VII SA/Wa 2036/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2011 r., Nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych postanawia oddalić wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w [...] o przyznanie prawa pomocy w części poprzez zwolnienie od części kosztów sądowych. Pismem z dnia [...] grudnia 2011r. skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa [...] w [...] wniosła sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 listopada 2011r. oddalającego wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w [...] o przyznanie prawa pomocy w części poprzez zwolnienie od części kosztów sądowych. W sprzeciwie skarżąca Wspólnota podniosła, że nie prowadzi działalności dochodowej i nie ma wolnych środków finansowych, a kwota na koncie przeznaczona jest zgodnie z uchwałami właścicieli na koszty zarządu nieruchomością wspólną. W tym stanie rzeczy ww. postanowienie traci moc, a wniosek podlega ponownemu rozpatrzeniu. Uzasadniając wniosek Wspólnota Mieszkaniowa [...] w [...] wskazała, ze nie prowadzi działalności gospodarczej i nie uzyskuje dochodów, a mieszkania którymi zarządza są własnością indywidualnych właścicieli. Z formularza PPPr wynika, że skarżąca Wspólnota posiada na koncie 48 085,04 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie prawnej bądź jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Strona może być zatem zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych tylko wyjątkowo. Przyznanie prawa pomocy jest odstępstwem od zasady ponoszenia przez stronę kosztów zainicjowanego postępowania. W efekcie prowadzi do przerzucenia kosztów postępowania na ogół społeczeństwa, w związku z czym może być zastosowane jedynie w przypadkach wyjątkowych - gdy strona wykaże w sposób jednoznaczny spełnienie przesłanek określonych w art. 246 cyt. ustawy. Przerzucanie ciężaru funkcjonowania Wspólnoty Mieszkaniowej na społeczeństwo i Państwo, chociażby w ten sposób, aby uzyskać zwolnienie od kosztów sądowych rodzi ten skutek, że faktycznie działalność Wspólnoty zostaje finansowana ze środków publicznych. Orzecznictwo sądowe stoi na stanowisku, że strona powinna dołożyć wszelkich starań, aby zgromadzić środki konieczne do prowadzenia postępowania sądowego. Instytucja prawa pomocy może mieć zastosowanie tylko w wyjątkowych sytuacjach i nie może być nadużywana wtedy, gdy strona posiada jakiekolwiek środki finansowe lub dochody. Strona przewidując wniesienie sprawy do Sądu winna zabezpieczyć się na tę ewentualność, a wnosząc sprawę do Sądu winna partycypować w kosztach postępowania. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie analizując złożony wniosek trudno mówić by Wspólnota Mieszkaniowa [...] w [...] znajdowała się w sytuacji, w której nie ma środków na prowadzenie sprawy sądowej, skoro posiada na koncie ponad 48 tys. zł. Należy również zaznaczyć, że nawet jeżeli kwota ta zgodnie z podjętymi uchwałami wspólnoty nie może być przeznaczona na inne cele np. finansowanie sprawy sądowej, to Wspólnota powinna podjąć odpowiednią uchwałę w celu zabezpieczenia tych wydatków. W tym stanie rzeczy należy wskazać, że Wspólnota nie wykorzystała wszystkich możliwości dla zabezpieczenia finansowego prowadzonych spraw i brak jest podstaw do przyznania skarżącej Wspólnocie prawa pomocy, skoro Wspólnota nie wykazała, że nie posiada środków finansowych na poniesienie kosztów sądowych. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji postanowienia.