VII SA/Wa 2083/08

WyrokWSA w Warszawie2009-03-03

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Agnieszka Wilczewska- Rzepecka, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu nadzoru budowlanego stwierdzająca nieważność innej decyzji tego organu, wydanej z rażącym naruszeniem prawa, jest zgodna z prawem, jeśli pierwotna decyzja została wydana w warunkach samowoli budowlanej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy obu instancji prawidłowo oceniły, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...].02.2005 r. była dotknięta rażącym naruszeniem prawa, ponieważ została wydana z zastosowaniem art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 r., który nie ma zastosowania do obiektów wybudowanych w warunkach samowoli budowlanej. Skoro budynek został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, organ nadzoru budowlanego powinien był zastosować przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. Zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymująca w mocy decyzję o stwierdzeniu nieważności, była zatem zgodna z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. S. i K. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzającą nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Pierwotna decyzja PINB nakazywała wykonanie czynności w celu doprowadzenia robót budowlanych przy budynku mieszkalnym do stanu zgodnego z prawem. WINB stwierdził nieważność decyzji PINB z powodu rażącego naruszenia prawa, wskazując, że budynek został wybudowany w warunkach samowoli budowlanej, a PINB błędnie zastosował art. 51 Prawa budowlanego z 1994 r. Skarżący zarzucili organom nierzetelne ustalenie stanu faktycznego i brak starań w ustaleniu rzeczywistego stanu sprawy, powołując się na decyzję o ustaleniu warunków lokalizacji domu z 1980 r.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska- Rzepecka, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2009 r. sprawy ze skargi A. S. i K. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala VII SA/Wa 2083/08 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2008r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania z dnia 02.11.2008 r. A. S. i K. S. utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].10.2008 r., w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...].02.2005 r., znak: [...] nakazującej L. K. wykonanie określonych czynności mających na celu doprowadzenie robót budowlanych wykonanych przy budynku mieszkalnym jednorodzinnym zlokalizowanym na działce o nr [...] położonej w miejscowości J., do stanu zgodnego z prawem. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 infine Kpa). Jak wynika z akt sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił , że budynek mieszkalny jednorodzinny zlokalizowany na działce o nr ewid. [...] położonej w miejscowości J. , gm. W., został wybudowany w latach 1980 -1981 , co jednoznacznie wynika z protokołu oględzin przeprowadzonych w dniu 23 marca 2004 r. PINB w Ł. uznał , że budynek został wybudowany przez poprzedniego właściciela nieruchomości E. K. na podstawie pozwolenia na budowę i dlatego działając w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 r. nakazał L. K. wykonanie w terminie do dnia 30.05.2005 r. następujących czynności, mających na celu doprowadzenie wykonanych, przy budowie budynku mieszkalnego położonego na działce nr [...] zlokalizowanej w miejscowości J., robót budowlanych do stanu zgodnego z wymaganiami § 80 ust. 2 pkt 3 oraz § 54 ust. 4 Zarządzenia Nr 130 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29.06.1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego: 1) zamurowanie otworu okiennego w ścianie szczytowej budynku mieszkalnego usytuowanej bezpośrednio przy granicy działki stanowiącej własność Panów A. i K. S., 2) odprowadzenie wód opadowych z połaci dachowej budynku mieszkalnego poprzez skierowanie rur spustowych na teren własnej działki. Na etapie weryfikacji decyzji PINB w Ł. z dnia [...].02.2005 r., znak: PINB [...] w trybie art. 156 Kpa, [...] WINB przeprowadził postępowanie wyjaśniające mające na celu uzyskanie informacji nt. pozwolenia na budowę oraz związanej z nim dokumentacji, odnośnie budynku mieszkalnego położonego na działce nr [...] zlokalizowanej w miejscowości J. Pismem z dnia 22.09.2008 r., znak: [...] Starostwo Powiatowe w Ł. poinformowało "na podstawie posiadanego rejestru pozwoleń na budowę gminy W. z lat 1975-1986 r., iż nie wydane zostało pozwolenie na budowę przedmiotowego budynku". Wobec powyższych informacji [...] WINB stwierdził, iż decyzja PINB w Ł. z dnia [...].02.2005 r., znak: PINB [...] została wydana z rażącym naruszeniem art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 r. Organ wojewódzki zważył, iż "w postępowaniu administracyjnym dotyczącym obiektów budowlanych, których budowa została zakończona, bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę przed dniem 1 stycznia 1995 r, tj. przed dniem wejścia w życie ustawy (co ma miejsce w niniejszej sprawie), należy stosownie do treści art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 19994 r. Prawo budowlane (...) odpowiednio stosować przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (...) wraz z aktami wykonawczymi tej ustawy". Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił stanowisko wojewódzkiego organu nadzoru budowlanego w [...], iż z uwagi na pismo Starostwa Powiatowego w Ł. z dnia 22.09.2008 r., znak: [...] przyjąć należy, iż budynek mieszkalny położony na działce nr [...] zlokalizowanej w miejscowości J. został wybudowany w warunkach samowoli budowlanej. Powyższe twierdzenie uprawdopodabnia ponadto fakt, iż Pan L. K. nie potrafi udokumentować legalności jego budowy podając, iż stosowne dokumenty zaginęły. W skardze skierowanej do Sądu skarżący A. S. i K. S. wskazali decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 1980r. która ustaliła warunki i lokalizację domu mieszkalnego. Zdaniem stron organy nierzetelnie ustaliły treść rejestru pozwoleń na budowę i nie dołożyły starań by ustalić rzeczywisty stan sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna, bowiem sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa. Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, z 2002r., poz. 1269 ze zm.) - sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zaskarżona decyzja zapadła w postępowaniu nieważnościowym, które jest postępowaniem nadzwyczajnym. Jego zadaniem jest eliminacja z obrotu prawnego decyzji dotkniętej wadą nieważności. Wady te enumeratywnie wymienia art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa, który stanowi m.in., że nieważność decyzji stwierdza się, gdy została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Przez rażące naruszenie prawa należy rozumieć takie naruszenie, które stanowi jego kwalifikowaną formę. Stwierdzenie nieważności decyzji z przyczyny rażącego naruszenia prawa może mieć miejsce wówczas, gdy zostanie ustalone oczywiste i bezsporne naruszenie konkretnego przepisu prawa, prowadzące do skutków niemożliwych do zaakceptowania w praworządnym państwie. Warunkiem uznania, że wystąpiło rażące naruszenie prawa jest stwierdzenie, że w zakresie objętym konkretną decyzją obowiązywał niewątpliwy stan prawny. Zdaniem Sądu organy obu instancji prawidłowo oceniły, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...].02.2005r. dotknięta jest rażącym naruszeniem prawa - przepisu art. 51 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego. Przepis art. 51 nie ma bowiem zastosowanie do obiektów wybudowanych w warunkach samowoli budowlanej a z takim przypadkiem mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Organy prawidłowo przyjęły, że budynek mieszkalny położony na działce nr [...] zlokalizowanej w miejscowości J. został wybudowany w warunkach samowoli budowlanej, bowiem inwestycja została zrealizowana bez pozwolenia na budowę. Nie jest pozwoleniem na budowę decyzja Wojewody z dnia [...].02.1980 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia miejsca i warunków lokalizacji budynku mieszkalnego przedstawiona przez Skarżących. Lokalizacji budynku mieszkalnego nie świadczy, iż decyzja w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę tegoż budynku została wydana. Decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lutego 1980r. mogła dopiero stanowić podstawę do uzyskania pozwolenia na budowę na podstawie przepisów rozdziału 5 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane ( Dz. U. 81.12.57). W tym miejscu należy zauważyć, ze z uwagi na brzmienie art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Fakt dokonania samowoli budowlanej w latach 1980 - 1981 uzasadnia przeprowadzenie stosownego postępowania administracyjnego w oparciu o przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. W ocenie Sądu należało więc podzielić stanowiska Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...].02.2005r. zapadła z rażącym naruszeniem przepisu art. 51 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło