VII SA/Wa 216/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-03-31
Skład orzekający: Katarzyna Pakuła-Getka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, której dochód z zasiłku przedemerytalnego wynosi 880 zł miesięcznie, ponosi znaczne wydatki na leki i leczenie, a jej dochody są dodatkowo obciążone zajęciem komorniczym, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni wykazała, że jej trudna sytuacja materialna, wynikająca z niskiego dochodu, konieczności ponoszenia wysokich wydatków na leczenie i leki, a także obciążenia komorniczego, uniemożliwia jej poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznano jej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek K. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawczyni uzasadniła wniosek trudną sytuacją materialną, niskimi dochodami z zasiłku przedemerytalnego, koniecznością ponoszenia wysokich wydatków na leczenie i leki, a także zajęciem komorniczym. Sąd ocenił przedstawione przez wnioskodawczynię dowody i ustalił jej sytuację finansową.Rozstrzygnięcie
Przyznano K. Z. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 marca 2017r. po rozpoznaniu wniosku K. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi K. Z. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2016r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego postanawia: przyznać K. Z. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy K. Z. w którym zakreśliła, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych.
Pismem z dnia 8 marca 2017r. w wykonaniu zarządzenia z dnia 7 marca 2017r. wezwano wnioskodawczynię do wskazania w jakim zakresie wnosi
o przyznanie prawa pomocy, gdyż w skardze wskazała, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika, natomiast w formularzu wniosku zakreśliła wyłącznie, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Wobec powyższego należało wyjaśnić powyższe i jednoznacznie wskazać, czy wnosi tylko
o zwolnienie od kosztów, czy też o zwolnienie od kosztów i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata.
Odpowiedzi na powyższe należało, udzielić w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem rozpoznania wniosku w zakresie wskazanym
w formularzu tj. zwolnienia od kosztów sądowych.
W odpowiedzi na powyższe pismem z dnia 17 marca 2017r. wnioskodawczyni wskazała, że wniosek "obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych
i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata".
W niniejszej sprawie zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest
w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych
i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a).
Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu.
Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku wykazania przez wnioskującego, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów.
Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy.
W niniejszej sprawie stwierdzono, że wnioskodawczyni w złożonym wniosku wykazała, iż nie jest w stanie samodzielnie ponosić kosztów postępowania sądowego
i ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.
Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z zasiłku przedemerytalnego w wysokości 880,00 złotych miesięcznie. Podała, że posiada dom mieszkalny o pow. ok. 48 m ² oraz nieruchomość rolną o pow. 1,12 ha przeliczeniowego.
W uzasadnieniu wnioskodawczyni podniosła, że jej sytuacja finansowa jest bardzo trudna. Utrzymuje się jedynie z zasiłku przedemerytalnego w wysokości około 900,00 złotych. Dom w którym mieszka, wymaga generalnego remontu, na który ją nie stać. Wskazała, że od bardzo długiego czasu leczy się kardiologicznie, jest po zawale. Większość swoich dochodów przeznacza na zakup lekarstw i wizyty lekarskie. Po uiszczeniu rachunków bardzo niewiele pozostaje jej na życie. Dodała, że komornik potrąca jej kwotę około 250 złotych. W tej sytuacji oświadczyła, że nie stać ją na poniesienie jakichkolwiek kosztów sądowych.
Do ponoszonych wydatków wnioskodawczyni zaliczyła: opłatę za prąd w wysokości 60,00 złotych/m-c, opłatę za wodę w wysokości 30,00 złotych/m-c, opłatę za gaz
w wysokości 50,00 złotych/m-c, opał 200-250 złotych/m-c, śmieci 12,00 złotych/m-c, leki 150-200/m-c, wizyty lekarskie 50-100/m-c , zajęcie komornicze 250,00 złotych.
Mając na względzie powyższe dane uznano, że sytuacja materialna wnioskodawczyni jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Dochód z jakiego utrzymuje się wnioskodawczyni jest na tyle niski, że nie jest możliwe poczynienie z niego jakichkolwiek oszczędności czy też wydatków niesłużących bieżącemu koniecznemu utrzymaniu. W tej sytuacji stwierdzono, że wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Z tych też względów uznano, że wnioskodawczyni kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Ze względu na fakt, iż wnioskodawczyni wniosła o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata, dokonano wyboru i ustanowiono w niniejszej sprawie radcę prawnego. Wyjaśnić należy, że dla zapewnienia stronie należytej reprezentacji przed sądem administracyjnym wystarczające jest bowiem ustanowienie jednego pełnomocnika. Zgodnie bowiem z treścią art. 205 § 2 p.p.s.a. niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika obejmują wynagrodzenie i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło