VII SA/Wa 2142/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie sędzia WSA Monika Kramek, asesor WSA Karolina Kisielewicz (spr.), Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Dawejnis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi Województwa [...] na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] lipca 2017 r., znak [...] w przedmiocie wpisu do rejestru zabytków oddala skargę Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez Województwo [...] jest decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] lipca 2017 r. (znak:[...]) o wpisaniu do rejestru zabytków nieruchomych województwa [...] dwóch budynków dawnego Szpitala Dziecięcego im. [...] w W. wraz z nieruchomością na której są posadowione. Z akt sprawy wynika, że [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków decyzją z [...] kwietnia 2017 r. (nr[...]) wydaną na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z 23 lipca 2003 r. ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2017 r., poz. 2187), wpisał do rejestru zabytków nieruchomych województwa [...] pawilon główny i pawilon okulistyczny dawnego Szpitala Dziecięcego im. [...]w W., znajdujące się przy ul.[...]. Organ objął wpisem również teren posesji (działka nr ewid.. [...] obręb [...] o powierzchni 0,4081 ha). W uzasadnieniu decyzji [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków przedstawił historię tej placówki szpitalnej. Organ wyjaśnił, że założycielami szpitala dla dzieci żydowskich były rodziny [...]. W latach 1876-78 został wybudowany budynek główny, ok. 1900 r, pawilon okulistyczny, według projektu A.G. Organ podał, że z powodu braku środków finansowych szpital w 1923 r. został zamknięty. W 1930 roku staraniem dr A.B. został reaktywowany oraz rozbudowany. Pracował w nim m.in. J.K. oraz M.E. W okresie okupacji hitlerowskiej szpital znalazł się w granicach małego[...]. Nadal zajmował się leczeniem dzieci, jak również prowadził badania nad chorobą głodową. Został zamknięty [...] sierpnia 1942 roku podczas likwidacji małego getta. Następnie w budynku mieściła się Klinika Dziecięca dawnego Uniwersytetu [...] z ulicy [...] i istniała w tym miejscu do upadku powstania. W czasie powstania [...] od sierpnia do października 1944 roku była to jedyna profesjonalna placówka medyczna w tej części miasta. W czasie II wojny światowej budynek nie uległ zniszczeniu. W latach 1946-1952 w budynku znajdowały się biura [...] w P. W 1952 r. po wprowadzeniu dekretu o likwidacji fundacji[...], w budynkach uruchomiono Szpital Zakaźny nr [...] (od 1962 r. – imienia[...]). Obiekt pełnił funkcje szpitalne do 2014 r. Organ I instancji dodał, że po wojnie budynki zostały poddane gruntownemu remontowi przez [...] i "uniknęły szeroko zakrojonych w tym rejonie działań rozbiórkowych, dzięki czemu do dziś stanowią niezwykle cenny relikt dawnej zabudowy [...]". Organ konserwatorski opisał te budynki, wskazując na ich historyczne przekształcenia i adaptacje, odnosząc się również do obecnego stanu ich zachowania. Zdaniem [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków dawne budynki szpitala posiadają wartości historyczne i artystyczne, a także naukowe. Organ podkreślił ich ponad stuletni wkład w rozwój [...] służby zdrowia oraz dziejów stołecznej społeczności żydowskiej. Według organu, budynki mimo częściowych zniszczeń, licznych adaptacji oraz nieodzownych, z uwagi na pełnioną funkcję medyczną, modernizacji, zachowują integralność formy architektonicznej. Przy częściowej eliminacji detalu i uproszczeniu wyrazu plastycznego, stanowią obiekty wartościowe w architektonicznym pejzażu miasta, dokument minionej epoki o wartościach naukowych (walor poznawczy i typologiczny). W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że decyzją o wpisie do rejestru zabytków objęte zostały dwa budynki (główny i pawilon okulistyczny) w swojej historycznej formie, wraz z zachowanymi przedwojennymi komponentami wystroju i układu wnętrz oraz teren posesji w wyznaczonych granicach, które odpowiadają terenowi dawnego szpitala dziecięcego. Na zakończenie organ zwrócił uwagę, że na obszarze na którym znajdują się obiekty podlegające wpisowi do rejestru zabytków nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który określałby wytyczne w zakresie ochrony zabytków, nieodzowne dla ochrony integralności historycznej posesji z właściwymi jej formami zagospodarowania. Tym samym potencjalna zmiana charakteru zabudowy na terenie przynależnej szpitalowi posesji, w aktualnym stanie prawnym, nie podlega nadzorowi konserwatora. Niniejsza decyzja umożliwi zatem organowi konserwatorskiemu merytoryczną ocenę wszelkich procesów inwestycyjnych mogących wpłynąć na kształt zabytkowych gmachów, jak również kształtujących ich najbliższe otoczenie, przy zachowaniu najważniejszych walorów miejsca i bez zaburzenia dominanty zachowanych pawilonów, stanowiących cenny relikt przedwojennej tkanki miejskiej całkowicie niemal przeobrażonego fragmentu miasta. W odniesieniu do dwóch historycznych budynków - wobec wyżej wskazanych wartości zabytkowych - przyszłe prace remontowe wymagają stosownej troski konserwatorskiej co do jakości architektonicznych przekształceń i prac adaptacyjnych. Województwo [...] złożyło odwołanie od tej decyzji, w którym wniosło o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji W skardze stwierdziło, że organ nie ustalił dostatecznie zakresu zachowanej pierwotnej substancji zabytkowej budynków jako całości i wywiodło, że organ powinien wpisać do rejestru zabytków tylko te elementy, "które z całą pewnością zachowały się z budynków sprzed II wojny światowej, ponieważ obiekty te były przebudowywane po 1945 r. i modernizowane po 1986 r." (np. dobudowano zewnętrzne klatki schodowe oraz zewnętrzne wejścia do piwnic, wydzielono nowe pomieszczenia, rozbudowano ciągi komunikacyjne w budynkach). Zdaniem strony skarżącej, obiekt "został pozbawiony swych pierwotnych walorów przede wszystkim artystycznych. Zachowały się one jedynie fragmentarycznie we wnętrzach budynków jak i częściowo w kształcie brył". Skarżąca dodała, że wartości historycznie, choć istotne, to nie uzasadniają wpisania całych budynków do rejestru zabytków. Wartość historyczna szpitala może być upamiętniona poprzez tablice pamiątkowe, które już dziś znajdują się w tych budynkach. Zdaniem strony obiekty budowlane podlegają ochronie konserwatorskiej – są bowiem ujęte w gminnej ewidencji zabytków. Skarżąca dodała, że Rada [...] w 2004 r. podjęła uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego dla rejonu ulicy[...], który zgodnie z projektem ma gwarantować ochronę tych obiektów polegającą na zachowaniu układu budynków, zakazie ich nadbudowy. Zdaniem skarżącej, organ konserwatorski nie wyjaśnił, na jakiej podstawie przyjął, że działka nr [...] odpowiada historycznemu terenowi dawnego szpitala dziecięcego – działkom o numerach hipotecznych [...] i [...] oraz fragmentu gruntu o powierzchni 328 m , odłączonego z księgi hipotecznej nr[...]. Po rozpoznaniu odwołania Województwa[...], Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z [...] lipca 2017 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powołał definicję zabytki nieruchomego (art. 3 pkt 1 i 2 ustawy) i stwierdził, że organ I instancji, dysponując wykształconą w zakresie historii sztuki i architektury kadrą pracowników, zasadnie uznał, że dwa budynki dawnego szpitala wraz z nieruchomością stanowią świadectwo minionej epoki, którego zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, naukową. Organ dodał, że ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami stanowi, że ochronie i opiece podlega obiekt budowlany posiadający wartości zabytkowe, bez względu na stan jego zachowania - stopień zużycia oryginalnej substancji budowlanej (art. 6 ust. 1 pkt 1 lit c). Minister stwierdził, że z obszernego materiału dowodowego zebranego w tej sprawie wynika, że budynki dawnego szpitala dziecięcego waz z terenem posesji są ważnym dokumentem historii W. Decydują o tym związki ze środowiskiem żydowskim (liczną i różnorodną społecznością, która po zagładzie II wojny światowej, już nie odrodziła się w tym mieście), rozwojem infrastruktury miejskiej (poprzez trwałą funkcję szpitala dziecięcego o charakterze specjalistycznym), działalnością lekarzy i społeczników (J.K., J.K., A.B.), wydarzeniami z czasów okupacji niemieckiej (działalność szpitala dla dzieci żydowskich na terenie tzw. [...] do 1942 r., jako filii szpitala z ul. [...] a następnie jako szpitala powstańczego w 1944 r.) oraz odbudową miasta po zniszczeniach wojennych (prace [...] w P. prowadzone na przełomie lat 40. i 50. XX w., powojenna działalność placówki). Budynki szpitala zachowały podstawowe, charakterystyczne elementy wyrazu architektonicznego oraz kontekst przestrzenny, które przesadzają o ich wyjątkowym charakterze oraz stanowią o ich zabytkowej wartości. Wprawdzie w obecnej formie obiekty te nie reprezentują idealnej realizacji według pierwotnych założeń projektowych, lecz nie deprecjonuje to ich wartości zabytkowych, ponieważ w późniejszych nawarstwieniach odzwierciedlona została ich historia. Dotyczy to zarówno ingerencji w pawilonie głównym projektu A.G., który w latach 30. XX w. został przekształcony przez architekta H.S., jak i częściowej odbudowy obu budynków po II wojnie światowej (m.in. naprawa murów, wymiana więźby dachowej, stropów i stolarki, utworzenie biblioteki) oraz modernizacji z lat 80. XX w. (dobudowa klatek schodowych do pawilonu głównego). Omawiane budynki poza walorami architektonicznymi, wyrażonymi w ich bryłach, formach, skali, detalu architektonicznym oraz elementach wystroju wnętrz posiadają wartość zabytkową, dokumentującą w znacznej mierze charakter niezachowanej zabudowy obszaru, na którym się znajdują. Istotne jest też utrzymanie wzajemnego kontekstu przestrzennego pawilonu głównego i pawilonu okulistycznego, w układzie dominanty (pawilon główny) i jej dopełnienia z zamknięciem widoku od ul. [...](pawilon okulistyczny). Układ i relacja budynków ma walor historyczny, a jego obszarem jest nieruchomość gruntowa, przypisana placówce szpitala dziecięcego jako działka nr ewid. [...] obr. [...]i wydzielona ogrodzeniem. W granicach tej działki znajdują się historyczne nieruchomości objęte numerami hipotecznymi [...] i[...], a także część nieruchomości objętej dawnym numerem hipotecznym[...]. Organ dodał, że na parceli poza historycznymi pawilonami szpitalnymi położone są też obiekty administracyjno-magazynowe, które nie posiadają wartości zabytkowych. Obiekty te pozostają bez istotnego wpływu na walory budynków szpitalnych i obszaru działki nr ewid. [...] obr.[...]. W konkluzji organ stwierdził, że oba budynki wraz z terenem posesji, posiadają wartość naukową, historyczną i artystyczną, upoważniającą organ konserwatorski do objęcia ich ochroną prawną poprzez wpis do rejestru zabytków. W odniesieniu do pozostałych zarzutów odwołania, Minister podniósł, że decyzji o wpisie do rejestru zabytków nie można utożsamiać z wpisem do gminnej ewidencji zabytków. Objęcie ochroną, ze wszystkimi jej konsekwencjami, nie wynika z mocy samego prawa, ale każdorazowo wymaga wydania decyzji o wpisie do rejestru zabytków, która potwierdza istniejący stan "zabytkowości" danego obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 1 ww. ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Województwo [...] w skardze na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniosło jej uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący zarzucił tej decyzji naruszenie : a) art. 9 ust. 2 i 3 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. h ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, przez ich niezastosowanie i w konsekwencji nieuzasadnione wpisanie do rejestru zabytków całego terenu posesji - działki nr [...] ; b) art. 7 pkt 4 w zw. z art. 22 ust. 4 i ust. 5 pkt 3 oraz art. 19 ust. 1 a pkt 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w zw. z art. 53 i art. 60 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1073) oraz art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332), przez błędne zakwalifikowanie obiektów objętych postępowaniem jako wymagających ochrony prawnej przez wpis do rejestru zabytków, podczas gdy budynki podlegają już ochronie prawnej z tytułu wpisania ich w gminnej ewidencji zabytków; c) art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. przez niedostateczne ustalenie i ocenę okoliczności faktycznych sprawy, w tym co do faktycznych granic historycznych posesji dawnego Szpitala Dziecięcego im. [...] oraz wartości zabytkowych budynków oraz "niedostateczne i niepełne" uzasadnienie decyzji; d) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skargi skarżące Województwo rozwinęło te zarzuty. Przede wszystkim strona skarżąca podniosła, że organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji nie wykazał, że nieruchomości hipoteczne o nr [...] i nr [...] należały do terenu, na którym Fundacja im. [...] w W. prowadziła działalność szpitala. Użyte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyrażenie "wraz z terenem posesji", jest nieprecyzyjne, gdyż nie wynika z niego czy teren ten jest traktowany, jako otoczenie budynków lub jako teren historyczny. Teren historyczny to miejsce upamiętniające wydarzenia historyczne bądź działalność wybitnych osobistości lub instytucji, natomiast użyte w ustawie określenie "otoczenie" oznacza teren wokół lub przy zabytku wyznaczony w decyzji o wpisie tego terenu do rejestru zabytków w celu ochrony wartości widokowych zabytku oraz jego ochrony przed szkodliwym oddziaływaniem czynników zewnętrznych. Za zmniejszeniem powierzchni terenu posesji, wpisanego w całości do rejestru zabytków, przemawia również fakt, że organ II instancji wskazując usytuowanie innych obiektów administracyjno-magazynowych, nieposiadających wartości zabytkowych uznał, że pozostają one bez istotnego wpływu na opisane walory budynków szpitalnych i obszaru działki nr[...]. Wobec tego wydaje się, że objęcie całej działki nr [...] wpisem do rejestru zabytków nie zostało poparte dostatecznymi dowodami i jest nieuzasadnione. Istotne dla sprawy jest również to, że nieruchomość hip. [...] o pow. 328 m2, włączona obecnie w granice działki nr [...] jest przedmiotem postępowania administracyjnego, prowadzonego przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa. Do tej nieruchomości zostały zgłoszone roszczenia dawnych właścicieli. Skarżący dowiedział się o tym w dniu [...] czerwca 2017 r., czyli już po rozpoczęciu postępowania odwoławczego od decyzji organu I instancji. Z tego wynika, że obszar, który leży w granicach obecnej działki nr[...], nie był w granicach historycznych dawnego Szpitala Dziecięcego im.[...] w W. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podkreśliła, że nieruchomość jest ujęta w gminnej ewidencji zabytków, a także powołała się na "dość rygorystyczne" założenia projektu planu zagospodarowania przestrzennego Jej zdaniem, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie ma podstaw do przyjęcia, że budynki główny i okulistyczny w całości stanowią zabytek i wymagają kompleksowej ochrony w formie wpisu do rejestru zabytków. W istocie bowiem zostały zachowane jedynie elementy przedwojennego pierwotnego wyglądu zarówno w kształtach brył budynków jak i w wystroju wnętrz Według strony skarżącej, jest więc uzasadnione objęcie ochroną zabytków wyłącznie tych elementów, które przedstawiają faktyczne wartości historyczne, artystyczne. Całe budynki są chronione przed jakimikolwiek zmianami poprzez wpis do gminnej ewidencji zabytków oraz w przyszłości plan zagospodarowania przestrzennego. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. W zaskarżonej do Sądu decyzji Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z [...] kwietnia 2017 r., na podstawie której wpisano do rejestru zabytków nieruchomych województwa [...] pawilon główny i pawilon okulistyczny dawnego Szpitala Dziecięcego im. [...] w W. wraz z działką nr ewid. [...] obręb [...] o powierzchni 0,4081 ha, na której te budynki są położone. Z akt sprawy wynika, że dwa sporne budynki są ujęte w gminnej ewidencji zabytków nieruchomych[...], na podstawie zarządzenia Prezydenta [...]nr [...] z [...] lipca 2012 r. Przede wszystkim należy wyjaśnić, że wpis do rejestru zabytków, który prowadzi wojewódzki konserwator zabytków, jest jedną z form ochrony zabytków (art. 7 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami). Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy do rejestru wpisuje się zabytek nieruchomy na podstawie decyzji wydanej przez wojewódzkiego konserwatora zabytków z urzędu bądź na wniosek właściciela zabytku nieruchomego lub użytkownika wieczystego gruntu, na którym znajduje się zabytek nieruchomy. Do rejestru może być również wpisane otoczenie zabytku wpisanego do rejestru, a także nazwa geograficzna, historyczna lub tradycyjna tego zabytku (art. 9 ust. 2 ustawy). Należy dodać, że zabytki, a więc według art. 3 pkt 1 ustawy, nieruchomości lub rzeczy ruchome, ich części lub zespoły, będące dziełem człowieka lub związane z jego działalnością i stanowiące świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową), podlegają ochronie bez względu na stan ich zachowania (art. 6 ust. 1). Zabytek wpisany do rejestru, może zostać z niego skreślony jeżeli uległ zniszczeniu w stopniu powodującym utratę jego wartości historycznej, artystycznej lub naukowej albo gdy jego wartość będąca podstawą wydania decyzji o wpisie do rejestru nie została potwierdzona w nowych ustaleniach naukowych (art. 13 ust. 1 ustawy). W odniesieniu do zarzutów skargi należy przede wszystkim wyjaśnić, że nie można wpisu do gminnej ewidencji zabytków uznać za równoważny wpisowi do rejestru zabytków. Gminna ewidencja zabytków, zgodnie z art. 22 ust. 4 ustawy, jest prowadzona przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) w formie zbioru kart adresowych zabytków nieruchomych z terenu gminy. Ujęcie obiektu w gminnej ewidencji zabytków rodzi po stronie jego właściciela obowiązek uzgadniania z organem konserwatorskim dla takiego obiektu: decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, decyzji o warunkach zabudowy, oraz obowiązek uzgadniania pozwolenia na budowę lub rozbiórkę, na podstawie art. 39 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. Wpis do gminnej ewidencji zabytków daje "słabszą" ochronę konserwatorską, niż wpis do rejestru zabytków. Zgodnie z art. 36 ustawy o ochronie zabytków, wszelkie prace konserwatorskie, restauratorskie lub roboty budowlane przy zabytku wpisanym do rejestru, wykonywanie robót budowlanych w otoczeniu zabytku będą wymagały uzyskania pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Można dodać, odnosząc się do zarzutów skargi, że toczące się (od 2004 r.) prace nad miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla terenu na którym znajduje się Szpital, który "ma (zdaniem strony) gwarantować ochronę tych obiektów polegającą na zachowaniu układu budynków, zakazie ich nadbudowy" nie jest, z oczywistych względów, argumentem przeciwko zaskarżonej decyzji. Z tego powodu postawiony w skardze zarzut naruszenia art. 7 pkt 4 w zw. z art. 22 ust. 4 i ust. 5 pkt 3 oraz art. 19 ust. 1 a pkt 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w zw. z art. 53 i art. 60 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 39 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, przez błędne zakwalifikowanie obiektów objętych postępowaniem jako wymagających ochrony prawnej przez wpis do rejestru zabytków, które podlegają już ochronie prawnej z tytułu wpisania ich w gminnej ewidencji zabytków nie jest uzasadniony. Sąd nie uznaje za uzasadniony zarzut naruszenia art. 9 ust. 2 i 3 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. h ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, przez ich niezastosowanie i w konsekwencji nieuzasadnione wpisanie do rejestru zabytków całego terenu posesji - działki nr[...]. W uzasadnieniu tego zarzutu skarżąca podniosła, że organ nie ustalił "jakiemu rodzajowi ochrony prawnej miałby podlegać teren posesji" i stwierdziła, że w przepisie art. 6 ust. 1 ustawy jest mowa o miejscach upamiętniających wydarzenia historyczne bądź działalność wybitnych osobistości lub instytucji (pkt 1 lit. h), zaś użyte w zaskarżonej decyzji wyrażenie "wraz z terenem posesji" jest "nieprecyzyjne, gdyż nie wynika z niego czy teren ten jest traktowany jako otoczenie budynków czy jako teren historyczny". Organ I instancji w sentencji decyzji z [...] kwietnia 2017 r. utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją orzekł o wpisie do rejestru zabytków nieruchomych pawilonu głównego i pawilonu okulistycznego wraz z terenem posesji, określonym w załączniku graficznym do tej decyzji. Z przepisu art. 9 ust. 2 ustawy wynika, że do rejestru zabytków może być wpisane "otoczenie zabytku wpisanego do rejestru". Zatem organy orzekające w tej sprawie prawidłowo posłużył się tym sformułowaniem. Z księgi wieczystej prowadzonej dla tej nieruchomości przez Sąd Rejonowy [...] w W., [...]Wydział Ksiąg Wieczystych wynika, że obejmuje ona dawne nieruchomości[...],[...] oraz część nieruchomości [...] (o powierzchni 328 m2). Trzeba dodać, że to, że, jak twierdzi skarżący w skardze do Sądu, do części posesji objętej wpisem zostały zgłoszone roszczenia dawnych właścicieli, wcale nie oznacza, że obszar, który leży w granicach obecnej działki nr[...], nie był w granicach historycznych dawnego Szpitala Dziecięcego im. [...] w W. Nie zasługują wreszcie na uwzględnienie zarzuty procesowe skargi dotyczące niedostatecznego ustalenia i nieprawidłowej oceny okoliczności faktycznych sprawy, dotyczących wartości zabytkowych budynków jako całości. Trzeba przypomnieć, że w uzasadnieniu tego zarzutu strona skarżąca wywodziła, że objęcie całej działki nr [...] wpisem do rejestru zabytków nie zostało poparte dostatecznymi dowodami, zwłaszcza że w uzasadnieniu decyzji organ przyznał, że na parceli poza historycznymi pawilonami szpitalnymi położone są też obiekty administracyjno-magazynowe, które nie posiadają wartości zabytkowych. Po drugie podnosiła, że objęcie wpisem całych budynków, a nie tylko tych elementów, które przedstawiają faktyczne wartości historyczne, artystyczne nie jest uzasadnione. Zauważyć należy, że ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie określa przesłanek, którymi powinien kierować się organ dokonując oceny celowości objęcia zabytku ochroną konserwatorską, a zatem decyzja tego organu jest decyzją uznaniową i opiera się na ocenie przedmiotu ochrony na podstawie ustawowej definicji zabytku, zgromadzonej w sprawie dokumentacji oraz wiedzy i doświadczenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Sąd nie widzi podstaw do przyjęcia, aby to rozstrzygniecie nie mieściło się w granicach uznania administracyjnego. Zdaniem Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy (publikacje i artykuły popularno-naukowe, fotokopie materiałów archiwalnych, karta ewidencyjna zabytku) pozwalał organowi konserwatorskiemu na uznanie, że Szpital jest zabytkiem, ponieważ stanowi świadectwo minionej epoki, a jego zachowanie leży w interesie społecznym, ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną czy naukową. Z karty ewidencyjnej zabytku wynika, że obiekt jest w stanie "dostatecznym" i posiada "istotne wartości predestynujące do wpisu do rejestru zabytków nieruchomych województwa" – jest cennym reliktem dawnej zabudowy[...], stanowi pomnik historii szpitalnictwa[...], a w szczególności społeczności żydowskiej, oraz posiada walory architektoniczne (plastyczne) Należy dodać, w kontekście zarzutów skargi, że stopień zachowania oryginalnej substancji budowlanej nie jest istotny jeżeli tylko dany obiekt posiada wartości uzasadniające objęcie go ochroną konserwatorską. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), oddalił skargę.