VII SA/Wa 205/17

WyrokWSA w Warszawie2017-11-23

Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Bogusław Cieśla, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji o zezwoleniu na usunięcie drzewa może zostać wydane bez uprzedniego prawidłowego ustalenia statusu procesowego odwołującego się oraz jego legitymacji do wniesienia odwołania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy nie miał podstaw do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, ponieważ nieprawidłowo rozważył pozycję procesową odwołującego się oraz Wspólnoty Mieszkaniowej. Błędnie zinterpretowano uchwałę właścicieli lokali dotyczącą zarządu nieruchomością wspólną i udzielenia pełnomocnictwa, co skutkowało wadliwym ustaleniem, że termin na wniesienie odwołania rozpoczął bieg od daty doręczenia decyzji pełnomocnikowi. Organ odwoławczy powinien był najpierw ocenić legitymację procesową odwołującego się, a dopiero potem badać terminowość odwołania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R.C. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, które stwierdziło uchybienie przez skarżącego terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta S. zezwalającej na usunięcie jednego suchego pnia drzewa. Skarżący R.C. sprzeciwiał się wycince całego drzewa i wniósł odwołanie, twierdząc, że decyzja organu pierwszej instancji została mu doręczona w terminie. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego uznał odwołanie za wniesione po terminie, powołując się na doręczenie decyzji pełnomocnikowi wspólnoty mieszkaniowej.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził od Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Jarecka (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 listopada 2017 r. sprawy ze skargi R.C. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na rzecz skarżącego R.C. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] grudnia 2016 r., znak: [...] Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23), stwierdził uchybienie przez R.C. terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] czerwca 2016 r. wydanej przez Prezydenta Miasta S. w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzewa. Rozstrzygnięcie to zostało wydane w następujących okolicznościach sprawy. W wyniku rozpoznania wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej ul. [...] w S. z dnia [...] lipca 2015 r., w imieniu której działał jej zarządca (M.S.), Prezydent Miasta S. decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 1, art. 83a ust. 1, art. 83d ust. 1, 2, 4, i 5, art. 86 ust. 1 pkt 4 i 10 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2015 r. poz. 1651 ze zm.) oraz art. 4 pkt 3, art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. b i g, art. 7 pkt 1, art. 89 pkt 2, art. 91 ust. 4 pkt 4 oraz art. 96 ust. 2 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568) orzekł o: 1. pozwoleniu na usunięcie jednego suchego drzewa gatunku śliwa wiśniowa (ałycza) o obwodzie pnia 40 cm (na wys. 130 cm), rosnącego na posesji przy ul. [...] w S., zgodnie z oznaczeniem we wniosku; 2. ustaleniu terminu wycinki do dnia [...] grudnia 2016 r. z zachowaniem ograniczeń wynikających z rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 6 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz. U. z 2014 r. poz. 1348 ze zm.). W uzasadnieniu orzeczenia organ powołał się na przeprowadzone w sprawie oględziny i poczynione ustalenie wskazujące, że rosnąca na terenie nieruchomości przy ul. [...] w S. śliwa wiśniowa jest drzewem czteropniowym. Oznaczony we wniosku jako drzewo o obwodzie 40 cm i wnioskowany do wycinki pień jest całkowicie suchy. Pozostałe pnie są żywe i wypuszczają młode pędy. W trakcie oględzin R.C., jeden ze współwłaścicieli nieruchomości, wniósł o wydanie zezwolenia na całkowite usunięcie drzewa, tj. wszystkich pni śliwy wiśniowej wyrastających ze wspólnego systemu korzeniowego, czego organ postanowił jednak nie uwzględniać. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł R.C., wskazując, że działa w tym zakresie w imieniu własnym i na rzecz współwłaścicieli nieruchomości przy ul. [...] w S. Sprzeciwiając się wydaniu pozwolenia wyłącznie na wycięcie pnia, a nie całego drzewa zarzucił organowi naruszenie art. 7, art. 61, art. 63 § 2, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz art. 5 pkt 26 lit. a ustawy o ochronie przyrody. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2016 r. stwierdził uchybienie przez odwołującego się R.C. terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji z dnia [...] czerwca 2016 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w myśl art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji, o czym strona została prawidłowo poinformowana w pouczeniu zaskarżonej decyzji. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wyjaśnił, że współwłaściciele nieruchomości przy ul. [...] w S. w dniu [...] utego 2016 r. podjęli uchwałę nr [...] w sprawie podjęcia czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu dotyczącej usunięcia drzewa gatunku śliwa ałycza i postanowili o udzieleniu pełnomocnictwa M.S. do reprezentowania ich w tej sprawie przed organami i instytucjami państwowymi w związku z łączącą strony umową o zarządzanie nieruchomością wspólną. Uchwałę podjęto w drodze indywidualnego zbierania podpisów (widnieje pod nią również podpis odwołującego się). Zaskarżona decyzja została doręczona ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi (M.S.) w dniu [...] czerwca 2016 r. zgodnie z 40 § 2 k.p.a. stanowiącym, że jeżeli w sprawie ustanowiono pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Organ zauważył, że doręczenie pisma pełnomocnikowi powoduje skutek prawny polegający na tym, że bieg terminu na wniesienie odwołania rozpoczyna się od daty doręczenia decyzji pełnomocnikowi strony, niezależnie od tego, czy – tak jak w rozpoznawanej sprawie – decyzja została doręczona również stronie (R.C.). R.C. złożył odwołanie w dniu [...] lipca 2016 r., co powodowało, że w drodze postanowienia należało stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania, stosowanie do art. 134 k.p.a. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie z dnia [...] grudnia 2016 r. złożył R.C., zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie. Ministrowi Kultury i Dziedzictwa Narodowego skarżący zarzucił naruszenie art. 28, art. 40 § 2 i art. 134 k.p.a. Skarżący wskazał, że nie uchybił terminowi do wniesienia odwołania, albowiem otrzymał decyzje organu pierwszej instancji w dniu [...] czerwca 2016 r. (potwierdzenie odbioru przesyłki awizowanej w aktach sprawy organu I instancji), zaś odwołanie złożył w dniu [...] lipca 2016 r., dotrzymując w tym zakresie 14-dniowego terminu. Podkreślił, że udzielenie przez wspólnotę pełnomocnictwa administratorowi upoważniało go do podejmowania czynności w jej imieniu, nie zaś w imieniu i interesie indywidualnego właściciela. Do takiego wniosku doszedł również organ pierwszej instancji, skoro decyzję swoją dostarczył wszystkim współwłaścicielom - stronom tego postępowania oraz reprezentującemu wspólnotę mieszkaniową administratorowi budynku. Zdaniem skarżącego, okoliczność działania współwłaściciela nieruchomości w ramach uprawnień wynikających z uczestnictwa we wspólnocie mieszkaniowej (głosowanie nad uchwałami wyrażającymi zgodę na dokonanie czynności przekraczającej zwykły zarząd) nie niweczy uprawnień tego właściciela do ochrony swoich praw w postępowaniu administracyjnym wszczętej na wniosek wspólnoty mieszkaniowej. W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zważywszy, że przedmiotem rozpoznawanej skargi jest postanowienie, o którym mowa w art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), dalej: p.p.s.a., tj. postanowienie kończące postępowanie, stosownie do treści tego przepisu oraz art. 120 p.p.s.a. sprawa mogła być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Dokonując oceny legalności zaskarżonego postanowienia, Sąd uznał, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie narusza prawo w stopniu nakazującym jego wyeliminowanie z obrotu prawnego z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił przepis art. 134 k.p.a., nakazujący organowi odwoławczemu stwierdzenie w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeżeli poczynione przez organ ustalenia wskazują, że strona złożyła odwołanie od decyzji organu I instancji z naruszeniem dyspozycji art. 129 § 2 k.p.a. Z akt niniejszej sprawy wynika, że stroną, na wniosek której zostało wszczęte postępowanie i która była adresatem decyzji z dnia [...] czerwca 2016 r. była Wspólnota Mieszkaniowa ul. [...] w S. Strona, której udzielono pozwolenia na wycięcie drzewa, nie złożyła odwołania od decyzji organu I instancji, jednakże z takim środkiem odwoławczym wystąpił w swoim imieniu jeden z właścicieli (członków ww. wspólnoty), przyjmując, że jego uprawnienie do złożenia odwołania wynika z faktu doręczenia mu decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] czerwca 2016 r. W ocenie Sądu, w tak zakreślonym stanie faktycznym kontrolowanej sprawy organ odwoławczy nie miał podstaw, by stwierdzić, że odwołanie R.C. od decyzji z dnia [...] czerwca 2016 r. uchybiało terminowi do jego wniesienia, uzasadniając wydanie postanowienia na podstawienia art. 134 k.p.a. Ustalenie takie należało uznać za wadliwe, co wynikało z braku prawidłowego rozważenia pozycji procesowej odwołującego się oraz Wspólnoty Mieszkaniowej ul. [...] w S. w przedmiotowym postępowaniu. Przekłada się to na zaistnienie błędu dotyczącego znaczenia prawnego jakie należy nadać oświadczeniom właścicieli lokali zawartym w przywołanej przez organ odwoławczy uchwale z dnia [...] lutego 2016 r. nr[...]. Sąd zauważa, że właściciele nieruchomości położonej w S. przy ul. [...] tworzą tzw. małą wspólnotę mieszkaniową. Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2015 r. poz. 1892), właściciele lokali mogą w umowie o ustanowieniu odrębnej własności lokali albo w umowie zawartej później w formie aktu notarialnego określić sposób zarządu nieruchomością wspólną, a w szczególności mogą powierzyć zarząd osobie fizycznej albo prawnej. Jednocześnie, stosownie do art. 18 ust. 3 cyt. ustawy, jeżeli sposobu zarządu nie określono w umowie, o której mowa w ust. 1, lub w uchwale zaprotokołowanej przez notariusza, obowiązują zasady określone w rozdziale 4 ustawy. Jej art. 19 stanowi zaś, że jeżeli liczba lokali wyodrębnionych i lokali niewyodrębnionych, należących nadal do dotychczasowego właściciela, nie jest większa niż siedem, do zarządu nieruchomością wspólną mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania cywilnego o współwłasności. Należy zauważyć, że dołączona do akt umowa o zarządzanie nieruchomością wspólną przy ul. [...] w S. z dnia [...] stycznia 2009 r. powierzająca zarządzanie ww. nieruchomością [...]s.c.[...] i S-ka z siedzibą w S. reprezentowanej przez M.S. nie stanowi umowy, o której mowa w przywołanym art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali. Jest ona wyłącznie umową nazwaną, do której nawiązuje art. 185 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r. poz. 2147), przez co nie można mówić, że jej zawarcie kształtuje sposób zarządu nieruchomością wspólną poprzez powierzenie jej zarządu określonej osobie fizycznej albo prawnej. Zwrócenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny uwagi wymaga jednak to, że powołana uchwała z dnia [...] lutego 2016 r. nr[...], jak wynika to z jej treści, została podjęta na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy o własności lokali. Zgodnie z ww. przepisem, do podjęcia przez zarząd czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu potrzebna jest uchwała właścicieli lokali wyrażająca zgodę na dokonanie tej czynności oraz udzielająca zarządowi pełnomocnictwa do zawierania umów stanowiących czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu w formie prawem przewidzianej. Treść powyższego przepisu konkludentnie zakłada, że jego zastosowanie dotyczy wyłącznie takiej sytuacji, gdy wspólnota powołała zarząd kierujący jej sprawami i reprezentujący ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali (art. 21 ust. 1 ustawy). Tymczasem w niniejszej sprawie ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, by właściciele nieruchomości położonej w S. przy ul.[...], korzystając ze swojej kompetencji do określenia zarządu nieruchomością wspólną, wybrali zarząd (w znaczeniu podmiotowym). Organ odwoławczy na powyższą wątpliwość dotyczącą treści wskazanego dokumentu nie zwrócił uwagi, sprowadzając swoje rozważania wyłącznie do podkreślenia, że w § 2 ww. uchwały właściciele postanowili "udzielić pełnomocnictwa M.S. w przedmiocie reprezentacji" w prowadzonej sprawie w związku z łączącą strony umową o zarządzenie nieruchomością wspólną. Tymczasem, zasadniczym obowiązkiem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego było w sprawie przede wszystkim zwrócenie się do Wspólnoty o przedłożenie dokumentów, w oparciu o które organ oceniłby wskazaną wyżej sprzeczność pomiędzy powołaną podstawą prawną uchwały a jej treścią. Przepisy rozdziału 6 k.p.a. dotyczące sposobu udziału w postępowaniu jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, jaką jest wspólnota mieszkaniowa (art. 6 ustawy o własności lokali), w tym określające zasady jej reprezentacji mają charakter wiążący, wobec czego organ prowadzący postępowanie obowiązku, jaki na nim w tym zakresie spoczywa, powinien ściśle przestrzegać. Okoliczność, że rozpatrywana przez organ odwoławczy sprawa dotyczyła wyłącznie kwestii procesowej wynikłej w toku postępowania odwoławczego (dochowanie przez stronę terminu) nie zmienia tejże oceny, albowiem również wydając postanowienie wskazane w art. 134 k.p.a., organ odwoławczy powinien właściwie określić układ podmiotowy postępowania. Z powyższą wadliwością ściśle łączy się błędnie przyjęte przez organ odwoławczy stanowisko, zgodnie z którym treść uchwały z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] wskazuje, że oświadczeniu złożonemu w niej przez R.C. należało przypisać skutek określony w art. 33 § 2 k.p.a., a więc ustanowienie przez R.C. M. S. swoim pełnomocnikiem w postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia na usunięcie drzewa. Niezależnie od przywołanej wcześniej rozbieżności pomiędzy podstawą prawną uchwały nr [...] a jej treścią, Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie zwrócił uwagi na to, że oświadczenia w niej zawarte złożone przez właścicieli nieruchomości położonej w S. przy ul. [...] wiązały się ze sprawowaniem zarządu nieruchomością wspólną i dotyczyły działania Wspólnoty Mieszkaniowej. Jeżeli przesądzone zostałoby, że do Wspólnoty powinien mieć zastosowanie zarząd bezpośredni (ustawowy), to czynność podjęta przez R.C. wspólnie z pozostałymi właścicielami lokali powinna być postrzegana wyłącznie przez pryzmat konieczności upoważnienia określonej osoby do działania w imieniu Wspólnoty w postępowaniu administracyjnym, wobec konieczności - w przypadku nieustanowienia pełnomocnika - działania solidarnie w sprawie przez wszystkich właścicieli. Wbrew odmiennemu poglądowi organu, M.S. pełnomocnictwo do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania i do udziału w nim zostało udzielone zatem przez Wspólnotę Mieszkaniową ul. [...] w S., a nie przez właścicieli tejże nieruchomości. Stanowiska odmiennego nie uzasadnia odesłanie w treści art. 19 ustawy o własności lokali do przepisów dotyczących przepisów o współwłasności. Przypomnieć należy, że aktualnym w orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, iż sprawowanie zarządu nieruchomością wspólną na podstawie art. 19 ustawy o własności lokali nie wymaga z racji kompletności regulacji przepisów kodeksu cywilnego (art. 199 i nast. k.c.) sięgania do innych zasad określonych w przepisach szczególnych odnoszących się do zarządu, przez co sprawowanie tego zarządu sprowadza się w konkretnym przypadku do podejmowania przez współwłaścicieli określonych czynności faktycznych i prawnych, nie wymagających podejmowania osobnych uchwał stwierdzających możliwość ich dokonania (por. wyrok SN z dnia 8 września 2016 r. sygn. II CSK 817/15). Zgadzając się z tym poglądem, Sąd pragnie zauważyć, ze powyższe nie oznacza jednak, że podejmując określone czynności prawne, właściciele sprawujący zarząd nieruchomością wspólną, działają w oderwaniu od celu, w jakim czynności te są dokonywane. Osoby te działają jako zebranie ogółu właścicieli tworzących wspólnotę w rozumieniu art. 6 ustawy o własności lokali i w jej imieniu. Powoduje to, że do tak ustanowionego pełnomocnika Wspólnoty nie można odnosić art. 32 k.p.a. rozumianego w ten sposób, że obok udzielenia pełnomocnictwa przez Wspólnotę, pomiędzy jednym z właścicieli a osobą pełnomocnika nawiązany został również odrębny stosunek pełnomocnictwa. Przepis art. 32 k.p.a. nie ogranicza zdolności strony do ustanowienia pełnomocnika, niemniej skutek taki może wykreować tylko takie oświadczenie, które określona osoba składa w swoim imieniu, działając w charakterze osoby niesprawującej funkcji zarządzającego nieruchomością wspólną. Niezwrócenie uwagi przez organ w zaskarżonym postanowieniu na konieczność dokonania powyższego rozróżnienia miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, oceniając zachowanie przez skarżącego terminu do złożenia odwołania, nie miał podstaw, by odwołać się do treści art. 40 § 2 k.p.a., co skutkowało błędnym przyjęciem, że termin na wniesienie odwołania rozpoczął swój bieg w dacie doręczenia decyzji "pełnomocnikowi" strony skarżącej. Naruszeniem wpływającym na wynik sprawy jest również niedostrzeżenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, że uchybić terminowi do wniesienia odwołania może tylko strona postępowania, albowiem odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji przysługuje wyłącznie stronie (art. 127 § 1 k.p.a.). Konsekwencją tejże zasady pozostaje uznanie, że podejmowaną przez organ odwoławczy czynność polegającą na ustaleniu, czy odwołanie zostało wniesione w terminie, powinno poprzedzać stwierdzenie przez organ odwoławczy, że złożył go uprawniony do tego podmiot. W dotychczasowym orzecznictwie trafnie bowiem wskazuje się, że przyjęta w art. 134 k.p.a. kolejność, w jakiej dokonuje się kontroli wymogów formalnych odwołania, ma doniosłe znaczenie prawne. Czy odwołanie wniesione zostało w ustawowym terminie, organ ocenia w przypadku wyłącznie pozytywnego zweryfikowania legitymacji procesowej podmiotu skarżącego decyzję organu pierwszej instancji. Uchybić terminowi do wniesienia odwołania można zatem tylko w sytuacji, gdy wniesienie odwołania było dopuszczalne (por. wyrok NSA z dnia 25 listopada 2016 r. sygn. II OSK 484/15; wyrok NSA z dnia 27 maja 2011 r. sygn. II OSK 938/10; wyrok NSA z dnia 20 czerwca 2012 r. sygn. II OSK 252/11). Mając na uwadze treść zaskarżonego postanowienia, Sąd zauważa, że w rozpoznawanej sprawie Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie zawarł żadnego wyjaśnienia wskazującego, że poddał w sposób wyżej przedstawiony ocenie legitymację R.C.do udziału w postępowaniu w sprawie wydania pozwolenia na usunięcie drzewa obok Wspólnoty Mieszkaniowej ul. [...] w S. i to żądanie odwołującego się zweryfikował pozytywnie, przyznając mu uprawnienie do poddania decyzji organu pierwszej instancji kontroli instancyjnej. O ile Wojewódzki Sąd Administracyjny w pełni podzielił zarzut skarżącego odnośnie do błędnego ustalenia skutków procesowych wynikających z podjęcia przez właścicieli budynku przy ul. [...] w S. uchwały z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] o tyle twierdzenie, że w niniejszej sprawie skarżącemu przysługują określone uprawnienia do ochrony indywidualnych praw właścicielskich w postępowaniu administracyjnym wszczętym na wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej w sprawie wydania pozwolenia na usunięcie drzewa nie mogło zostać przez Sąd merytorycznie ocenione, albowiem tak zakreślona kwestia nie została przez organ jak dotąd w ogóle rozważona. Sąd nie mógł się do niej odnieść również z tego względu, że przedmiotem kontroli sądowej objęte zostało w niniejszej sprawie postanowienie organu stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, przez co zagadnienie związane z dopuszczalnością odwołania mogło zostać zauważone przez Sąd jedynie w taki zakresie, w jakim - mając charakter prejudycjalny - wpływało na poprawność wydania zaskarżonego postanowienia z dnia [...] grudnia 2016 r. Jedynie na marginesie powyższych rozważań Sąd pragnie przypomnieć - na co zwrócił uwagę zresztą sam skarżący – że w dotychczasowym orzecznictwie sądowym wskazuje się, że nie jest wykluczony udział w postępowaniu administracyjnym obok wspólnoty także właścicieli poszczególnych lokali, jednak pod warunkiem, że wykażą oni swój własny zindywidualizowany interes prawny (por. wyrok NSA z dnia 25 lutego 2016 r. sygn. II OSK 1595/14; wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2012 r. sygn. II OSK 2047/10, wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r. sygn. II OSK 583/12). Zasadnicze znaczenie dla oceny tejże kwestii ma jednak określenie sposobu zarządu nieruchomością wspólną. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego powinien do tejże kwestii szczegółowo się odnieść, ustalając, z czym odwołujący się może wiązać istnienie własnego interesu prawnego do udziału w sprawie, jeżeli dotyczy ona wydania pozwolenia na usunięcie drzewa Wspólnocie Mieszkaniowej ul. [...] w S., której zarząd nie został powierzony osobie trzeciej, ale jest on stale bezpośrednio wykonywany przez odwołującego się razem w pozostałymi właścicielami (art. 19 w zw. z art. 18 ust. 3 ustawy o własności lokali). W tych warunkach Sąd, dostrzegając naruszenie wskazanych wyżej przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie, orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania Sąd postanowił w punkcie drugim wyroku, czyniąc to na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło