VII SA/Wa 2148/06
PostanowienieWSA w Warszawie2008-04-07
Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Ewa Machlejd
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na ogólnym zarzucie braku bezstronności sędziego, bez wskazania konkretnych okoliczności związanych z daną sprawą, może stanowić podstawę do wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 PPSA?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na ogólnym zarzucie braku bezstronności sędziego, bez wskazania konkretnych okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą, nie może stanowić podstawy do wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 PPSA. Okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego musi faktycznie wystąpić i być przez stronę uzasadniona odpowiednią argumentacją, a nie mieć charakteru potencjalnego lub ogólnego.Stan faktyczny
Strony wniosły o wyłączenie sędziego M. K. z uwagi na jej rzekomy brak bezstronności i niezawisłości, wskazując, że sędzia wyszukuje preteksty do odrzucania skarg. Sąd wezwał strony do sprecyzowania wniosku i podania przyczyn wyłączenia. Strony w odpowiedzi wskazały jedynie na "bezstronność" sędziego. Sędzia M. K. oświadczyła, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające jej wyłączenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek W. E. i C. E. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – M. K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak (spr.) Sędzia WSA Izabela Ostrowska Sędzia WSA Ewa Machlejd po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C. E. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2006 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić wniosek W. E. i C. E. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – M. K.
W piśmie datowanym na dzień 18 lutego 2008 r. (22 lutego 2008 r. data prezentaty Sądu) W. E. i C. E. zawarli wniosek o wyłączenie sędziego M. K. Wnioskodawcy stwierdzili, iż ich zdaniem sędzia o wyłączenie, której wnoszą "nieustannie wskazuje, że nie jest sędzią bezstronną i niezawisłą". Ponadto stwierdzili, iż "zamiast sprawować kontrolę działalności administracji publicznej, wyszukuje preteksty do odrzucania zasadnych skarg na Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego".
Pismem z dnia 25 lutego 2008 r., w wykonaniu zarządzenia z dnia 22 lutego 2008 r., W. E. i C. E. zostali wezwani przez Sąd, na podstawie art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) do sprecyzowania w/w wniosku poprzez podanie przyczyn wyłączenia sędziego – w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu, wnioskodawcy nadesłali pismo datowane na dzień 17 marca 2008 r. (25 marca 2008 r. data prezentaty Sądu), w którym wskazali, że przyczyną wyłączenia sędziego M. K. jest jej bezstronność.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 tej ustawy, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby ona wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie.
Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy.
Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa (art. 18 w/w ustawy), jak i na wniosek strony (art. 19 w/w ustawy) jest istotną gwarancją procesową. Ma ona zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa (art. 18 § 1 ppsa) wyłączenie sędziego następuje wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego.
W literaturze przedmiotu oraz w orzecznictwie sądowoadministracyjnym zauważa się, iż o wniosku o wyłączenie sędziego można mówić wówczas, gdy odnosi się on do określonych sędziów i oparty jest na podstawach wskazujących na istnienie takich okoliczności, które wymagają oceny, czy wątpliwości co do bezstronności sędziego są uzasadnione (post. NSA z dnia 15 grudnia 2006 r., sygn. akt OZ 3/04 niepubl.).
Zauważyć należy, iż podstawą wyłączenia sędziego na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogą być zarówno okoliczności wynikające ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią a jedną ze stron lub jej przedstawicielem, a więc charakteryzujące się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej (pozytywnej lub negatywnej), której podstawą jest stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, dłuższej znajomości, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej itp., ale także wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do sformułowania uzasadnionych zastrzeżeń co do bezstronności sędziego przy rozstrzyganiu danej sprawy (zob. S. Szuster, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., LEX/el 2007).
Wymaga podkreślenia to, iż okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie, o której mowa w art. 19 w/w ustawy musi faktycznie wystąpić. Nie może mieć charakteru potencjalnego, tj. być jedynie uprawdopodobniona przez stronę. Ponadto okoliczność ta musi być przez stronę uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem we wniosku odpowiedniej argumentacji. Niedopuszczalne jest natomiast formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy. Wyłączenie sędziego w oparciu o przepis art. 19 w/w ustawy może nastąpić wyłącznie w toku danego postępowania sądowo - administracyjnego, natomiast okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności może wystąpić zarówno w trakcie, jak i jeszcze przed wszczęciem danego postępowania.
Z oświadczenia odebranego od sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. K. wynika, iż nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 19 w/w ustawy, tj. okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego, którego dotyczył wniosek W. E. i C. E.
W. E. i C. E. składając wniosek o wyłączenie sędziego M. K. sformułowali zarzut o generalnym braku bezstronności danego sędziego, co uznać należy za niedopuszczalne. Ponadto stwierdzić trzeba, iż okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego M. K., o której mowa w art. 19 w/w ustawy, w danej sprawie faktycznie nie wystąpiła, dlatego Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania określonych w ustawie środków prawnych tj. wyłączenia sędziego.
Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 22 § 2 w zw. z art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło