VII SA/Wa 2092/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Bożena Więch – Baranowska po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] w K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia : przyznać Stowarzyszeniu [...] z siedzibą w K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego. Pismem z dnia 22 marca 2010 r. Stowarzyszenie [...] w K. wniosło sprzeciw na postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 marca 2010 r. odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. W złożonym sprzeciwie Stowarzyszenie wskazało, iż jego działalność opiera się wyłącznie na pracy społecznej członków będących osobami, które w głównej mierze zajmują się pracą naukową. Podkreślono, iż wysokość dochodów członków Stowarzyszenia pracujących na stanowisku adiunkta wyższej uczelni jest niższa od średniej krajowej. Dodano, iż członkowie Stowarzyszenia wykonują specjalistyczne prace społeczne, które wymagają znacznych nakładów finansowych. Składanie bowiem jakichkolwiek wniosków w postępowaniach, w których uczestniczy Stowarzyszenie poparte jest zazwyczaj wcześniej wykonanymi badaniami eksperckimi. Wskazano, że dla inwestycji będącej przedmiotem niniejszej skargi koszt przeprowadzonych badań w przeliczeniu na jednego członka Stowarzyszenia wyniósł 250,00 złotych. Zaznaczono, iż przy uwzględnieniu jeszcze innych podjętych tematów wymagających prowadzenia badań eksperckich koszty w przeliczeniu na jednego członka wzrastają dwukrotnie. Dodano, iż członkowie Stowarzyszenia są jednocześnie członkami [...] Towarzystwa Przyrodniczego, gdzie składka została ustalona na poziomie 50,00 złotych rocznie. Zdaniem wnioskodawcy, okoliczność ta potwierdza, iż trudno jest oczekiwać kolejnych obciążeń członków Stowarzyszenia, przy ponoszonych już znacznych obciążeniach finansowych i wykonywanych pracach społecznych. Mając na uwadze, iż zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej jako p.p.s.a ) wobec wniesienia sprzeciwu od postanowienia wydanego przez referendarza sądowego, postanowienie to traci moc, Sąd rozpoznając ponownie sprawę, zważył co następuje : W związku z oświadczeniem zawartym w złożonym sprzeciwie, iż "w piśmie z dnia 1 marca 2010 r. Stowarzyszenie wycofało się z wniosku o udzielenie pomocy prawnej (...) i tym samym wniosek dotyczył wyłącznie zwolnienia z kosztów wpisu sądowego uznano, iż zakres wniosku o przyznanie prawa pomocy został zmodyfikowany i dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia z wpisu sądowego". Zwolnienie z kosztów wpisu sądowego wchodzi w zakres częściowego przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie częściowym następuje gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Powołany przepis nie pozostawia wątpliwości, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie jest zatem uzależnione od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Oznacza to, że wnioskujący musi udowodnić zaistnienie okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, zaś niewypełnienie przesłanek określonych w art. 246 § 2 pkt 2 ww. ustawy skutkuje odmową przyznania prawa pomocy. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że Stowarzyszenie jest organizacją ekologiczną, która zgodnie z punktem 8. Regulaminu realizuje swoje cele m.in. poprzez prowadzenie badań przyrodniczych, interwencje, udział w postępowaniach, przygotowywanie opinii, współpracę z innymi organizacjami, prowadzenie edukacji. Stowarzyszenie oświadczyło, że swoją działalność opiera na pracy społecznej członków, którzy ponoszą także koszty działalności Stowarzyszenia. Zaznaczyło, iż będąc stowarzyszeniem zwykłym nie może ubiegać się o dotację czy darowizny i z tego względu nie posiada jakichkolwiek środków finansowych ani jakiegokolwiek majątku, jak również środków trwałych i rachunku bankowego. Z nadesłanych do sprawy dodatkowych wyjaśnień wynika, że Stowarzyszenie liczy 6 członków i do chwili obecnej nie podjęło uchwały o obowiązkowej składce członkowskiej. Wskazało, iż z uwagi na faktyczne koszty jakie ponoszą członkowie pracując na rzecz Stowarzyszenia, które często przekraczają wysokość typowych składek w innych organizacjach społecznych podjęto decyzję o nie wprowadzaniu obowiązkowych składek członkowskich. Dodało, iż członkowie Stowarzyszenia oprócz kosztów badań, przejazdów i wyjazdów ponoszą także koszty łączności i usług pocztowych. Stowarzyszenie oświadczyło, iż nie jest możliwe nadesłanie finansowego rozliczenia jego działalności za 2009 r., gdyż nie zostało ono jeszcze sporządzone. Przygotowanie stosownych dokumentów zaplanowano bowiem na koniec marca 2010 r. Poinformowało, że nie jest możliwe wskazanie miesięcznych kosztów jakie ponosi z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, gdyż wielkość wydatków wynika z bieżących potrzeb, a te są największe w okresie badań terenowych. Zaznaczyło, iż zredukowało koszty stałe do minimum m.in. dzięki nie ponoszeniu kosztów lokalowych. Oceniając sytuację majątkową wnioskodawcy z uwzględnieniem okoliczności podniesionych w sprzeciwie uznano, że Stowarzyszenie wykazało, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z tego względu, stwierdzono że spełniona została przesłanka z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 260 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.