VII SA/Wa 2116/07

Referendarz sądowy- Katarzyna Pakuła- Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 lutego 2008r. po rozpoznaniu wniosku I.K. i S. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi I. K. i S. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2007r. nr [....] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem postanawia: I. przyznać I.K. i S.M. prawo pomocy poprzez zwolnienie z części wpisu sądowego od skargi w wysokości 300,00 złotych, II. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. W dniu 10 stycznia 2008r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy I. K. i S. M., w których wnoszą o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Zarządzeniem z dnia 23 stycznia 2008r. wezwano wnioskodawców do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie: jakie ponoszą stałe opłaty związane z utrzymaniem domu i mieszkania (gaz, opłaty za energię, telefon, podatek od nieruchomości, czynsz itp.) należało podać ich wysokość, czy wnioskodawca i syn wnioskodawców podejmują prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, umowy zlecenia, a jeśli tak to jakie uzyskują z tego tytułu dochody, należało podać ich wysokość, czy wnioskodawcy lub ich syn uzyskują dochody z tytułu wynajmu mieszkania lub lokali, jeśli tak to należało podać jakie uzyskują z tego dochody, wysokości posiadanych oszczędności pieniężnych, czy wnioskodawcy lub ich syn pozostający z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym posiadają pojazdy mechaniczne, jeśli tak należało podać markę, model i rok produkcji oraz koszty jego utrzymania. Jednocześnie wezwano do nadesłania wyciągów bądź wykazów z konta/kont bankowych wnioskodawców oraz ich syna z trzech ostatnich miesięcy. Odpowiedź na powyższe wpłynęła do Sądu w dniu 18 lutego 2008r. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 ww. ustawy.) Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do osób tych można zaliczyć osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy. W niniejszej sprawie analizując dane zawarte w przedmiotowym wniosku i nadesłanych wyjaśnieniach uznano, iż złożony wniosek zasługuje na uwzględnienie w zakresie częściowym. Z uzupełnionego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawcy wspólnie z synem utrzymują się z dochodu w wysokości 1.600,00 złotych netto miesięcznie. Kwota ta uzyskiwana jest przez wnioskodawczynię z tytułu umowy o pracę. We wniosku wskazano, że wnioskodawca od 2003r. jest osobą bezrobotną. Na potwierdzenie powyższego załączono do wniosku zaświadczenie z urzędu pracy. Wnioskodawcy w formularzu wniosku zakreślili, że posiadają dom mieszkalny o pow. 118 m ², mieszkanie o pow. 52 m ², działkę o pow. 434 m ² oraz oszczędności pieniężne na bieżące potrzeby. W nadesłanych wyjaśnieniach wnioskodawcy wyszczególnili jakie ponoszą stałe wydatki na utrzymanie domu i mieszkania. Skarżący wskazali, że łączna kwota tych wydatków wynosi 647,67 złotych miesięcznie. W piśmie wyjaśniającym z dnia 11 lutego 2008r. podano, że wnioskodawca nie podejmuje żadnych prac dodatkowych, dorywczych, sezonowych lub umowy zlecenia ze względu na zły stan zdrowia. Wnioskodawcy wskazali, że wspólnie na leki i leczenie ponoszą ok. 160,00 złotych miesięcznie. Skarżący poinformowali, że syn od 1 lutego 2008r. podjął pracę i od tego czasu prowadzi własne gospodarstwo domowe i jest na własnym rozrachunku. W nadesłanych wyjaśnieniach wnioskodawcy oświadczyli, że oszczędności pieniężnych nie posiadają. Skarżący podali również, że posiadają samochód osobowy Peugeot 306 z 1999 roku, którego miesięczny koszt utrzymania wynosi 150,00 złotych. Analizując powyższe okoliczności, a zwłaszcza uzyskiwane dochody i ponoszone wydatki stwierdzono, że wnioskodawcy nie są w stanie jednorazowo uiścić całego wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 500,00 złotych bez uszczerbku w koniecznym dla siebie utrzymaniu. Z tego też względu uznano, że zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy w części poprzez zwolnienie z wpisu sądowego w wysokości 300,00 złotych. Jednocześnie stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawcy nie mogą ponieść pozostałej części wpisu sądowego i ewentualnie pozostałych kosztów sądowych oraz ustanowić adwokata z wyboru. Wnioskodawczyni uzyskuje bowiem stały dochód miesięczny, syn wnioskodawców rozpoczął pracę z dniem 1 lutego 2008r. Wnioskodawcy posiadają ponadto dom mieszkalny, mieszkanie, samochód osobowy, działkę. Wykazany stan majątkowy nie wskazuje na trudną sytuację materialną wnioskodawców, uzasadniającą przyznanie im prawa pomocy w zakresie całkowitym. W świetle powyższego uznano, że wnioskodawcy są w stanie ponieść pozostałe koszty sądowe nie objęte zwolnieniem i ustanowić adwokata bez spowodowania uszczerbku w koniecznym dla siebie utrzymaniu. Podkreślić bowiem należy, że przyznanie prawa pomocy nie może być nadużywane w sytuacji, gdy wnioskodawcy posiadają stały miesięczny dochód i środki majątkowe. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ww. ustawy orzeczono, jak w sentencji postanowienia.