VII SA/Wa 2149/10

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Z.T. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy uchylenia lub zmiany decyzji postanawia : 1) przyznać Z.T. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata, 2) w pozostałym zakresie wniosek oddalić. W dniu 22 listopada 2010 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez wnioskodawcę formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca jest osobą starszą, utrzymująca się ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1.690,00 złotych netto miesięcznie. Wnioskodawca oświadczył, że nie posiada żadnego majątku tj. domu, mieszkania, nieruchomości rolnej czy innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych. Oznajmił, że mieszka w domu syna gdzie posiada swój pokój. Wnioskodawca dodał, że utrzymuje się sam bez żadnej pomocy. Dodał, że stale choruje, a posiadane środki finansowe nie wystarczają mu na zakupienie potrzebnych lekarstw. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. W niniejszej sprawie wnioskodawca wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka –Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Stwierdzono, że przy wysokości uzyskiwanych miesięcznie dochodów przez wnioskodawcę nie jest on w stanie ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, gdyż byłby to wydatek wykraczający poza jego rzeczywiste możliwości finansowe. Jednocześnie uznano, że brak jest podstaw do przyjęcia, iż wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Dochód miesięczny w wysokości 1.690,00 złotych netto miesięcznie uzyskiwany przez wnioskodawcę stanowi bowiem stałe źródło dochodu, a sytuacja taka pozwala na pokrycie choćby części kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowym. Wskazać należy, iż na obecnym etapie postępowanie koszty sądowe wynoszą 200,00 złotych tytułem uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Stwierdzono zatem, że wnioskodawca ograniczając niektóre wydatki nie będące niezbędnymi będzie w stanie ponieść koszty sądowe samodzielnie i nie spowoduje to utraty jego płynności finansowej. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.