VII SA/Wa 2113/10

WyrokWSA w Warszawie2011-06-14

Skład orzekający: Małgorzata Miron, Mirosława Kowalska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania w celu przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, przed jednoznacznym ustaleniem zakresu robót budowlanych objętych zgłoszeniem?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Organ odwoławczy przedwcześnie przesądził o konieczności przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, nie ustalając w sposób niebudzący wątpliwości, jaki zakres robót był objęty zgłoszeniem. Brak jednoznacznego ustalenia, której bramy dotyczyły roboty budowlane, czyni stanowisko organu o konieczności przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego przedwczesnym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. C. i G. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) umarzającą postępowanie w sprawie przebudowy i budowy bramy ogrodzeniowej i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia PINB. WINB uznał, że sporna brama nie była objęta zgłoszeniem, a powstała w warunkach samowoli budowlanej, co wymaga postępowania legalizacyjnego. Skarżący zarzucili organowi odwoławczemu naruszenie przepisów KPA, twierdząc, że inwestycja została wykonana zgodnie ze zgłoszeniem i dołączoną mapą.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdza, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, zasądza od WINB na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Protokolant sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi A. C. i G. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących A. C. i G. C. kwotę 760 (siedemset sześćdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2010r. nr [...], na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołań J. J. i A. J. - uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] lipca 2010r. nr [...], umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie przebudowy i budowy bramy ogrodzeniowej w Z. przy ul. [...] (działka nr [...]) - i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W ocenie organu odwoławczego organ powiatowy błędnie uznał, że sporna brama została wykonana zgodnie ze złożonym zgłoszeniem. [...]WINB wskazał, że zgłoszenie dokonane przez inwestora w dniu 3 czerwca 2009r. dotyczy przebudowy bramy o szer. 4,5m. Na kopii mapy stanowiącej załącznik do zgłoszenia nie zaznaczono, która część ogrodzenia (brama) została objęta zgłoszeniem. Z mapy tej wynika, że nieruchomość nr [...] w części stanowiącej dojazd do nieruchomości o nr [...] od strony ul. [...] nie posiadała bramy. Brama natomiast znajduje się na innej wysokości, niż brama objęta niniejszym postępowaniem. W związku z powyższym zdaniem [...]WINB należy uznać, że sporna brama nie była objęta w/w zgłoszeniem i powstała w warunkach samowoli budowlanej. Organ odwoławczy wskazał, że A. C. zgłosiła wykonanie robót polegających na budowie ogrodzenia działki nr ew. [...] położonej w Z. przy ul. [...], od strony miejsc publicznych. W opisie wykonywanych robót inwestor zawarł, że roboty dotyczą przebudowy ogrodzenia bramy o szerokości 4,50 m, konstrukcja metalowa, sztachetki drewniane, wys. 2m. W ocenie organu inwestor opisując w zgłoszeniu, że dokona przebudowy ogrodzenia - bramy jednoznacznie wskazał, że nie chodzi o budowę nowej bramy, lecz opisując zakres robót budowlanych dokonał ich kwalifikacji jako przebudowę. W zakresie przebudowy nie mieszczą się natomiast roboty budowlane polegające na budowie nowego obiektu czy urządzenia budowlanego. Zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego konieczne jest przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego w niniejszej sprawie przez organy nadzoru budowlanego, należało zatem uchylić decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania PINB w W.. Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010r. nr [...] złożyli A. C. i G. C., zarzucając organowi odwoławczemu naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 kpa. Skarżący podnieśli, że w zaskarżonej decyzji brak jest podstaw i wskazań dla organu I instancji, czego miałoby dotyczyć ponowne badanie niniejszej sprawy przez ten organ i podkreślili, iż przedmiotowa sprawa była badana przez organ I instancji już dwukrotnie i za każdym razem organ powiatowy nie widział podstaw do przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego. Skarżący wskazali ponadto, że brama jest konieczna we wskazanym miejscu, gdyż stanowi zabezpieczenie nieruchomości skarżących i nieruchomości Z. J. przed wtargnięciem osób trzecich na ich działki. W żadnym zakresie nie stoi ona na przeszkodzie wykonywaniu ustalonej służebności, gdyż A. J. ma możliwość odebrania klucza do przedmiotowej bramy i korzystania ze służebności, kiedy zajdzie ku temu potrzeba. Zdaniem skarżących organowi II instancji umknął fakt, iż do zgłoszenia dołączona jest mapa, na której został zaznaczony odcinek, na którym planowane były roboty budowlane i on obrazuje zakres tych robót, a inwestycja została wykonana zgodnie ze zgłoszeniem i załączoną do niego mapą sytuacyjną. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu podjęte przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego rozstrzygnięcie co do zasady jest prawidłowe (konieczne bowiem było uchylenie decyzji organu pierwszej instancji), jednakże nieprawidłowe jest uzasadnienie zaskarżonej decyzji, albowiem organ odwoławczy co najmniej przedwcześnie przesądził, iż organ stopnia powiatowego powinien przeprowadzić w niniejszej sprawie postępowanie legalizacyjne. Nie zostało natomiast w sposób nie budzący wątpliwości ustalone, jaki zakres robót był objęty dokonanym przez A. C. zgłoszeniem, a kwestia ta ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania uznał, że zgłoszenie dotyczyło przebudowy istniejącego wcześniej ogrodzenia. Uzasadniając swoje stanowisko organ powołał się przy tym na fakt, iż opisując w zgłoszeniu zakres planowanych robót A. C. sama wskazała, że dotyczą one przebudowy ogrodzenia, a w pojęciu "przebudowy" nie mieszczą się roboty budowlane polegające na budowie nowego obiektu czy urządzenia budowlanego. Jakkolwiek należy się zgodzić z organem odwoławczym, iż realizacja nowego obiektu budowlanego czy urządzenia budowlanego nie mieści się w pojęciu przebudowy, to podkreślić jednak trzeba, że inwestor dokonując zgłoszenia zamiaru wykonania robót nie musi znać ustawowej definicji "przebudowy". Samo użycie przez inwestora w dokonanym zgłoszeniu takiego sformułowania nie przesądza o zakwalifikowaniu planowanych przez niego robót. Zauważyć trzeba, że A. i G. C. twierdzą, iż do zgłoszenia zamiaru wykonania robót polegających na budowie ogrodzenia od strony miejsc publicznych poprzez przebudowę, tj. wstawienie bramy, A. C. dołączyła mapę, na której zaznaczyła kolorem czerwonym odcinek, na którym planowała roboty, a jej zamiarem była realizacja nowego odcinka ogrodzenia (na fragmencie działki, na którym ustanowiona jest służebność drogi koniecznej). Mapy tej nie ma jednak w aktach sprawy przekazanych do Sądu przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego przy odpowiedzi na skargę. Organ wezwany przez Sąd do jej nadesłania poinformował w piśmie z dnia 6 kwietnia 2011r., że nie udało się odnaleźć oryginału mapy stanowiącej załącznik do dokonanego przez A. C. w dniu 3 czerwca 2009r. zgłoszenia. W takiej sytuacji przesądzenie przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w zaskarżonej decyzji, że konieczne jest przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego jest przedwczesne. Ustalenie w sposób bezsporny, jakich robót dotyczyło zgłoszenie ma istotne znaczenie w sprawie, bowiem od niego uzależniony jest dalszy kierunek działań organu nadzoru budowlanego. Nie może wszak ujść uwadze, że z kserokopii mapy znajdującej się w aktach sprawy jako załącznik do zgłoszenia wynika, że nieruchomość skarżących – działka nr [...] – posiada urządzony dostęp do ulicy [...] przez istniejącą bramę. Innymi słowy: na omawianym odcinku w chwili obecnej istnieją dwie bramy. A zatem obowiązkiem organu nadzoru budowlanego było ustalenie przede wszystkim, której bramy dotyczyły wymienione w zgłoszeniu (i szczegółowo opisane tamże) roboty budowlane. Jeśli przeprowadzone postępowanie wykazałoby, że roboty budowlane dotyczyły bramy stanowiącej bezpośredni wjazd na działkę skarżących, to wykonanie dodatkowo spornej bramy dla doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem będzie wymagało przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, jak przyjął organ odwoławczy. Jeśli natomiast roboty budowlane dotyczyły jedynie spornego odcinka, to organ winien zbadać zakres przeprowadzonych robót, porównać z zakresem "zadeklarowanym" w zgłoszeniu i rozważyć ewentualnie możliwość przeprowadzenia postępowania naprawczego, o ile spełnione będą warunki określone w art. 50-51 Prawa budowlanego. W tej sytuacji – co raz jeszcze wymaga podkreślenia – stanowisko organu o konieczności przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego jest przedwczesne, a tym samym zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem podstawowych zasad postępowania – art. 138 § 2, w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ujawnione naruszenia przepisów prawa procesowego powodują uchylenie zaskarżonej decyzji z mocy art. 145 § 1 ust. 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Na mocy art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w punkcie II wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło