VII SA/Wa 211/07
WyrokWSA w Warszawie2007-05-11
Skład orzekający: Ewa Machlejd, Bogusław Cieśla, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku mieszkalnego i umorzył postępowanie prowadzone w trybie art. 48 Prawa budowlanego, uznając, że inwestor nie dopuścił się samowoli budowlanej, lecz prowadził roboty budowlane zgodnie z pozwoleniem na rozbudowę, a ewentualne prace remontowe powinny być prowadzone w trybie art. 50-51 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie w trybie art. 48 Prawa budowlanego, ponieważ inwestor dysponował pozwoleniem na rozbudowę budynku i prowadził roboty budowlane zgodnie z zatwierdzonym projektem. Nie doszło do samowoli budowlanej, a ewentualne prace remontowe wynikające z zawalenia się ścian powinny być przedmiotem postępowania w trybie art. 50-51 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie w sprawie robót budowlanych prowadzonych na posesji, które odbiegały od zatwierdzonego projektu rozbudowy. Wstrzymano roboty i nałożono obowiązek przedstawienia dokumentów. Po niewykonaniu obowiązku wydano decyzję nakazującą rozbiórkę budynku. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie, uznając, że nie doszło do samowoli budowlanej, a prace miały charakter remontowy. Skarżąca zarzuciła niewłaściwą interpretację stanu faktycznego przez organ odwoławczy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Protokolant Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2007 r. sprawy ze skargi D. M. – D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania prowadzonego w trybie art. 48 Prawa budowlanego. skargę oddala
W dniu [...] maja 2006r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie robót budowlanych prowadzonych na terenie posesji przy ul. G. [...] w W.
W trakcie postępowania wyjaśniającego ustalono, że inwestor M. P. uzyskała decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2006r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego przy ul. G. [...] w W. oraz na budowę wjazdu na teren działki od strony ul. G. w W., na terenie działek nr ew. [...] z obrębu [...].
W wyniku czynności kontrolnych przeprowadzonych przez przedstawiciela Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] w dniu [...] maja 2006r. ustalono, że stary budynek usytuowany na posesji przy ul. G. [...] w W. został całkowicie rozebrany i są wykonywane roboty budowlane związane z budową budynku mieszkalnego.
Wskutek powyższego organ I instancji stwierdził, że sporna inwestycja jest realizowana w sposób całkowicie odmienny od przyjętych w decyzji nr [...] warunków pozwolenia na budowę oraz od założeń zatwierdzonego projektu budowlanego.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2006r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawa budowlanego (Dz. U. z 2003r. nr 207, poz. 2016 ze zm.) wstrzymał prowadzenie robót budowlanych na posesji przy ul. G. [...] w W. oraz nałożył obowiązek przedstawienia zaświadczenia Prezydenta [...] o zgodności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo w przypadku braku tego planu - ostatecznej w dniu wszczęcia przez organ nadzoru budowlanego postępowania w przedmiotowej sprawie, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, projektu budowlanego, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W uzasadnieniu ww. postanowienia organ I instancji wskazał, że ze względu na charakter prowadzonych robót budowlanych, sposób ich realizacji oraz dokonane zmiany, brak jest podstaw do uznania, iż inwestor jedynie odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego. Wobec tego organ przyjął, że sporna inwestycja jest realizowana bez pozwolenia na budowę co uzasadnia prowadzenie postępowania w przedmiotowej sprawie w trybie art. 48 Prawa budowlanego.
Wskutek nie wykonania w wyznaczonym terminie obowiązku nałożonego ww. postanowieniem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wydał w dniu [...] sierpnia 2006r. decyzję na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego, którą nakazał M. P. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku mieszkalnego przy ul. G. [...] w W.
Podjęcie takiego rozstrzygnięcia organ uzasadnił tym, że złożone dokumenty przez inwestora nie wypełniają dyspozycji postanowienia z dnia [...] lipca 2006r. Organ podkreślił, że przedłożona decyzja o warunkach zabudowy oraz projekt budowlany dotyczą pierwotnego zamierzenia inwestycyjnego tj. rozbudowy i przebudowy istniejącego budynku. Natomiast dokumenty wymagane w postępowaniu legalizacyjnym powinny dotyczyć faktycznie realizowanej inwestycji.
Dodatkowo organ wskazał w uzasadnieniu decyzji, iż podczas ponownej kontroli przeprowadzonej w dniu 28 sierpnia 2006r. przedstawiciel Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] stwierdził, że przedmiotowy budynek jest w stanie surowym otwartym z kończoną drewnianą więźbą dachową oraz z rozpoczętym wykonaniem ścian działowych. Organ podkreślił, że inwestor pomimo wstrzymania robót budowlanych kontynuował realizację spornej inwestycji.
Od wyżej opisanej decyzji odwołanie złożyła M. P. wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania prowadzonego w trybie art. 48 Prawa budowlanego.
Decyzją z dnia [...] listopada 2006r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją postanowienie z dnia [...] lipca 2006r. i umorzył postępowanie prowadzone w trybie art. 48 Prawa budowlanego przed organem I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, że inwestor przystępując do robót budowlanych dysponował ostateczną decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2006r o pozwoleniu na rozbudowę spornego budynku.
Organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie stwierdzono, żeby w wyniku prowadzonych prac doszło do odstąpienia od zatwierdzonego decyzją z dnia [...] stycznia 2006r. projektu budowlanego zezwalającego na rozbudowę istniejącego budynku.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że inwestor nie wykonał przedmiotowo nowego budynku. W ocenie organu II instancji prace wykonane przez inwestora w stosunku do zawalonych ścian należało uznać raczej za prace remontowe, wykonane w tym przypadku bez odpowiedniego zgłoszenia.
Organ podkreślił, że w wyniku odtworzenia (remontu) zawalonych ścian również nie uległo zmianie ich usytuowanie, co miałoby wpływ na zmianę parametrów budynku.
Zdaniem organu odwoławczego w stosunku do samowolnie wykonanych prac remontowych organ I instancji winien prowadzić dalsze postępowanie w trybie art. 50 -51 Prawa budowlanego mające na celu ustalenie prawidłowości oraz zgodności z przepisami tych prac.
Skargę na powyższą decyzję wniosła D. M.-D. współwłaścicielka gruntu stanowiącego sąsiednią działkę położoną przy ulicy G. [...] - wnosząc o jej uchylenie. Skarżąca podniosła w skardze, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o niewłaściwą interpretację stanu faktycznego poprzez uznanie przez organ odwoławczy, że nie nastąpiła samowola budowlana, a tylko na skutek złego stanu budynku nastąpiło zawalenie się ścian starego budynku. Skarżąca wskazała w skardze, że inwestor celowo rozebrał budynek, a następnie rozbudował jego parametry wykonując nowe dużo większe wykopy pod nowe fundamenty.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie została uwzględniona.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2006r. Decyzją tą organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji z dnia [...] sierpnia 2006r., którą nakazano na podstawie art. 48 Prawa budowlanego M. P. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku mieszkalnego oraz poprzedzające ją postanowienie z dnia [...] lipca 2006r. i umorzył postępowanie prowadzone w trybie art. 48 Prawa budowlanego przed organem I instancji. Zatem przedmiotem oceny jest wyłącznie to, czy decyzja ta jest zgodna z prawem.
W niniejszej sprawie organ odwoławczy słusznie uchylił rozstrzygnięcia organu I instancji, które zostały wydane na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Wadliwym bowiem było uznanie, że skoro rozebrano istniejący budynek a inwestor wykonał od nowa całość prac przewidzianych projektem, to tym samym zrealizował całkiem inną inwestycję.
Bezspornym w sprawie jest, że inwestor przystępując do robót budowlanych dysponował ostateczną decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2006r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego przy ul. G. [...] w W. oraz na budowę wjazdu na teren działki od strony ul. G. w W., na terenie działek nr ew. [...]. Projekt budowlany przewidywał wykorzystanie starych części budynku, jego rozbudowę i nadbudowę.
Inwestor wypełnił zatem przesłankę art. 28 Prawa budowlanego, który stanowi, że " roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i 30 Pr. budowlanego". W trakcie postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez organy nadzoru budowlanego ustalono, że inwestor realizując przedmiotowy obiekt w zakresie parametrów nie odstąpił od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na rozbudowę budynku. Materiał dowodowy w sprawie wskazuje, że sporny budynek został wybudowany zgodnie z zatwierdzonym projektem, parametry techniczne budynku nie zostały zmienione. Zatem inwestor zrealizował obiekt budowlany zgodnie z zamierzeniem zawartym w zatwierdzonym projekcie budowlanym.
W świetle powyższego w ocenie Sądu, organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że w sprawie nie może mieć zastosowania przepis art. 48 Prawa budowlanego, bowiem przepis ten stosuje się do obiektu lub jego części wybudowanego bez pozwolenia na budowę.
Przepis ten ma zastosowanie tylko w przypadku popełnienia samowoli budowlanej. W przedmiotowej sprawie inwestor nie dopuścił się samowoli budowlanej uzyskał bowiem pozwolenie na rozbudowę budynku i na jego podstawie prowadził roboty budowlane. Z tego względu brak jest podstaw do wydania nakazu w trybie art. 48 Prawa budowlanego.
Odrębną kwestią w sprawie jest ocena prawna, przeprowadzonych prac budowlanych, wynikłych wskutek czy to złego stanu technicznego ścian i ich samoczynnego zawalenia - jak podaje inwestor i wpisy do dziennika budowy czy też wynikłe z celowego działania inwestora - jak sugeruje skarżąca . Te zagadnienia będą musiały być przedmiotem szczegółowej analizy organu nadzoru budowlanego w nowym postępowaniu.
Pomimo powyższego podkreślić należy, że inwestor finalnie nie wykonał innego obiektu niż budynek jaki wcześniej został zatwierdzony w projekcie budowlanym. Fakt wyburzenia a następnie odtworzenia starych ścian budynku nie stanowi, że inwestor wybudował inny obiekt i wyszedł w sensie technicznym poza granice określone w pozwoleniu na budowę.
Wskutek jednoznacznego wykluczenia zastosowania w niniejszej sprawie przepisu art. 48 Prawa budowlanego, w ocenie Sądu organ odwoławczy właściwie umorzył postępowanie prowadzone w tym trybie.
Równocześnie Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że w stosunku do prac budowlanych polegających na odtworzeniu ścian starego budynku powinno toczyć się postępowanie w trybie art. 50 -51 Prawa budowlanego.
W świetle powyższego nie jest trafny zarzut skarżącej, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o niewłaściwą interpretację stanu faktycznego.
Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a skarga jest niezasadna.
Z przyczyn podanych wyżej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło