VII SA/Wa 201/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] [...] w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie pozwolenia na budowę I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Starosta Powiatu [...] decyzją z dnia [...] listopada 2000r. nr [...] zatwierdził projekt budowlany sieci gazowej dla zespołu mieszkaniowego "[...]" w [...] przy ulicy [...] i [...], i wydał w tym przedmiocie pozwolenie na budowę. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Polski Związek Działkowców Okręgowy Zarząd w [...]. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2001r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, umorzył postępowanie odwoławcze uznając, iż Polski Związek Działkowców, nie jest stroną postępowania, ponieważ teren inwestycji nie graniczy z terenem stanowiącym własność odwołującego się . Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiódł Polski Związek Działkowców, podnosząc, iż nie godzi się z decyzją umarzającą postępowanie odwoławcze i tym samym odmawiającą przymiotu strony skarżącemu. Wyrokiem z dnia 20 stycznia 2003r. sygn. akt IV SA 1416-1421/01 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję organu odwoławczego. Ponownie rozpoznając sprawę Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2003r. nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w toku postępowania inwestor przedłożył dokumenty z których wynika, iż inwestycja została zrealizowana. Z uwagi na zakończenie inwestycji orzekanie merytoryczne w przedmiocie pozwolenia na budowę stało się bezprzedmiotowe. Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosło Stowarzyszenie [...]. Skarżący podniósł, iż wyrokiem z dnia [...] października 2002r. sygn.akt IV SA 651/99 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 1999r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, co oznacza, iż decyzja organu I instancji Prezydenta [...] nie jest ostateczna, a obejmuje ona całe zamierzenie inwestycyjne. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tej sytuacji dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd może uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które podnosiła w skardze strona. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, a podstawę rozstrzygnięcia stanowią okoliczności, które Sąd winien wziąć pod uwagę z urzędu. Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazywał skarżący. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...] umarzająca postępowanie odwoławcze od decyzji organu I instancji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy uznał, iż w związku z tym, iż przedmiotowa budowa została zakończona, zbędne jest rozstrzyganie merytoryczne w sprawie, a postępowanie odwoławcze w tej sytuacji należało umorzyć. Z przytoczonej przez organ podstawy prawnej decyzji (art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.) i samego rozstrzygnięcia, wynika, iż Wojewoda [...] pomylił w sposób niedopuszczalny instytucje prawne zawarte w art. 138 § 1 pkt 2 i art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Rozstrzygnięcie oparte na podstawie prawnej określonej w art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. stosuje się jedynie w sytuacji, gdy rozpoznanie samego odwołania przed organem II instancji, stało się bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość może wiązać się bądź z cofnięciem odwołania, bądź z brakiem interesu prawnego osoby wnoszącej odwołanie. W takiej sytuacji pozostaje w obrocie prawnym rozstrzygnięcie zawarte w decyzji organu I instancji. Wydanie orzeczenia takiej treści wymagałoby jednak uwzględnienia wytycznych zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2003r. oraz wykazania przez organ, iż odwołującemu się Polskiemu Związkowi Działkowców nie można przypisać przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Takich ustaleń organ odwoławczy, naruszając art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) nie poczynił. Z innym stanem faktycznym i prawnym mamy do czynienia, gdy z jakiejkolwiek przyczyny rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej stało się bezprzedmiotowe, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Trafnie organ wskazał, iż w wyniku zakończenia prac budowlanych, prowadzenie postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę stało się bezprzedmiotowe. Organ odwoławczy nie zauważył jednak różnicy pomiędzy umorzeniem sprawy a umorzeniem postępowania odwoławczego. Instytucje te nie mogą być stosowane zamiennie, zaś umorzenie postępowania odwoławczego w sytuacji, gdy bezprzedmiotowym stało się całe postępowanie w sprawie należy ocenić jako rażąco naruszające prawo, a więc wypełniające przesłankę określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Wskazać ponadto należy, iż nie tylko te przyczyny legły u podstaw uznania Sądu, iż decyzja zaskarżona jest wadliwa w stopniu rażącym. Rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji jest sprzeczne jej uzasadnieniem. W wyroku NSA z dnia 13 maja 1999r. Sygn.akt SA 935/98, Lex 47268, sąd uznał, iż uzasadnienie stanowi integralną część decyzji, a jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia zawartego w sentencji. Jeśli zatem rozstrzygnięcie zawarte w sentencji decyzji nie tylko nie koresponduje z treścią uzasadnienia, ale jest diametralnie różne od motywów zawartych w uzasadnieniu, taka decyzja rażąco narusza art. 107 kpa i jako dotknięta wadą wskazaną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa podlega stwierdzeniu nieważności. Sąd w obecnym składzie podziela ten pogląd. W tak podstawowej kwestii, jak zakres rozstrzygania organu II instancji nie mogą zachodzić niejasności. Decyzja administracyjna stosownie do art. 107 k.p.a. składa się z osnowy i uzasadnienia. Żadna z tych części nie może funkcjonować oddzielnie w obrocie prawnym. Nie można akceptować sytuacji, w której rozstrzygnięcie dotyczy innego stanu prawnego i faktycznego niż opisano w uzasadnieniu. W konsekwencji powyższych uchybień prawnych, wobec rażącego naruszenia art. 107 § 3 i 138 § 1 pkt 3 k.p.a stwierdzić należy, iż decyzja Wojewody [...] dotknięta jest wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji.