VII SA/Wa 2037/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-11-14
Skład orzekający: Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego w postępowaniu egzekucyjnym może być wniesiona bez wyczerpania administracyjnego toku instancji?Ratio decidendi
Skarga na czynność egzekucyjną, jaką jest zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego, jest niedopuszczalna, jeśli skarżący nie wyczerpał przysługujących mu środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym przed organem nadzoru. Dopiero po wyczerpaniu tych środków można wnieść skargę do sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w R. wystosował zawiadomienie do banku o zajęciu rachunku bankowego J.M. w celu egzekucji należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. J.M. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G., domagając się uchylenia zawiadomienia i przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Sąd w Gliwicach stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do WSA w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę J.M. jako niedopuszczalną z powodu niewyczerpania administracyjnego toku instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.M. na zawiadomienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy postanawia: odrzucić skargę J.M.
Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w R., działając jako organ egzekucyjny, w dniu [...] na podstawie art. 80 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954, ze zm.), zw. dalej u.p.e.a., wystosował do zobowiązanego – F.J.M. zawiadomienie nr [...], którym wezwał bank (oddział) PKO BP S.A., aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego zobowiązanego lecz bezzwłocznie przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie dochodzonych należności objętych tytułami wykonawczymi wystawionymi przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.
J.M. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. skargę na ww. zawiadomienie, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Jednocześnie z ww. skargą skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o odrzucenie skargi i oddalenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi.
Postanowieniem z dnia [...] sygn. akt [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził swoją niewłaściwość w sprawie ze skargi J.M., i przekazał sprawę sądowi właściwemu - Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje :
Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, ponieważ strona skarżąca nie wyczerpała przysługującego jej administracyjnego toku instancji.
Strona skarżąca winna mieć na względzie, że stosownie do treści art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zw. dalej p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie.
Jak wynika z akt sprawy, przedmiotem skargi skierowanej do Sądu jest zawiadomienie wystosowane w trybie art. 80 § 1 u.p.a.e. w związku z art. 24 ust 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2009 r., Nr 205, poz. 1585, ze zm.), zw. dalej u.s.u.s., w trakcie toczącego się przeciwko skarżącemu postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z art. 24 ust. 2 u.s.u.s., składki oraz odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkowa opłata, zwane dalej "należnościami z tytułu składek", nieopłacone w terminie, podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub egzekucji sądowej.
Zaskarżone zawiadomienie zostało wystosowane celem zrealizowania środka egzekucyjnego, jakim jest w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych - egzekucja z rachunku bankowego (patrz: art. 1a pkt 12 u.p.e.a.). A zatem przedmiotem zaskarżenia nie jest decyzja administracyjna, ani postanowienie lecz czynność egzekucyjna.
W myśl art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W art. 3 § 2 p.p.s.a. wskazano katalog spraw, w jakich sądy administracyjne orzekają, sprawując kontrolę nad działalnością administracji publicznej. Zgodnie z tym katalogiem zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegają: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Ponadto zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
O ile przyczyny niezaliczenia ww. zawiadomienia do aktów i czynności z zakresu administracji publicznej z art. 3 § 2 pkt 1-3 i 4a-8 są oczywiste - przedmiotowe zawiadomienie nie jest ani decyzją, ani postanowieniem a także pisemną interpretacją przepisów prawa podatkowego, ani którymkolwiek z aktów wymienionych w pkt 4a-7 tego przepisu, ani przejawem bezczynności organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a tego artykułu, to w ocenie Sądu zaskarżone zawiadomienie mieści się w zakresie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., ponieważ jego źródłem są obowiązki wynikające z przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Ponadto skutkiem jego wydania jest de facto zablokowanie środków pieniężnych należących do skarżącego, co ma bezpośrednio wpływ na prawa i obowiązki skarżącego, który nie może swobodnie korzystać ze zgromadzonych na rachunku bankowym środków pieniężnych.
Jak już wyżej wskazano, skarga do sądu administracyjnego jest dopuszczalna w sytuacji gdy przed wniesieniem skargi strona postępowania wyczerpała wszystkie przysługującej jej środki zaskarżenia. W niniejszej sprawie na podstawie art. 54 § 1 u.p.e.a. w zw. z art. 24 ust. 2 u.s.u.s., J.M. jako zobowiązanemu przysługiwała skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego, którą należało wnieść do organu nadzoru za pośrednictwem organu egzekucyjnego w terminie 14 dni od dnia dokonania zakwestionowanej czynności egzekucyjnej, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej (patrz: art. 54 § 3 i 4 u.p.e.a.). O tym uprawnieniu organ egzekucyjny pouczył skarżącego, który pomimo tego skierował skargę bezpośrednio do sądu administracyjnego. Następnie zgodnie z art. 54 § 5 u.p.e.a., w sprawie skargi, o której mowa w § 1 i 2, postanowienie winien wydać organ nadzoru. Na postanowienie o oddaleniu skargi przysługuje zażalenie.
Dopiero zatem po wyczerpaniu środków zaskarżenia przysługujących skarżącemu na podstawie art. 54 u.p.e.a., stosownie do treści art. 52 § 1 p.p.s.a. skarżący mógł złożyć skargę do sądu administracyjnego na czynność egzekucyjną (zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego). Brak wyczerpania ww. toku instancji czyni przedmiotową skargę jako niedopuszczalną, która z tego względu podlega odrzuceniu.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., Sąd orzekła jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło