VII SA/Wa 2118/09

WyrokWSA w Warszawie2010-02-11

Skład orzekający: Leszek Kamiński, Ewa Machlejd, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę robót budowlanych wykonanych po ustaniu przyczyny wstrzymania robót, ale przed wydaniem decyzji merytorycznej, jest zgodna z prawem, jeśli inwestor działał w zaufaniu do organów państwa i wpisu w dzienniku budowy?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie art. 50a Prawa budowlanego. Uznał, że nakaz rozbiórki był niezasadny, gdy inwestor działał w zaufaniu do organów państwa, wykonując roboty po usunięciu przyczyny wstrzymania i po wpisie kierownika budowy do dziennika budowy, który potwierdzał możliwość bezpiecznego kontynuowania prac. Organy nie zastosowały zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 k.p.a.).
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) wstrzymał roboty budowlane z powodu kolizji z linią energetyczną. Mimo wstrzymania, inwestor kontynuował prace, co doprowadziło do wydania przez PINB decyzji nakazującej rozbiórkę wykonanych robót. Inwestor odwołał się, twierdząc, że przyczyna wstrzymania ustąpiła po przebudowie linii energetycznej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję PINB w mocy. Inwestor złożył skargę do WSA, która została uwzględniona.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2010 r. sprawy ze skargi Z. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 118 ze zm.) zwane dalej Prawo budowlane wstrzymał firmie [...] Sp. Z o.o. w [...] prowadzenie robót budowlanych przy budowie budynku mieszkalnego dwulokalowego w zabudowie bliźniaczej na działce nr ew. [...] w [...] gm. [...] oraz nałożył obowiązek niezbędnych zabezpieczeń przed możliwością porażenia prądem. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że w trakcie kontroli ustalono, iż firma [...] Sp. z o.o. wznosząc na podstawie decyzji [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. Starosty [...] o pozwoleniu na budowę budynek mieszkalny spowodowała kolizję z linią energetyczną NN, która stworzyła zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi. W dniu 14 lipca 2009 r. inspektorzy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzili prowadzenie robót budowlanych polegających na kryciu dachu pomimo wstrzymania prowadzenia robót budowlanych. Od daty doręczenia postanowienia w dniu 25 maja 2009 r. inwestor wykonał ścianę szczytową na poddaszu segmentu D, dwie lukarny i komin ponad stropem I piętra w segmencie D, łacenie i montaż folii paroprzepuszczalnej w segmentach A, B, C i D oraz dokonał częściowego pokrycia dachu. Z tych względów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2009 r. na podstawie art. 50 a pkt 2 ustawy Prawo budowlane nakazał firmie [...] Sp. z o.o. rozbiórkę pokrycia dachu wraz z łatami i folią paroprzepuszczalną w segmentach A, B, C i D; konstrukcji więźby dachowej, ściany szczytowej poddasza, lukarn i komina ponad stropem I piętra w segmencie D budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego w zabudowie bliźniaczej na działce nr ew. [...] we wsi [...], gm. [...], wykonanych pomimo wstrzymania wykonywania robót budowlanych postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...].05.2009 r. W odwołaniu od w/w decyzji firma [...] Sp. z o.o. podniosła, że stwierdzone w dniu 14 lipca 2009 r. roboty budowlane zostały wykonane po ustaniu przyczyny wstrzymania robót, co nastąpiło w dniu 30 czerwca 2009 r., kiedy to dokonano przebudowy linii elektrycznej poprzez postawienie dwóch słupów i przepięcie przewodów elektrycznych. Po rozpatrzeniu odwołania inwestora [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] września 2009 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ wskazał, że zlikwidowanie stanu niebezpieczeństwa, które było powodem wstrzymania robót nie spowodowało automatycznego wygaśnięcia postanowienia wstrzymującego. Organ zaznaczył, że ustawa w sposób precyzyjny określa, kiedy postanowienie podjęte na podstawie art. 50 ust. 1 Prawo budowlane wygasa. Następuje to wtedy, gdy w ciągu 2 miesięcy nie zostaje podjęta decyzja (art. 50 ust. 4 Prawo budowlane). W przypadku, gdy decyzja, o której mowa w art. 51 ust. 1 została podjęta, wstrzymanie robót obowiązuje aż do momentu podjęcia decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych. Od decyzji organu odwoławczego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła firma [...] Sp. z o.o. w [...] wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji. Skarżąca podnosiła argumenty uprzednio przywołane w odwołaniu, a ponadto powołała się na wpis kierownika budowy w Dzienniku budowy nawiązujący do wpisu inspektora PINB [...] i stwierdzający, że od momentu przełożenia linii niskiego napięcia dalsze prowadzenie i kontynuowanie robót budowlanych jest możliwe i bezpieczne. Skarżąca podniosła, że skoro roboty budowlane były wykonywane po ustaniu przyczyny wstrzymania to nie było podstaw do orzeczenia nakazu rozbiórki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd Administracyjny stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 20002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie w aspekcie zgodności z prawem i może decyzję taką uchylić tylko wówczas, gdy narusza ona prawo materialne lub procesowe w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga została uwzględniona, ponieważ zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca w okolicznościach sprawy została podjęta z naruszeniem art. 50 a pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 ma na celu wyeliminowanie stwierdzonych naruszeń porządku prawnego obowiązującego w budownictwie. Przepis określa w jakich przypadkach organ wstrzymuje prowadzenie robót wykonywanych, nakazuje podanie przyczyny wstrzymania robót i ustalenie wymagań dotyczących niezbędnych zabezpieczeń. W postanowieniu tym można też nałożyć obowiązek przedstawienia inwentaryzacji wykonywanych robót lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz. W okolicznościach sprawy wobec stwierdzenia, że roboty były prowadzone w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi organ zasadnie wydał postanowienie o wstrzymaniu robót. W postanowieniu nr [...] organ wskazał, że należy dokonać niezbędnych zabezpieczeń przed możliwością porażenia prądem. Postanowienie zawierało pouczenie o możliwości wniesienia zażalenia, nie zawierało natomiast informacji, że traci ono ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia chyba, że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50 a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1 Ustawy Prawo budowlane. Postanowienie zostało doręczone 25 maja 2009 r., więc termin 2 miesięcy mijał 25 lipca 2009 r. Podczas kontroli w dniu 14 lipca 2009 r. inspektorzy PINB stwierdzili, że od daty doręczenia postanowienia inwestor wykonał roboty polegające na kryciu dachu. Zarówno w odwołaniu, jak i w skardze skarżąca spółka podnosi, że roboty budowlane były wykonywane po usunięciu przyczyny wstrzymania robót budowlanych w czerwcu 2009 r. tj. po postawieniu słupów i przepięciu przewodów elektrycznych. Skarżąca powołuje się także na okoliczność, że inspektor PINB A. T. w dniu kontroli 21 maja 2009 r. dokonał wpisu w Dzienniku Budowy, iż "wstrzymuje się prowadzenie robót budowlanych do czasu rozwiązania kolizji linii energetycznej z budyniem". Natomiast roboty budowane zostały podjęte po dokonaniu wpisu do Dziennika Budowy w dniu 1 lipca 2009 r. przez Kierownika budowy mgr inż P. C., który stwierdził, iż "wykonano przełożenie linii energetycznej będącej przedmiotem kolizji, co zlikwidowało zagrożenie zdrowia ludzi". Jednocześnie Kierownik budowy stwierdził, nawiązując do wpisu inspektora PINB, iż od momentu przełożenia w/w linii niskiego napięcia dalsze kontynuowanie robót budowlanych jest możliwe i bezpieczne. Inwestor mając w Dzienniku budowy dwa wyżej przywołane wpisy przy braku pouczenia w postanowieniu o wstrzymaniu robót o treści art. 50 ust. 4 Ustawy Prawo budowlane działał w przekonaniu, że skoro przyczyna wstrzymania robót ustała może podjąć wykonywanie robót budowlanych. Wydając decyzję nr [...] na podstawie art. 50 a Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowanego [...] oparł się jedynie na ustaleniach protokołu kontroli z dnia 14 lipca 2009 r. stwierdzającego wykonywanie robót budowlanych po doręczeniu postanowienia o wstrzymaniu w dniu 25 maja 2009 r. Organ nie wziął jednak pod uwagę twierdzeń inwestora, że działał on w zaufaniu do organów państwa podejmując roboty po dokonaniu wpisu do Dziennika budowy przez Kierownika budowy w dniu 1 lipca 2009 r., wpisu nawiązującego w treści do uprzedniego wpisu dokonanego przez inspektora PINB. Zlikwidowanie kolizji linii energetycznej NN z budynkiem spowodowało, bowiem usunięcie materialnej podstawy postanowienia o wstrzymaniu robót. Wydanie przez organ w tej sytuacji decyzji nakazującej rozbiórkę wykonanych robót budowlanych w okolicznościach sprawy stanowiło naruszenie art. 50 a Ustawy Prawo budowlane. Organy nadzoru budowlanego winny mieć bowiem na względzie, że nakaz rozbiórki ma charakter restytucyjny, a nie represyjny i orzekany jest w celu przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Przepisy postępowania administracyjnego stanowią, że organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (art. 8 kpa). W kontekście stanowiska organów w okolicznościach sprawy stwierdzić należy, że organy te przepisu art. 8 kpa nie zastosowały. Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i c oraz 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło