VII SA/Wa 2022/07
PostanowienieWSA w Warszawie2008-02-08
Skład orzekający: Katarzyna Pakuła-Getka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba bezrobotna, prowadząca jednoosobowe gospodarstwo domowe i utrzymująca się wyłącznie z pożyczki od matki w kwocie 200 zł miesięcznie, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Osoba bezrobotna, prowadząca jednoosobowe gospodarstwo domowe i utrzymująca się wyłącznie z pożyczki od matki w kwocie 200 zł miesięcznie, która nie dysponuje innymi źródłami finansowania i nie jest w stanie ponosić kosztów utrzymania mieszkania, wykazała brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie. W związku z tym, przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
D. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia dotyczącą podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną, prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jego jedynym źródłem utrzymania jest pożyczka od matki w kwocie 200 zł miesięcznie. Nie posiada innych źródeł dochodu ani pomocy. Z uwagi na skromne środki, nie jest w stanie opłacać kosztów najmu mieszkania, co prowadzi do postępowań sądowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano D. D. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła- Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 lutego 2008r. po rozpoznaniu wniosku D. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi D. D. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [....] września 2007r. nr [....] w przedmiocie stwierdzenia nie podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu posiadania statusu bezrobotnego postanawia: przyznać D. D. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 2 stycznia 2008r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy D. D., w którym wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych.
Pismem z dnia 15 stycznia 2008r. wezwano wnioskodawcę do nadesłania dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wyjaśnienia zostały nadesłane do Sądu w dniu 5 lutego 2008r.
W sprawie zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 ww. ustawy.)
Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasadny odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 ww. ustawy. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby życiowe.
Z powołanego wyżej przepisu wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów sądowych spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy.
W niniejszej sprawie analizując dane zawarte w przedmiotowym wniosku oraz
w nadesłanych wyjaśnieniach uznano, iż wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie samodzielnie ponosić kosztów postępowania sądowego.
Z uzupełnionego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący jest osobą bezrobotną, prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe. Wnioskodawca wskazał, że jedynym jego źródłem miesięcznego utrzymania jest kwota 200,00 złotych, jaką w formie pożyczki otrzymuje od matki.
Skarżący w piśmie wyjaśniającym z dnia 28 stycznia 2008r. oświadczył, że nie dysponuje innymi źródłami finansowania, w tym z tytułu umów zlecenia, prac dorywczych i sezonowych. Podał również, że nie uzyskuje pomocy od innych osób ani od instytucji. Wnioskodawca zaznaczył, że z uwagi na skromne środki finansowe jakimi dysponuje, nie jest w stanie dokonywać opłat za najem mieszkania, które obejmują także zryczałtowane koszty mediów (energia, gaz, woda). Skarżący dodał, że niemożność opłacania mieszkania jest przyczyną toczącego się przeciwko niemu powództwa o zapłatę.
Biorąc pod uwagę powyższe uznano, że w opisywanej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych w całości. Oceniono, że obecna sytuacja finansowa wnioskodawcy, nie pozwala mu na opłacenie kosztów sądowych bez uszczerbku koniecznego dla siebie utrzymania.
Z powyższych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ww. ustawy orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło