VII SA/Wa 2002/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-10-30

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która prowadzi gospodarstwo domowe z mężem, utrzymuje się z emerytur, posiada mieszkanie, dom drewniany i dwie działki, a także ponosi wydatki na kserowanie dokumentów, przesyłki pocztowe, rozmowy telefoniczne, zakup literatury prawnej, zatrudnia osoby trzecie do cięższych prac fizycznych i pomaga finansowo rodzinie, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Posiada majątek w postaci mieszkania, domu i działek, a także dochody z emerytur, które wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym, pozwalają na pokrycie kosztów sądowych, zwłaszcza że wiele wskazanych wydatków ma charakter jednorazowy lub niekonieczny. Koszt wpisu sądowego od skargi jest w zasięgu jej możliwości finansowych.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawczyni wraz z mężem utrzymują się z emerytur, posiadają mieszkanie, dom i działki. Wnioskodawczyni wskazała na wysokie koszty związane z dokumentacją, przesyłkami, rozmowami, zakupem literatury, a także na schorzenia i zatrudnianie osób trzecich do prac fizycznych. Przedstawiła również szczegółowy wykaz miesięcznych wydatków.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono J. W. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Maciej Majewski – starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: po rozpoznaniu w dniu 30 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia postanawia: odmówić J. W. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek J. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż J. W. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem. Utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur w łącznej wysokości 3 086,15 zł. Dodatkowo mąż wnioskodawczyni otrzymuje dodatek pielęgnacyjny w wysokości 206,76 zł. Posiadany majątek obejmuje mieszkanie o pow. 60 m2, dom drewniany na wsi z 1947-48 r. wg. oświadczenia, dwie działki na wsi o łącznej pow. 0,35 ha. Wnioskodawczyni wskazała, że ponosi wysokie koszty związane z kserowaniem dokumentów, przesyłką pocztową, rozmowami telefonicznymi i zakupami materiałów piśmienniczych, zakupem literatury prawnej. Podniosła, że są z mężem osobami schorowanymi (II grupa inwalidzka). Do cięższych prac fizycznych wynajmuje osoby trzecie. Miesięczne wydatki poniesione w miesiącu sierpniu br. jakie strona wskazała, to: czynsz 584,80 zł., telefon 190,27 zł., energia elektryczna 28,39 zł., leki 275,94 zł., koszenie trawy 190 zł., usługi pocztowe 44,40 zł., opłaty bankowe 22,03 zł., kredyt 345,31 zł., podróże na rozprawę 46 zł., życie i środki czystości, drobne art. odzieżowe oraz kosmetyki 1350 zł., transport na wieś zbytecznych mebli z załadunkiem i rozładunkiem 220, spłata długu u sąsiadki 200 zł., leki dla córki 260 zł. Dodała, że posiada dług wobec adwokata w wysokości 3 000 zł. W sprawie zważono, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i córki. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową J. W. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawczyni jest osobą na tyle ubogą, że jej rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Należy zauważyć, że z nadesłanego wniosku i okoliczności sprawy nie wynika by strona była w trudnej sytuacji majątkowej. Wnioskodawczyni posiada mieszkanie o pow. 60 m2, dom drewniany, dwie działki. Dochód z którego się utrzymuje wraz z mężem to 3 086,15 zł. oraz 206,76 zł. dodatku pielęgnacyjnego. Wskazała także, że zatrudnia czasami osoby trzecie do cięższych prac fizycznych. Pomaga także finansowo rodzinie. Okoliczności te wskazują, że strona posiada płynność finansową i potrafi gromadzić oszczędności. Ponadto wiele wydatków poniesionych w sierpniu 2014 r., są wydatkami jednorazowymi (koszenie trawy na wsi 190 zł., transport rzeczy na wieś – 220 zł.). Inne wydatki wskazane w wykazie wydatków sierpniowych trudno zaliczyć do wydatków koniecznych służących do zaspokojenia potrzeb życiowych np. znaczki pocztowe, kosmetyki, opłaty za wynajem pracowników sezonowych, transport rzeczy na wieś. Z danych zawartych w formularzu PPF nie przedstawia się obraz wnioskodawczyni jako osoby ubogiej, a tylko takim osobom należy przyznawać prawo pomocy. Podkreślić należy, ze przyznanie prawa pomocy nie może być nadużywane w sytuacji, gdy strona posiada stałe dochody. Należy również pamiętać, że na obecnym etapie postępowania jedynym kosztem w sprawie jest wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł. Koszt ten pozostaje w zasięgu możliwości finansowych wnioskodawczyni. Okoliczności te świadczą to o tym, iż strona nie pozostaje w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło