VII SA/Wa 201/15

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 stycznia 2017r. po rozpoznaniu wniosku adwokata A. Z. za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] grudnia 2014r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia : odmówić przyznania adwokatowi A. Z. kosztów udzielonej pomocy prawnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 marca 2016r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym oddalił skargę R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] grudnia 2014r., znak: [...]. Starszy referendarz sądowy postanowieniem z dnia 5 lipca 2016r. przyznał R. S. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata, umorzył postępowanie w przedmiocie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie pismem z dnia 21 lipca 2016r. poinformowała o wyznaczeniu adwokata A. Z. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego. Pismem z dnia 31 sierpnia 2016r. (data wpływu do Sądu 2 września 2016r., nadanym zaś w urzędzie pocztowym w dniu 1 września 2016r.) adwokat M. Z. działając z substytucji pełnomocnika z urzędu adwokata A. Z. wniósł opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku. W odrębnym piśmie z dnia 31 sierpnia 2016r. (data wpływu do Sądu 2 września 2016r.) adw. M. Z. wniósł o zasądzenie na rzecz pełnomocnika z urzędu adwokata A. Z. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w wysokości 75 % opłaty maksymalnej. Oświadczył, że koszty te nie zostały uiszczone w całości ani w części. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 11 października 2016r. wezwano pełnomocnika skarżącego adwokata A. Z. do złożenia oświadczenia w terminie 7 dni, od daty otrzymania wezwania – oświadczenia czy i kiedy doręczyła skarżącemu opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2016r. sygn. akt VII SA/Wa 201/15. W przypadku doręczenia opinii skarżącemu należało przedłożyć dokument potwierdzający jej nadanie. W odpowiedzi na powyższe adw. M. Z. pismem z dnia 2 listopada 2016r. oświadczył, że opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej została przesłana skarżącemu do wiadomości w formie skanu pocztą elektroniczną na adres email skarżącego w dniu 27 października 2016r. oraz listem poleconym w dniu 2 listopada 2016r. Załączył pocztowy dowód nadania skarżącemu opinii w przedmiocie braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. W niniejszej sprawie zważono co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a, wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Przedmiotowy wniosek obejmuje przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2016r. Zaznaczyć należy, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte w dniu 29 grudnia 2014r., dlatego zastosowanie w sprawie nie znajduje art. 177 § 4 p.p.s.a w brzmieniu obecnym dokonanym przez art. 1 pkt 50 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2015r., poz. 658), co wynika z art. 2 tej ustawy. Wyznaczony pełnomocnik nie był zatem zobowiązany do złożenia w Sądzie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, wraz z odpisem tej opinii dla strony. Jego obowiązkiem było natomiast doręczenie tej opinii stronie, tak aby umożliwić jej podjęcie czynności zmierzających do zabezpieczenia jej praw i możliwości dochodzenia ich przed sądem. Niemniej jednak należy wskazać, że treść art. 250 § 1 p.p.s.a nie pozostawia wątpliwości co do tego, że wynagrodzenie pełnomocnika wyznaczonego przez właściwy organ samorządu zawodowego przysługuje za nieopłaconą pomoc prawną. Dla pozytywnego rozstrzygnięcia wniosku pełnomocnika, po pierwsze zatem pomoc ta musi zostać rzeczywiście udzielona, a po drugie musi pozostawać nieopłacona. Za każdym więc razem, gdy rozpoznaniu podlega wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej z urzędu, konieczne jest w pierwszej kolejności ustalenie, czy wyznaczony pełnomocnik w istocie udzielił takiej pomocy. Tylko bowiem w takim przypadku, dopuszczalne jest obciążenie Skarbu Państwa wypłatą wynagrodzenia na rzecz pełnomocnika. Powyższe stanowisko jest utrwalone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym wskazuje się również na powinność wykazania przez pełnomocnika, że pomoc prawna przybrała realny wymiar. Jeżeli pomoc prawna polega na sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, to opinia taka powinna być sporządzona, a także przedstawiona stronie niezwłocznie tak, aby umożliwić jej podjęcie czynności zmierzających do zabezpieczenia jej praw i możliwości dochodzenia ich przed sądem. Opinia, o jakiej mowa, powinna być sporządzona i przekazana stronie najdalej w terminie odpowiadającym terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej (zob: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2008r. sygn. akt I OZ 910/08). Pełnomocnik zobowiązany jest natomiast wykazać, że opinia została sporządzona i przekazana stronie (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004r. sygn. akt OZ 720/04 ONSA i WSA 2005 nr 5, poz. 93). Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że pełnomocnik substytucyjny sporządził w dniu 31 sierpnia 2016r. -nadaną za pośrednictwem poczty w dniu 1 września 2016r. opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie wyroku uznano zatem, że niezwłocznie od daty wyznaczenia pełnomocnika z urzędu. Pełnomocnik opinii tej jednak w tej dacie nie przesłał stronie skarżącej, ani nie zapoznał jej z nią w jakikolwiek inny sposób. Opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej pełnomocnik przesłał skarżącemu dopiero w dniu 27 października 2016r. pocztą elektroniczną, a w dniu 2 listopada 2016r. za pośrednictwem Poczty Polskiej tj. po doręczeniu mu wezwania referendarza sądowego. Pełnomocnik nie wykazał aby istniały przeszkody we wcześniejszym doręczeniu skarżącemu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Przekazanie skarżącemu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej z takim opóźnieniem nie może być uznane za udzielenie stronie rzeczywistej pomocy prawnej, ponieważ pozbawia ją realnej możliwości oceny sytuacji procesowej i podjęcia działań zmierzających do zabezpieczenia jej praw. Z powyższych względów na podstawie art. 250 § 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.