronę obowiązków nałożonych na nią w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] października 2000 r.
Ta ostatnia decyzja nakładała na skarżącą obowiązki, których wykonanie było warunkiem zalegalizowania wykonanego bez wymaganego pozwolenia remontu budynku objętego ochroną konserwatora zabytków i wpisanego do rejestru zabytków (art. 29 ust 2 pkt 1 Prawo budowlane). Na podstawie art. 51 ust 4 ustawy Prawo budowlane w razie niewykonania obowiązków nałożonych, właściwy organ nakazuje w drodze decyzji zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu do stanu poprzedniego.
W powyższym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny przesądził, że decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r., w przedmiocie dopuszczenia obiektu do stanu poprzedniego na podstawie art. 51 ust 4 ustawy Prawo budowlane prawa nie narusza, a zastosowany przez organ przepis ani jego wykładnia nie były kwestionowane w skardze kasacyjnej.
Oddalenie skargi kasacyjnej na niezgodność decyzji z prawem zamyka organowi drogę do stwierdzenia nieważności tej decyzji ze względu na związanie organu oceną prawna zawarta w wyroku sądu w odniesieniu do poprzedniego rozstrzygnięcia sądu. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2001 r. sygn. II SA 517/2000).
Podnoszenie w skardze okoliczność, że skarga otrzymała akceptację Wojewódzkiego Oddziału Służby Ochrony Zabytków w [...] /delegatury w [...]/ (pismo z dnia [...] stycznia 2001 r.) została wzięta pod uwagę przez organy nadzoru budowlanego i była podstawą wydania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] decyzji z dnia [...] kwietnia 2001 r. odmawiającej wydania nakazu rozbiórki okna wystawowego wraz z drzwiami wejściowymi. Stan rzeczy, jaki zaistniał, jest wynikiem działań organu zmierzających do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem i niewykonania przez inwestora obowiązków nałożonych na niego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] października 2000r.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło