VII SA/Wa 2160/12

Maciej Majewski - referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. C. i W. C. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. C. i W. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki domku letniskowego postanawia: odmówić E. C. i W. C. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie wpłynęły na formularzach PPF wnioski E. C. i W. C. o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Z uwagi na okoliczność, iż wnioskodawcy prowadzą wspólnie gospodarstwo domowe ich wnioski rozpoznano łącznie. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż E. C. i W. C. wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe. Utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur w łącznej wysokości 3 165 zł. Posiadany majątek obejmuje mieszkanie o pow. 45,8 m2 i mieszkanie o pow. 57,77 będące własnością E. C. oraz działkę rekreacyjną we wsi Słupia o pow. 0,32 ha. Wnioskodawcy podali, że ich wniosek dotyczy zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej i nie posiadają wystarczających bieżących środków na pokrycie wpisu, a posiadany majątek nie może zostać spieniężony. W sprawie zważono, co następuje. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu własnym i rodziny. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie wnoszącej o przyznanie prawa pomocy. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu adwokata z urzędu. Obejmuje zatem osoby ubogie, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej zasady. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową E. C. i W. C. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż wnioskodawcy nie wykazali, że nie są w stanie ich ponieść. Należy zauważyć, że z nadesłanego wniosku i okoliczności sprawy nie wynika by strona była w trudnej sytuacji majątkowej. Wnioskodawcy posiadają mieszkanie o pow. 48 m2 oraz działkę rekreacyjną. Dochód z którego się utrzymują to 3 156 zł. Dotychczasowe koszty sądowe strona ponosiła samodzielnie, koszty te znacznie przewyższały pozostały do uiszczenia koszt wpisu od skargi kasacyjnej (uiszczono 600 zł, wpis od skargi kasacyjnej to 250 zł.). Okoliczności te wskazują, że strona posiada środki na opłacenie kosztów sądowych oraz, że strony nie można zaliczyć do osób ubogich, a tylko takim osobom powinno być przyznawane prawo pomocy. Jak wyżej zaznaczono, koszty sądowe na obecnym etapie sprawy wynoszą 250 zł. wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Wydatek ten może pozostać ostatnim wydatkiem strony w sprawie. Należy również zauważyć, że strona w sprawie ustanowiła samodzielnie pełnomocnika zawodowego, co również wskazuje, że posiada płynność finansową. Z tych względów odmówiono przyznania prawa pomocy. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.