VII SA/Wa 2138/08

PostanowienieWSA w Warszawie2011-04-27

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, polegające na ustanowieniu adwokata?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, polegające na ustanowieniu adwokata. Wniosek o zwolnienie od innych kosztów sądowych może zostać oddalony, jeśli strona nie jest już zobowiązana do ponoszenia znaczących opłat sądowych, a pozostałe koszty (np. opłaty kancelaryjne) mieszczą się w jej możliwościach finansowych.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek T. O. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca wykazał, że zamieszkuje z pięcioosobową rodziną, posiada dom o powierzchni 180 m2, a jego miesięczny dochód netto wynosi 5384 zł. Po opłaceniu bieżących wydatków pozostaje około 2100 zł. Wnioskodawca domagał się ustanowienia adwokata i zwolnienia od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy T. O. w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata), a w pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Maciej Majewski referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. O. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanawia : 1. przyznać prawo pomocy T. O. w zakresie częściowym ustanowienie adwokata, 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek T. O. o przyznanie prawa pomocy. Skarżący podaje, że zamieszkuje razem z żoną, dwiema córkami i matką, i z nimi prowadzi gospodarstwo domowe. Strona wykazała posiadanie nieruchomości – domu o pow. użytkowej 180 m2. Dochód z którego utrzymuje się strona to 7319,73 zł., na który składają się wynagrodzenie za pracę wnioskodawcy i jego żony oraz emerytura matki wnioskodawcy. Wnioskodawca nie posiada oszczędności. Zaznaczył, że koszt utrzymania domu w lutym 2011 r. wyniósł 2511,67 zł., dodatkowo koszt dojazdu do pracy żony, dzieci do przedszkola i koszty przedszkola wyniosły 481 zł., koszty badań i pobytu młodszej córki w szpitalu w lutym to 225 zł. Strona wskazała, że na pięcioosobową rodzinę na utrzymanie i opłacenie pozostałych kosztów przypada 2166,34 zł. Do wniosku strona załączyła kopie zaświadczeń z pracy, rachunków, dokumentów bankowych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast w zakresie częściowym następuje gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy). Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu adwokata z urzędu. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej zasady. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową T. O. uznać należy, iż jest uzasadnionym częściowe przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść tego wydatku. Strona wraz z pięcioosobową rodziną utrzymuje się dochodu w wysokości 5384 zł. netto miesięcznie. Dochód ten po opłaceniu bieżących wydatków wynosi około 2100 zł., stąd nie pozwoli na opłacenie zawodowego pełnomocnika bez narażenia rodziny wnioskodawcy na powstanie uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Jednocześnie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony, gdyż w sprawie większość kosztów sądowych została poniesiona (wpisy sądowe od skargi kasacyjnej i za uzasadnienie wyroku). Na obecnym etapie strona nie jest zobowiązana do ponoszenia żadnych kosztów. Jedyne koszty które mogą pojawić się w sprawie to opłaty kancelaryjne za wydanie odpisów lub kserokopii akt. Poniesienie tych opłat pozostaje w zasięgu możliwości finansowych strony. Z tych względów uznano, że strona jest w stanie je ponieść i odmówiono przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło