VII SA/Wa 2136/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-12-08
Skład orzekający: Maciej Majewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, posiadający stałe zatrudnienie, dochód 2400 zł, mieszkanie o powierzchni 60 m2 oraz nieruchomość rolną o powierzchni 0,92 ha, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Posiadanie stałego dochodu, mieszkania i nieruchomości rolnej, przy braku osób na utrzymaniu i szczególnych zobowiązań, świadczy o tym, że nie można go zaliczyć do osób ubogich. Koszty sądowe w tej sprawie są w zasięgu jego możliwości finansowych.Stan faktyczny
B. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. W oświadczeniu podał, że utrzymuje się z zatrudnienia w wysokości 2400 zł, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, posiada mieszkanie o pow. 60 m2 oraz nieruchomość rolną o pow. 0,92 ha. Wniosek został rozpatrzony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono B. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie w sprawie ze skargi C. K. i B. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym postanawia: odmówić B. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
B. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawca wyjaśnił, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z dochodów z tytułu zatrudnienia w wysokości 2 400 zł. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że nie posiada żadnych nieruchomości oraz wartościowych ruchomości, nie posiada akcji, udziałów, obligacji, jak również oszczędności i kosztowności. Uzyskiwany dochód w całości przeznacza na bieżące utrzymanie. Wskazał posiadanie nieruchomości rolnej o pow. 0,92 ha oraz mieszkania o pow. 60 m2.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może zatem w stosunku do osób ubogich, nie posiadających bieżących dochodów, ani majątku, które nie są w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
Biorąc pod uwagę sytuację majątkową B. K. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdyż wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ich ponieść. Należy zauważyć, że z nadesłanego wniosku i okoliczności sprawy nie wynika by strona była w trudnej sytuacji majątkowej. Wnioskodawca posiada mieszkanie o pow. 60 m2, nieduże gospodarstwo rolne. Ma stałą pracę. Dochód z którego się utrzymuje to 2 400 zł. Strona nie posiada nikogo na utrzymaniu, nie wykazała szczególnych zobowiązań (zaległości fiskalne, kredyty). Strona posiada zatem stałe dochody, a z przedstawionych okoliczności w sprawie wynika, że wnioskodawca prowadzi normalnie funkcjonujące gospodarstwo domowe. Z pewnością nie można wnioskodawcy zaliczyć do osób ubogich. Należy również zauważyć, że wnioskodawca powinien przede wszystkim w pierwszej kolejności samemu poszukać źródeł finansowania sprawy sądowej (poszukać oszczędności we własnych wydatkach, wydzierżawić posiadaną nieruchomość rolną, uzyskać kredyt na finansowanie sprawy itp.), a dopiero gdy te możliwości zawiodą, zwrócić się do sądu o zwolnienie od kosztów sadowych. Z tych względów uznano, że strona posiada środki na opłacenie kosztów sądowych, które na obecnym etapie wynoszą 100 zł. wpisu sądowego od skargi. Wydatek ten może pozostać jedynym wydatkiem strony w sprawie. Ewentualne koszty jakie mogą się pojawić na dalszych etapach sprawy to opłata kancelaryjna za odpis uzasadnienia wyroku 100 zł. i wpis sadowy od skargi kasacyjnej 100 zł., są w zasięgu możliwości finansowych strony. Mając powyższe na uwadze odmówiono przyznania prawa pomocy.
W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło