VII SA/Wa 214/16

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi Z. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odmówić przyznania radcy prawnemu M. Ł. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2016 r. przyznano Z.R. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego. Na tej podstawie, po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Izby Radców Prawnych w Warszawie, pełnomocnikiem skarżącego wyznaczona została r.pr. M. Ł.. Po skierowaniu przez Sąd do stron postępowania zawiadomień o wyznaczeniu terminu rozprawy r.pr. M. S., pełnomocnik uczestników postępowania, poinformował Sąd o śmierci Z. R.. Z nadesłanego następnie przez Urząd Stanu Cywilnego w S. odpisu skróconego aktu zgonu wynika, że skarżący zmarł w dniu 7 sierpnia 2016 r. Postanowieniem z dnia 29 listopada 2016 r., wydanym na rozprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zawiesił postępowanie. W trakcie rozprawy działająca z upoważnienia r.pr. M. Ł. aplikant radcowski M. S. złożyła wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, wskazując, że nie zostały opłacone w całości ani w części. W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718, zwanej dalej p.p.s.a.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zgodnie z art. 223 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych koszty pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu ponosi Skarb Państwa. W orzecznictwie podkreśla się, że skoro obowiązek Skarbu Państwa ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu dotyczy pomocy "udzielonej", to powstaje jedynie w przypadku podjęcia przez pełnomocnika czynności związanych bezpośrednio z udzieleniem pomocy stronie, dla której został on wyznaczony. Udzielenie pomocy prawnej przez pełnomocnika powinno zmierzać bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której udzielana jest pomoc (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 17 września 2012 r. II FZ 727/12 Lex nr 1221331, z dnia 18 października 2007 r. II FZ 515/07 Lex nr 1011762, z dnia 28 maja 2013 r. II FZ 303/13 Lex nr 1318936, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 28 lutego 2008 r. II SA/Bk 835/07 Lex nr 479299, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2010 r. I FSK 1648/08 Lex nr 593654). W orzecznictwie akcentuje się również, iż ze względu na opłacanie wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu ze środków publicznych sąd / referendarz sądowy ma zarazem uprawnienie, jak i obowiązek ustalenia, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona. Jak wynika z akt niniejszej sprawy, Okręgowa Izba Radców Prawnych w Warszawie pismem z dnia 20 kwietnia 2016 r. poinformowała r.pr. M. Ł., że została wyznaczona pełnomocnikiem z urzędu dla Z. R.. W maju 2016 r. r.pr. M. Ł. dwukrotnie zapoznawała się z aktami sprawy. W dniu 29 listopada 2016 r. na rozprawie stawiła się działająca z upoważnienia r.pr. M. Ł. aplikant radcowski M. S., wnosząc o zawieszenie postępowania z uwagi na zgon skarżącego (który nastąpił w dniu 7 sierpnia 2016 r.). Mając na uwadze powyższe okoliczności stwierdzić trzeba, że pełnomocnik skarżącego nie podjęła żadnych czynności, które można by uznać za faktyczne udzielenie pomocy prawnej uzasadniające przyznanie wynagrodzenia. Radca prawny M. Ł. nie podjęła żadnych czynności zmierzających w kierunku poprawy sytuacji skarżącego, w szczególności nie złożyła w jego imieniu żadnego pisma procesowego, wyrażającego stanowisko w sprawie, rozwijającego zarzuty skargi i jej uzasadnienie. Za udzielenie pomocy prawnej nie może być zaś uznane samo zapoznanie się z aktami sprawy i złożenie, po stawieniu się na rozprawie, wniosku o zawieszenie postępowania z uwagi na zgon skarżącego, a do takich jedynie czynności ograniczyły się działania pełnomocnika w niniejszym postępowaniu. | | | | W ocenie referendarza sądowego brak jest zatem możliwości uznania, że w niniejszej sprawie doszło do faktycznego udzielenia pomocy prawnej, która mogłaby stanowić podstawę do przyznania wynagrodzenia w oparciu o art. 250 p.p.s.a. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.