VII SA/Wa 2112/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-01-24

Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że jego sytuacja finansowa uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania sądowego, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej. Wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony na urzędowym formularzu, jednakże skarżący nie podał w nim wszystkich wymaganych danych dotyczących jego dochodów, wydatków, sytuacji majątkowej i rodzinnej, co uniemożliwiło ocenę jego możliwości płatniczych. Ogólnikowe twierdzenie o braku możliwości poniesienia kosztów nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący W. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wniosek został złożony na urzędowym formularzu, jednakże skarżący nie podał w nim szczegółowych informacji dotyczących swojej sytuacji materialnej, ograniczając się do ogólnego stwierdzenia o trudnej sytuacji. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał przesłanek do przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania W. P. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi W. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej i umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odmówić przyznania W. P. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. [...] w zażaleniu wniesionym na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2017 r. zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od zażalenia. Składając następnie wniosek na urzędowym formularzu [...] nie oznaczył w rubryce nr 4 zakresu żądania, natomiast w rubryce nr 5 wskazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Wniosek skarżącego potraktować zatem należy jako dotyczący zwolnienia od wszystkich kosztów sądowych w sprawie. W zażaleniu wniesionym następnie na postanowienie z 11 grudnia 2017 r. [...] zawarł wniosek o zwolnienie od wpisu od tego zażalenia. Rozpoznając wniosek [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że prawo pomocy, jako instytucja stanowiąca odstępstwo od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 ustawy zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy, bowiem [...] nie wykazał, że spełnia przesłanki określone w art. 246 ustawy. [...] w zażaleniu na postanowienie z 23 października 2017 r. zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy. Z tego względu przy piśmie z 18 grudnia 2017 r. przesłano skarżącemu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, celem jego uzupełnienia w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W dniu 3 stycznia 2018 r. do Sądu wpłynął wniosek [...] złożony na urzędowym formularzu. Skarżący w rubryce nr 5 wskazał jedynie: "wobec obiektywnie trudnej sytuacji materialnej nie jestem w stanie ponieść kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie", natomiast pozostałe rubryki zakreślił, nie podając w nich żadnych danych. W takiej sytuacji stwierdzić należy, iż skarżący nie wykazał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. [...] nie wskazał bowiem, z jakich środków się utrzymuje, jakie ponosi wydatki, nie przedstawił jakichkolwiek informacji na temat swojej sytuacji majątkowej i rodzinnej, nie jest zatem możliwe ustalenie jego możliwości płatniczych i sytuacji finansowej. Zauważyć jednocześnie trzeba, że w piśmie z dnia 18 grudnia 2017 r., przy którym przesłano skarżącemu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, pouczono [...] szczegółowo, w jaki sposób formularz winien być wypełniony i jakie informacje powinien zawierać. Ponadto należy wskazać, że w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 2167/17 w dniu 6 listopada 2017 r. wpłynął wniosek [...] złożony na urzędowym formularzu, w którym w rubryce dotyczącej dochodów skarżący wpisał jedynie: "strata z tytułu prowadzonej działalności", pozostawiając niewypełnione niektóre rubryki formularza, w tym dotyczące posiadanego majątku oraz zobowiązań i stałych wydatków. Z uwagi na powyższe w ww. sprawie pismem z dnia 16 listopada 2017 r. zobowiązano [...] do wypełnienia wszystkich rubryk formularza, a także - na podstawie art. 255 ustawy - do uzupełnienia danych zawartych w złożonym wniosku, poprzez: wskazanie oraz udokumentowanie wysokości dochodów uzyskanych w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej w okresie ostatnich sześciu miesięcy; nadesłanie odpisów zeznań podatkowych za ostatnie dwa lata kalendarzowe; nadesłanie wyciągów z rachunku bankowego/ rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, w tym z rachunków związanych z działalnością gospodarczą; podanie wysokości miesięcznych wydatków; wskazanie, czy skarżący mieszka i prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z innymi osobami, np. z [...], jeśli tak, wskazanie wysokości dochodów uzyskiwanych przez osobę/osoby pozostające ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym. W odpowiedzi na to wezwanie [...] nadesłał do sprawy sygn. VII SA/Wa 2167/17 formularz wniosku wypełniony w identyczny sposób, jak w niniejszej sprawie. Ponadto wypełnione w taki sam sposób formularze złożył także w sprawach sygn. VII SA/Wa 1773/17 i sygn. VII SA/Wa 2171/17. W związku z tym uznano za niezasadne wzywanie skarżącego w niniejszej sprawie, w trybie art. 255 ustawy, do uzupełnienia danych zawartych w złożonym wniosku, bowiem [...] nadsyłając wniosek na urzędowym formularzu miał świadomość, jakie informacje winien w nim przedstawić. Podkreślenia wymaga, że postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy wszczynane jest na wniosek strony i to w interesie osoby składającej wniosek leży udzielenie wszelkich informacji niezbędnych do rozpoznania wniosku. Strona ubiegająca się o przyznanie jej prawa pomocy powinna zatem poprzez rzetelne i wiarygodne przedstawienie w złożonym wniosku wszelkich informacji niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej, a także poprzez złożenie stosownych dokumentów wykazać, że jej sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania we własnym zakresie. Do uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wystarczy jedynie ogólnikowe twierdzenie strony o braku możliwości poniesienia kosztów sądowych. W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło