VII SA/Wa 1997/11
WyrokWSA w Warszawie2011-12-08
Skład orzekający: Ewa Machlejd, Leszek Kamiński, Tadeusz Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo zakwalifikował odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego jako istotne, skutkujące odmową udzielenia pozwolenia na użytkowanie, bez wszechstronnego odniesienia się do dokumentacji powykonawczej przedłożonej przez inwestorów?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77, 80 i 107 § 3 k.p.a., ponieważ organ odwoławczy nie przeprowadził wszechstronnej analizy argumentów stron i nie odniósł się do przedłożonej przez inwestorów dokumentacji powykonawczej, która zawierała ustalenia przeciwne do tych, na których oparto decyzję. Brak ten mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie decyzji.Stan faktyczny
B. i J. P. złożyli wniosek o pozwolenie na użytkowanie budynku mieszkalnego. Organy nadzoru budowlanego odmówiły jego udzielenia, uznając, że inwestycję zrealizowano z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, m.in. podwyższając budynek w kalenicy o ok. 70 cm. Skarżący zarzucili organom naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że odstępstwa były nieistotne i przedstawili dokumentację powykonawczą, która miała potwierdzać ich stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi B. P. i J. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia na użytkowanie I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz B. P. i J. P. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania B. i J. P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r., którą na podstawie art. 59 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r. nr 243 poz. 1623) odmówiono B. i J. P. udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce nr ew. [...] w miejscowości K. gm. S., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu 1 lutego 2011 r. B. i J. P. złożyli wniosek o udzielenie pozwolenia na użytkowanie w/w budynku mieszkalnego. W dniu 15 marca 2011 r. inspektorzy organu powiatowego przeprowadzili kontrolę zakończonej budowy obiektu budowlanego, podczas której stwierdzili, iż inwestycję zrealizowano w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego. Odstąpienia polegają na podniesieniu poziomu posadowienia budynku o ok. 40 cm, podwyższeniu budynku w kalenicy o ok. 70 cm, obniżeniu posadzki w garażu o ok. 50 cm oraz zmniejszeniu o ok. 10 cm głębokości piwnic oraz o ok. 14 cm wysokości poddasza, przez co uległa zmianie kubatura i wysokość budynku.
W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego podwyższenie wysokości budynku w kalenicy o 70 cm jest zmianą istotną w istotny sposób zmienia ona bowiem gabaryty budynku. Organ podniósł, że niewielkie (przykładowo kilkucentymetrowe) zmiany wymiarów nie w każdym przypadku miałyby charakter istotny, a każdorazowo oceniać to należy na podstawie wszystkich okoliczności sprawy. Zdaniem organu taką interpretację potwierdza treść art. 36a ust. 5 pkt 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, o ile nie dotyczy charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji. Organ odwoławczy podniósł, że z brzmienia tego przepisu wynika, że ustawodawca co do zasady dopuszcza możliwość zaistnienia takich zmian wysokości i kubatury, które uznaje za nieistotne, jednak w niniejszej sprawie nie mamy z taką sytuacją do czynienia. Zmiana m.in. wysokości obiektu o 70 cm nie była zmianą nieznaczną i stanowiła istotne odstąpienie od warunków pozwolenia, brak jest zatem w ocenie organu odwoławczego podstaw do zakwestionowania oceny dokonanej przez organ I instancji.
Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] złożyli B. i J. P., zarzucając organowi naruszenie przepisów prawa materialnego (naruszenie art. 36a i art. 59 ust. 5 Prawa budowlanego poprzez błędną wykładnię) oraz naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie skarżących organ naruszył art. 7, art. 8, art. 9 i art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, załatwienie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu skarżących, brak ustosunkowania się do wszystkich zarzutów skarżących i podania przyczyn, z powodu których ich argumentom odmówiono wiarygodności.
Skarżący podkreślili, że już w odwołaniu od decyzji organu I instancji podnosili, że w projekcie budowlanym złożonym przy wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę w roku 2000 powierzchnię zabudowy liczono według innych norm niż obecnie. Projektant budynku zweryfikował powierzchnię zabudowy według obecnych norm z pierwotnej 219,80 m2 do 192,2 m2, w związku z tym nie może być mowy o istotnym odstąpieniu od projektu. Projektant budynku zweryfikował również powierzchnię całkowitą, która powinna wynosić 348,2 m2 i która nie uległa zmianie w stosunku do pierwotnego projektu. Zdaniem skarżących samo stwierdzenie w decyzji, że zmianie uległa kubatura, bez określenia konkretnej powierzchni przez organ wydający decyzję, stanowi poważne uchybienie, ponieważ nie pozwala stronie na wszechstronne odniesienie się do tego zarzutu.
B. i J. P. wskazali ponadto, że organy powinny uwzględnić fakt, że zmiana posadowienia budynku była spowodowana ponadnormatywnym występowaniem wód gruntowych w okolicy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu, albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, a mianowicie art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 ze zm., zwanego dalej: kpa), które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W postępowaniu administracyjnym wydanie decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać, stosownie do art. 7 i art. 77 kpa, dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie. Z przepisów tych wynika obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego przez organ administracji publicznej. Rządząca postępowaniem administracyjnym zasada oficjalności wymaga, aby w toku postępowania organ administracji publicznej podejmował wszelkie niezbędne kroki zmierzające do wyjaśnienia i załatwienia sprawy oraz dopuszczał jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Dopiero jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego sprawy stwarza podstawy do wyrażenia stanowiska, które nie przekraczałoby granic zasady swobodnej oceny dowodów, wynikającej z art. 80 kpa. Zgodnie z tą zasadą organ winien dokonać oceny mocy i wiarygodności każdego dowodu oraz wszystkich dowodów w ich wzajemnym powiązaniu. Wyniki oceny materiału dowodowego muszą mieć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Stosownie bowiem do treści art. 107 kpa uzasadnienie decyzji winno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa.
Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż przy wydawaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia powołanych przepisów prawa procesowego.
Zaskarżoną decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r., którą na podstawie art. 59 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r. nr 243 poz. 1623) organ I instancji odmówił udzielenia B. i J. P. pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego położonego na działce nr [...] w miejscowości K. Zdaniem organów orzekających w sprawie inwestycja ta zrealizowana została z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, które polegały na: podniesieniu poziomu posadowienia budynku o ok. 40 cm, podwyższeniu budynku w kalenicy o ok. 70 cm, obniżeniu posadzki w garażu o ok. 50 cm oraz zmniejszeniu o ok. 10 cm głębokości piwnic oraz ok. 14 cm wysokości poddasza. Powołując się na treść art. 36a ustawy Prawo budowlane organy uznały, że są to odstępstwa istotne, bowiem spowodowały zmianę wysokości kubatury budynku.
Zauważyć jednak trzeba, że przy piśmie z dnia 12 kwietnia 2011 r. skierowanym do organu I instancji skarżący przedłożyli dokumentację powykonawczą budynku, której autor - mgr inż. arch. E. B. - zakwalifikowała odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego jako nieistotne. Z treści tejże dokumentacji powykonawczej wynika, że podniesiono poziom posadzki w piwnicy, jednocześnie zmniejszeniu uległa wysokość kondygnacji piwnicznej. Na skutek tych zmian posadzka parteru i wejście do budynku podniosło się o 32 cm w stosunku do poziomu terenu. W dokumentacji tej stwierdzono ponadto, że wysokość pomieszczenia garażu powiększono o 40 cm, natomiast zmniejszono wysokość parteru oraz poddasza, a rzędna kalenicy podniosła się o 21 cm. Na ustalenia tejże dokumentacji powoływali się B. i J. P. w odwołaniu od decyzji organu I instancji, podnosząc m.in., że odstąpienia od warunków decyzji o pozwoleniu na budowę należy zakwalifikować jako nieistotne, bowiem spowodowały podwyższenie budynku jedynie o 21 cm, zmianę długości budynku o 7 cm i zmniejszenie kubatury budynku w stosunku do planowanej jedynie o 5 %.
Do dokumentacji powykonawczej przedłożonej przez inwestorów i do zarzutów odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w żaden sposób się nie odniósł w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia. Tymczasem obowiązkiem organu orzekającego jest przeprowadzenie wszechstronnej analizy argumentów wszystkich stron, wskazanie, jakie względy wzięte zostały pod uwagę przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, dlaczego pewne argumenty zostały przedłożone nad inne. Na organie spoczywa obowiązek oceny każdego dowodu, w tym również przedłożonego przez stronę, rola organu nie może sprowadzać się wyłącznie do formalnego dopuszczenia dowodu i przyjęcia go w poczet materiału dowodowego. Obowiązkiem organu było zatem ocenić dokumentację powykonawczą przedłożoną przez inwestorów i w sposób szczegółowy się do niej odnieść, tym bardziej, że zawiera ona ustalenia przeciwne niż te, które były podstawą wydania decyzji odmawiającej udzielenia pozwolenia na użytkowanie.
Ujawnione naruszenia art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 kpa powodują uchylenie zaskarżonej decyzji z mocy art. 145 § 1 ust. 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Na mocy art. 152 ustawy orzeczono jak w punkcie II wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło