VII SA/Wa 2031/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-11-08
Skład orzekający: Justyna Wtulich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy mogą otrzymać prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, ze względu na ich sytuację finansową i rodzinną?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ wnioskodawcy wykazali, że ich dochody są niewystarczające do poniesienia kosztów postępowania sądowego oraz ustanowienia pełnomocnika z wyboru, zwłaszcza biorąc pod uwagę liczbę osób w rodzinie oraz dodatkowe wydatki związane z opieką nad niepełnosprawnymi dziećmi.Stan faktyczny
Wnioskodawcy, sześcioosobowa rodzina z dwójką niepełnosprawnych dzieci, złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie dotyczącej skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Ich łączne dochody wynoszą 2.460 zł miesięcznie, a wydatki obejmują koszty opieki nad niepełnosprawnym synem, utrzymanie domu i mieszkania oraz bieżące potrzeby rodziny. Wnioskodawcy przedstawili dokumenty potwierdzające dochody i wydatki oraz wyjaśnili rozbieżności dotyczące posiadanych nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Przyznał A. i G.W. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. i G.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A. i G.W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia : przyznać A. i G.W. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W dniu 3 października 2011 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez wnioskodawców formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnoszą o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcami pozostaje czworo dzieci. Wnioskodawca podał, że dwoje dzieci wymaga stałej opieki, gdyż są osobami niepełnosprawnymi. Sześcioosobowa rodzina utrzymuje się z dochodów o łącznej wysokości 2.460,00 złotych. Na dochód ten składa się zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 520,00 złotych, który otrzymuje wnioskodawca, wynagrodzenie za pracę wnioskodawczyni w wysokości 1.400,00 złotych oraz renta jaką otrzymuje syn wnioskodawców w wysokości 540,00 złotych. Wnioskodawcy w formularzu wpisali, że posiadają dom o powierzchni 1.800 m ² oraz mieszkanie o powierzchni 80 m ². Oświadczyli, że innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiadają.
Zarządzeniem z dnia 11 października 2011 r. wezwano wnioskodawców do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie czy wnioskodawca posiada zatrudnienie, jeśli tak, należało wskazać wysokość uzyskiwanego dochodu, czy też jest osobą bezrobotną, a jeśli tak, to czy ma przyznany zasiłek, czy też nie, w przypadku przyznanego zasiłku należało wskazać jego wysokość oraz czy podejmuje jakiekolwiek prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, z tytułu umów zlecenia czy o dzieło, jeśli tak, należało wskazać wysokość uzyskiwanego dochodu oraz tytuł z którego jest on uzyskiwany. Wezwano wnioskodawców także do podania, czy ich 26-letni syn oprócz dochodu uzyskiwanego z tytułu renty uzyskuje jeszcze jakieś inne dochody, np. z tytułu zatrudnienia czy też wykonywanych prac dorywczych lub sezonowych, jeśli tak, należało wskazać wysokość uzyskiwanego dochodu oraz tytuł z jakiego jest on uzyskiwany. Zwrócono się do wnioskodawców z zapytaniem, czy posiadają zarówno mieszkanie o powierzchni 80 m ² jak i dom o powierzchni 1.800 m ² jak wskazali w nadesłanym formularzu, gdyż w nadesłanym do Sądu w 2009 r. formularzu wskazali, że posiadają jedynie dom, a nie mieszkanie o powierzchni 80 m ², należało zatem wyjaśnić powyższe rozbieżności poprzez wskazanie co wnioskodawcy posiadają oraz jaka jest powierzchnia posiadanych nieruchomości. Wezwano wnioskodawców do wyjaśnienia, czy wskazana powierzchnia 1.800 m ² to powierzchnia domu wnioskodawców, czy też może nieruchomości na której posadowiony jest dom lub mieszkanie oraz do podania, jakie ponoszą miesięczne koszty stałe związane z utrzymaniem domu/mieszkania, w którym zamieszkują (np. z tytułu opłat za czynsz, energię elektryczną, wodę, gaz, telefon, podatek od nieruchomości, itp.) należało je wyszczególnić i podać ich wysokość. Zwrócono się do wnioskodawców z zapytaniem, jaką kwotę miesięcznie przeznaczają na bieżące potrzeby życia codziennego, tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych, itp. oraz jaką kwotę miesięcznie przeznaczają na wykształcenie i utrzymanie czworo dzieci, w tym koszty przedszkola dwojga dzieci oraz związane z nauką szkolną córki, należało je wyszczególnić i podać ich wysokość, (np. z tytułu opłat za przedszkole, obiady, pobyt dziecka na świetlicy, zajęcia dodatkowe, itp.). Zapytano także wnioskodawców, czy otrzymują pomoc od rodziny, znajomych, instytucji społecznych lub państwowych, jeśli tak, należało wskazać od kogo, w jakiej wysokości lub formie oraz czy ponoszą koszty związane z leczeniem i zakupem lekarstw, jeśli tak, należało wskazać wysokość ponoszonych miesięcznie wydatków.
W dniu 28 października 2011 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły dodatkowe wyjaśnienia wnioskodawców.
Wnioskodawcy oświadczyli, że syn jest osobą niepełnosprawną od urodzenia i wymaga stałej opieki, rehabilitacji i ogólnego wsparcia, co wiąże się z dużymi wydatkami na energię elektryczną, wodę i ścieki komunalne. Poinformowali, iż ze względu na niemożność jego samodzielnego funkcjonowania oprócz opieki rodziców posiada opiekuna, który za całodobową opiekę i utrzymanie dostaje 520,00 złotych miesięcznie.
Wnioskodawcy podali, że ponoszą wydatki związane z zakupem 5 ton węgla, które spalają w miesiącach zimowych oraz zakupem kilku metrów drewna opałowego. Wskazali, ze zużywają 1 butle gazu miesięcznie, której koszt to 55,00 złotych oraz ponoszą koszty związane z wywozem śmieci. Oświadczyli, że odzież zakupują w sklepach z tanią odzieżą, tzw. "ciucholandach", a środki chemiczne zakupują, gdy są one w promocji. Wskazali, że kupują żywność z przeceny lub w promocji w dużych hipermarketach.
Wnioskodawcy oznajmili, że nie otrzymują pomocy ze strony rodziny, gdyż rodzice wnioskodawczyni nie żyją od wielu lat, jak również ojciec wnioskodawcy. Dodali, że matka wnioskodawcy samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu emerytury.
Wnioskodawcy nadesłali kserokopie i oryginały dokumentów potwierdzające ponoszone przez nich wydatki i uzyskiwane dochody.
Z nadesłanych dokumentów wynika, że wnioskodawcy we wrześniu 2011 r. ponieśli następujące wydatki za abonament telewizyjny w Cyfrze Plus HD w wysokości 29,90 złotych, opłatę za telefon w wysokości 44,20 złotych, opłatę za ITI Neovisions Sp. z o. o. telewizja nowej generacji w wysokości 58,00 złotych, opłatę operatowi komórkowemu P. Sp .z o.o. w wysokości 42,78 złotych, opłatę za wodę w wysokości 96,36 złotych, za świadczenie przedszkolne w wysokości 81,48 złotych, za opróżnienie szamba w wysokości 99,12 złotych, za energię elektryczną w wysokości 170,99 złotych. Dodali, że z tytułu podatku rolnego, podatku od nieruchomości oraz podatku leśnego łączne roczne zobowiązanie pieniężne wynosi 387,00 złotych.
Wnioskodawcy nadesłali także decyzję Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 25 lipca 2011 r. przyznającą zasiłek celowy w kwocie po 140,00 złotych we wrześniu, październiku, listopadzie i grudniu 2011 r. na zakup posiłków dla dwojga dzieci. Z nadesłanej decyzji wynika także, że wnioskodawca nie pracuje zawodowo. Otrzymuje świadczenie pielęgnacyjne z Wydziału Spraw Społecznych Urzędu Miasta Ł. z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad synem bezterminowo oraz zasiłek pielęgnacyjny. Wskazano, iż syn otrzymuje rentę socjalną z ZUS-u, a żona pracuje zawodowo. Podano, że także córka wnioskodawcy pozostaje pod stałą kontrolą lekarzy specjalistów i posiada orzeczenie o zaliczeniu do osób niepełnosprawnych okresowo do 31 stycznia 2013 r. Z tego względu, wnioskodawca otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny na córkę w kwocie 153,00 złotych miesięcznie oraz dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego w kwocie 80,00 złotych miesięcznie.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje :
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
Oceniając sytuację finansową wnioskodawców uznano, że wykazali oni, iż zachodzą przesłanki do przyznania im prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Przy ocenie sytuacji finansowej wnioskodawców uwzględniono przede wszystkim fakt, iż sześcioosobowa rodzina utrzymuje się z dochodu o łącznej wysokości 2.460,00 złotych miesięcznie, na który składa się niewielki dochód wnioskodawczyni z tytułu pracy oraz zasiłek pielęgnacyjny i renta syna. Uwzględniono także okoliczność, iż wnioskodawcy posiadają czworo dzieci w tym dwoje dzieci niepełnosprawnych, co wiążę się z dodatkowymi wydatkami związanym z leczeniem, zakupem lekarstw, czy kosztami całodobowej opieki, jaką otrzymuje syn wnioskodawców.
Stwierdzono, że uzyskiwany przez wnioskodawców dochód pozwala jedynie na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych rodziny nie jest jednak na tyle wysoki by wnioskodawcy byli w stanie ponieść jakiekolwiek koszty sądowe w sprawie lub mogli ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Uznano, że byłby to wydatek przekraczający ich możliwości finansowe.
Z tego względu, przyznano wnioskodawcom prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Z przedstawionych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło