VII SA/Wa 210/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant spec. Katarzyna Ławnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2015 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego T. K. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Starosta [...] decyzją [...]z dnia [...] września 2014 r. zgłosił sprzeciw wobec zgłoszenia [...]dotyczącego zamiaru wykonania robót budowlanych niewymagających pozwolenia na budowę polegających na budowie masztu flagowego o wysokości 9 m na terenie działki oznaczonej nr. ew. [...]obr. [...] położonej w [...] przy ul. [...]. Organ wskazał, że zgłoszenie dotyczy wykonania robót budowlanych objętych uzyskaniem pozwolenia na budowę, gdyż nie znajduje się w katalogu inwestycji zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę zawartym w art. 29 ustawy Prawo budowlane. Zdaniem organu wolnostojący maszt należy zakwalifikować jako budowlę, a potwierdzenia tego można szukać w załączniku do ustawy Prawo budowlane zawierającym podział obiektów budowlanych i przyporządkowanie ich do ustanowionych kategorii. Ustawodawca wydzielił kategorię XXIX do której przyporządkowano obiekty także jak wolnostojące kominy i maszty. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania inwestora decyzją nr [...]z dnia [...] listopada 2014 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy stwierdził, odnosząc się do argumentacji podniesionej w odwołaniu, że maszt flagowy o wysokości 9 m nie może być zaliczony do obiektów małej architektury, o których mowa w art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego, gdyż są to obiekty nie wielkie. Przepis wymienia w szczególności obiekty takie jak: a) obiekty kultu religijnego: kapliczki, krzyże przydrożne, figury, b) posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, c) obiekty użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki. Organ stwierdził, iż zamierzona inwestycja wykracza poza katalog obiektów i robót budowlanych, o których mowa w art. 29 Prawa budowlanego, gdyż ustawodawca nie wymienił masztów w tym przepisie. W odpowiedzi na zarzut skarżącego, iż zamierzona inwestycja w postanowieniu z dnia [...] września 2014 r., Nr [...][...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków została nazwana, jako "współczesny element małej architektury", organ wyjaśnił, iż kategoria przyjęta przez konserwatora nie może być wykładnią dla organu administracji architektoniczno-budowlanej, który w podejmowaniu decyzji związany jest ustawą Prawo budowlane. Stanowisko konserwatora, jak wyjaśnił organ pierwszej instancji, jest opinią składaną do zgłoszenia z uwagi na fakt, iż działka nr ew. [...]obr. [...] na której projektowane są roboty budowlane znajduje się w obszarze strefy ochrony konserwatorskiej "B". W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie [...] wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie art. 29 ust. 1 pkt 22 w związku z art. 3 pkt 4 ustawy Prawo budowlane oraz art. 54 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w związku z art. 1, art. 5 i art. 6 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Z przepisów prawa budowlanego obowiązujących na datę wydania decyzji organu odwoławczego wynika zasada, że roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę co oznacza, że jeśli jakiegoś obiektu nie można zakwalifikować jako wymagającego jedynie zgłoszenia to budowa obiektu podlega procedurze uzyskania pozwolenia na budowę i spełnienia warunków określonych w przepisie art. 35 Prawa budowlanego. W tym przypadku organ architektoniczno-budowlany winien zbadać zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymagających opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń. Punktem wyjścia jest zatem ustalenie, czy dany obiekt znajduje się w katalogu obiektów zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, wymienionych w art. 29 Prawa budowlanego. W tym celu organ powinien przeanalizować dokładnie charakter zamierzenia inwestycyjnego. Z opisu zamierzenia budowlanego wynika, że inwestor zamierzał wykonać roboty budowlane polegające na montażu masztu flagowego o wysokości 9 m na własnej działce nr ewid. [...]obr. [...] w [...] przy ul. [...] celem umieszczenia na nim flagi Polski z okazji świąt narodowych. Z opisu wynika, że maszt flagowy wykonany z włókna szklanego, konstrukcji lekkiej z możliwością prostego i szybkiego demontażu. Fundament betonowy w postaci stopy fundamentowej miał być zagłębiony 100 cm poniżej gruntu, zaś maszt flagowy przymocowany do kotwy zabetonowanej w stopie. Maszt flagowy został nazwany przez [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w postanowieniu z dnia [...] września 2014 r., Nr [...] "współczesnym elementem małej architektury". Dokonując oceny tego obiektu w aspekcie art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego należy mieć na uwadze, że wymienione w tym przepisie obiekty mają charakter przykładowy, "a w szczególności". Natomiast podstawowym kryterium uzależniającym zakwalifikowanie danego obiektu jako obiektu małej architektury jest określenie "obiekty niewielkie". Nieprecyzyjna definicja "obiektu małej architektury" powoduje, że należy dokonywać interpretacji tego pojęcia dla każdego obiektu i stanu faktycznego biorąc pod uwagę indywidualne cechy danego obiektu. Dla stwierdzenia, że dany obiekt jest niewielki decydująca jest nie tylko jego wielkość, w tym wypadku wysokość 9 m, ale także określenie jego konstrukcji (ciężka czy lekka), a także odniesienie do jego usytuowania w konkretnej przestrzeni. Przy czym należy wziąć pod uwagę otaczający teren: zabudowę, teren odsłonięty czy położenie wśród wysokich drzew. Przedmiotowy maszt wysoki 9 m, ważący 14 kg miał być oddalony od sąsiednich działek 10 m i12 m co wynika z załączonej do zgłoszenia mapy. W ocenie Sądu sposób montażu, a także łatwość demontażu z uwagi na montowanie na zawiasie, świadczą o tym, że przedmiotowy maszt flagowy może być traktowany jako obiekt małej architektury nie wymagający uzyskania pozwolenia na budowę. Instytucja zgłoszenia wykonywania budowy jest prostszą od pozwolenia na budowę formą dochodzenia do wymaganej prawem akceptacji właściwego organu zamiaru podjęcia robót budowlanych. Celem tej regulacji jest doprowadzenie do uproszczenia, a zarazem przyśpieszenia procesu budowlanego. Zgłoszenie budowy jest wymagane tylko w odniesieniu do robót budowlanych, które zostały wymienione w ustawie, a są to roboty o mniej skomplikowanym charakterze. Zgłoszenia wymaga budowa obiektów małej architektury w miejscach publicznych. Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 lit. a i art. 200 ppsa orzekł jak w wyroku.