VII SA/Wa 2116/10
PostanowienieWSA w Warszawie2011-08-08
Skład orzekający: Bożena Więch-Baranowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może zostać zwolniony od kosztów sądowych poprzez przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że wnioskodawca posiada stały dochód oraz środki pozwalające na pokrycie pozostałych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.Stan faktyczny
Wnioskodawca J. K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania. Później cofnął wniosek o ustanowienie adwokata, podtrzymując prośbę o zwolnienie od kosztów. Wskazał trudną sytuację materialną, posiada stały dochód z odszkodowania oraz emeryturę żony, a także zadłużenie z tytułu pożyczek. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a wnioskodawca wniósł sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Odmówił J. K. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt VII SA/Wa 2116/10 POSTANOWIENIE Dnia 8 sierpnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Bożena Więch-Baranowska po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2010 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: odmówić J. K. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek J. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Pismem z dnia 22 czerwca 2011 r. wnioskodawca cofnął wniosek w zakresie ustanowienia adwokata podtrzymując jednocześnie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Wnioskodawca wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Utrzymuje się z kwoty odszkodowania wynoszącej 1.400 zł. Ponadto w piśmie z dnia 22 czerwca 2011 r. wskazał, że małżonka J. K. otrzymuje emeryturę w wysokości 801 zł. netto. Wnioskodawca pozostaje bez pracy (zawieszona działalność gospodarcza), nie korzysta ze świadczeń socjalnych. Do majątku wnioskodawca zaliczył dwie nieruchomości – mieszkanie spółdzielcze o pow. 50,6 m2 i nieukończony pawilon usługowo – handlowy o pow. zabudowy 88,8 m2 oraz działkę o pow. 253 m2. Wnioskodawca wskazał, że ponosi miesięczne koszty w następującej wysokości – 800 zł na żywność i ubrania, 100 zł na leki, 81 zł za telefon, 180 zł z tytułu utrzymania mieszkania, inne 250 zł. Dodał, ze posiada zadłużenie w wysokości 57.300 zł z tytułu niespłaconych pożyczek zaciągniętych u osób fizycznych.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2011 r. referendarz sądowy odmówił J. K. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Pismem z dnia [...] lipca 2011 r. skarżący wniósł sprzeciw od ww. postanowienia z dnia [...] lipca
2011 r. W treści sprzeciwu wskazał, że z uwagi na biegnący termin do wniesienia skargi kasacyjnej zaciągnął pożyczkę na ustanowienie adwokata z wyboru. Skarżący potrzymał swoje dotychczasowe stanowisko o trudnej sytuacji materialnej i wskazał, że w jego opinii naruszeniem prawa do sądu jest także kosztowność wymiaru sprawiedliwości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
W myśl art. 260 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm., dalej: p.p.s.a) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Skuteczne wniesienie sprzeciwu powoduje usunięcie z obrotu prawnego orzeczenia referendarza sądowego, tj. postanowienia z dnia [...] lipca 2011 r. Jest ono traktowane – pod względem skutków prawnych – jako nieistniejące.
Przechodząc do oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy należy podkreślić, że występująca w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucja "prawa pomocy" stanowi odstępstwo od zasady, że to strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy może mieć zatem miejsce w przypadkach wyjątkowych, kiedy to spełnione zostaną przesłanki określone w art. 246 p.p.s.a.
Zgodnie z § 1 tegoż artykułu Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Biorąc pod uwagę sytuację majątkową J. K. jak również wysokość kosztów sądowych pozostałych do uiszczenia w sprawie uznać należy, iż nie jest uzasadnione jest przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W niniejszej sprawie do uiszczenia pozostała tylko opłata za uzasadnienie wyroku w wysokości 100 zł. Pozostałe koszty sądowe wnioskodawca ponosił samodzielnie (200 zł z tytułu wpisu sądowego i 100 zł. z tytułu wpisu od skargi kasacyjnej). W świetle przedstawionego przez skarżącego stanu majątkowego i rodzinnego nie można przyjąć, iż skarżącego nie stać na uiszczenie opłaty za uzasadnienie wyroku w wysokości 100 zł. Skarżący posiada stały dochód w wysokości 1400 zł, we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje również żona skarżącego utrzymująca się z emerytury w wysokości 801,00 zł. Żona skarżącego posiada ponadto majątek odrębny w [...]. Skarżący wskazał, że posiada zadłużenie w wysokości 57.300 zł z tytułu niespłaconych pożyczek zaciągniętych u osób fizycznych. Skarżący nie wskazał jednak w jakiej wysokości spłaca raty zaciągniętych pożyczek, nie wskazał również, że nie jest w stanie ich spłacać.
Stały miesięczny dochód skarżącego i jego małżonki, fakt, iż skarżący na bieżąco regulował koszty sądowe, a do uiszczenia pozostała opłata kancelaryjna w kwocie 100 zł za uzasadnienie wyroku, pozwala uznać, że wnioskodawcę stać będzie na poniesienie bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym, wydatku związanego z opłatą za uzasadnienie wyroku.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło