VII SA/Wa 2147/13
WyrokWSA w Warszawie2014-01-22
Skład orzekający: Maria Tarnowska, Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Ewa Machlejd
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może odmówić wydania zaświadczenia o samodzielności lokali, nie uwzględniając aktualnego stanu faktycznego dotyczącego pozwolenia na użytkowanie budynku?Ratio decidendi
Organ odwoławczy powinien orzekać według stanu faktycznego na dzień wydania swojej decyzji, a nie na dzień złożenia wniosku o zaświadczenie. Wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu jest możliwe po dopuszczeniu do użytkowania budynku zgodnie z przepisami prawa budowlanego. Zaskarżone postanowienie zostało uchylone, ponieważ organ odwoławczy nie dokonał aktualnych ustaleń, co naruszyło przepisy postępowania i mogło mieć wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa złożyła wniosek o wydanie zaświadczenia o samodzielności 26 lokali w budynku przy ul. L. w Warszawie. Organ pierwszej instancji odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na brak zakończenia postępowania dotyczącego pozwolenia na użytkowanie budynku. Organ odwoławczy utrzymał tę odmowę. Spółdzielnia podniosła, że zawiadomiła organ nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy i posiada dokumentację techniczną, a organ powinien wydać zaświadczenie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, stwierdził, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi Ś. [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2013 r. znak: [....] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o samodzielności lokali I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej Ś. [...] kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
UZZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem [...] z dnia [...] lipca 2013 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu zażalenia [...] Spółdzielni Mieszkaniowej utrzymało w mocy postanowienie nr [...] z dnia [...] października 2010 r. Prezydenta miasta [...] wydane na podstawie art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego dalej Kpa odmawiające wydania zaświadczenia o żądanej treść tj. zaświadczeń o samodzielności dla 26 lokali w budynku przy ul. L. w W.
Organ odwoławczy wskazał, że organ rozpoznający wniosek o wydanie zaświadczenia ocenia bieżący stan faktyczny i nie może uzależniać rozpoznawania takiego wniosku od przyszłego rozstrzygnięcia innego organu lub sądu. Treścią zaś zaświadczenia musi być jedynie pozytywne załatwienie wniosku osoby ubiegającej się o potwierdzenie faktu lub stanu prawnego, a w sytuacji gdy dowody posiadane przez organ nie pozwalają na uwzględnienie wniosku organ ten może wydać jedynie orzeczenie odmawiające wydania zaświadczenia w formie postanowienia.
Organ odwoławczy stwierdził, że w dacie wystąpienia o wydanie zaświadczenia i w dacie wydania postanowienia organu pierwszej instancji tj. [...] października 2010 r. nie było zakończone postępowanie dotyczące pozwolenia na użytkowanie budynku wielomieszkaniowego przy ul. L. w W.
Objęte wnioskiem lokale w dacie wydania postanowienia nie mogły służyć zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych, gdyż inwestor nie mógł przystąpić do ich użytkowania, a zatem nie mogły one służyć zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych. Wydanie zaświadczenia o spełnieniu wymogu samodzielności lokalu będzie możliwe po dopuszczeniu do użytkowania budynku zgodnie z art. 54 i 55 ustawy Prawo budowlane tj. po zgłoszeniu zakończenia budowy i braku sprzeciwu właściwego organu w tym zakresie, a w przypadku art. 55 tej ustawy z momentem wydania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Skarżąca podniosła, że w dniu 18 lutego 2005 r. zawiadomiła Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o zakończeniu budowy. Pismem z dnia 3 kwietnia 2006 r. organ ten potwierdził przyjęcie zawiadomienia o zakończeniu budowy i złożył oświadczenie, że nie wnosi sprzeciwu w sprawie przystąpienia do użytkowania przedmiotowego budynku.
Wraz z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokali skarżąca złożyła również dokumentację architektoniczno-techniczną budynku L. [...] i wszystkich znajdujących się w tym budynku lokali, sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia, zatem Prezydent [...] posiadał i nadal posiada stosowną dokumentację, na podstawie której zobligowany był wydać żądane zaświadczenie.
Skarżąca podniosła, że stosownie do treści art. 217 § 2 pkt 1 Kpa zaświadczenie wydaje się jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa.
Skarżąca wywodzi swoje żądanie wydania zaświadczeń o samodzielności lokali na podstawie art. 21 ust. 1 zd. 2 ustawy z dnia 15. 12. 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, zgodnie z którym na żądanie członka spółdzielnia ustanawia odrębną własność lokalu w chwili, gdy ze względu na stan realizacji inwestycji możliwe jest przestrzenne oznaczenie lokalu.
Członkowie spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali w budynku przy ul. L. [...] wystąpili na podstawie przepisów ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych o ustanowienie odrębnej własności lokali w tym budynku. Spółdzielnia zobligowana jest do zawarcia z uprawnionymi członkami umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu. Warunkiem zawarcia takiej umowy jest m. in. posiadanie zaświadczenia o samodzielności lokalu.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga została uwzględniona ponieważ zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Należy zgodzić się z organami, że wydanie zaświadczenia o spełnieniu wymagań samodzielności lokalu może nastąpić po dopuszczeniu do użytkowania budynku, w którym lokal ten jest usytuowany. Samodzielnym lokalem jest bowiem wyłącznie lokal służący zaspakajaniu określonych potrzeb i potrzeby te muszą być zaspokojone w chwili wydania zaświadczenia. Za pomocą zaświadczenia z art. 217 Kpa organ stwierdza co mu jest wiadomo nie rozstrzyga natomiast żadnej sprawy. Wraz ze zmianą faktów lub stanu prawnego zaświadczenie staje się nieaktualne i może być wydane nowe odpowiadające aktualnym faktom. Przed wydaniem zaświadczenia organ może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.
Zaświadczenie potwierdza bowiem stan istniejący w chwili jego wydania. Lokal może służyć zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych wówczas kiedy inwestor uczyni zadość wymogom przewidzianych w art. 54 lub 55 Prawa budowlanego. W przypadku ich nie spełnienia zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych będzie miało charakter nielegalny.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, a wydanie rozstrzygnięcia na tej podstawie prawnej jest możliwe wyłącznie, gdy organ pierwszej instancji prawidłowo zastosował w sprawie przepisy prawa materialnego, a jednocześnie organ odwoławczy dochodzi do analogicznych, aktualnych ustaleń. Postanowienie organu pierwszej instancji zostało wydane w dniu [...] lipca 2013 r. tj. po upływie blisko 3 lat od daty odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści przez organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] października 2010 r. Organ odwoławczy nie poczynił aktualnych ustaleń na dzień orzekania czym naruszył przepis art. 7 i 77 Kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Organ odwoławczy stwierdza bowiem, że w dacie wystąpienia z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokali i w dacie wydania postanowienia z dnia [...] października 2010 r. nie było zakończone postępowanie dotyczące pozwolenia na użytkowanie. Organ odwoławczy powinien jednak orzekać według stanu na dzień wydania swojej decyzji.
Z uzasadnienia postanowienia nr [...] z dnia [...] października 2010 r. wynika, że w dniu [...] sierpnia 2010 r. organ nadzoru budowlanego wszczął postępowanie administracyjne w sprawie odstępstwa budowlanego. Postępowanie to na dzień [...] lipca 2013 r. mogło być już zakończone uzyskaniem przez Spółdzielnię pozwolenia na użytkowanie. Okoliczność ta mająca istotne znaczenie dla załatwienia sprawy nie została wyjaśniona przez organ odwoławczy który w tym postępowaniu jak w każdym innym postępowaniu administracyjnym odwoławczym miał obowiązek ponownego rozpatrzenia sprawy w zakresie żądania [...] Spółdzielni Mieszkaniowej.
Z tych względów Sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 ust. 1 pkt 1 lit c i orzekł z mocy art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło