VII SA/Wa 2162/07
WyrokWSA w Warszawie2008-07-09
Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Jolanta Zdanowicz, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy późniejsza liberalizacja przepisów prawa budowlanego może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym na podstawie przepisów obowiązujących w dacie jej wydania?Ratio decidendi
Postępowanie nieważnościowe jest postępowaniem o wąskim zakresie, ograniczonym do kontroli wadliwości decyzji z daty jej wydania. Późniejsza liberalizacja przepisów prawnych nie ma wpływu na ocenę dokonywaną w postępowaniu nieważnościowym, a zatem nie może stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca W. M. wniosła skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę samowoli budowlanej. Skarżąca argumentowała, że przepisy Prawa budowlanego zliberalizowały się od 1994 roku i organ powinien to uwzględnić. Sąd oddalił skargę, uznając, że postępowanie nieważnościowe nie podlega zmianom przepisów po dacie wydania pierwotnej decyzji.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2008 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. skargę oddala, II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego B. W. z Kancelarii Prawniczej [...], tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych), oraz kwotę 55 zł (pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem 22% podatku od towarów i usług łącznie kwotę 305 zł (trzysta pięć złotych).
Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta C. z dnia 3 listopada 2000r. utrzymaną w mocy decyzją z Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 19 grudnia 2000r. nakazano W. M. na podstawie art. 48 Prawa budowlanego rozebranie dobudowanego pomieszczenia mieszkalnego o wymiarach 3,40 x 3,7 m do budynku przy ul. [...] w C. oraz doprowadzenie budynku do stanu poprzedniego.
Na wniosek zainteresowanej z dnia 6 marca 2007r. wszczęte zostało postępowanie nieważnosciowe dotyczące powyższej decyzji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2007r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji organu wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2000r. i poprzedzającej ją decyzji PINB z dnia [...] listopada 2000r., wskazując iż dobudowa pomieszczenia nastąpiła bez wymaganego prawem pozwolenia, co obligowało organ do zastosowania art. 48 Prawa budowlanego.
Rozpatrując ponownie sprawę na wniosek zainteresowanej, GINB decyzją z dnia [...] listopada 2007r. [...] utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] września 2007r. podkreślając istotę i zasady postępowania nieważnościowego oraz treść art. 156 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, organ odwoławczy stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek nieważnosciowych wymienionych w art. 156 § 1 kpa.
Wskazując na zasadnicze znaczenie faktu, iż zainteresowana dokonała dobudowy pomieszczenia mieszkalnego do budynku mieszkalnego bez wymaganego pozwolenia na budowę, organ powołał treść art. 48 Prawa budowlanego z 1994r.
Skargę sądową na powyższą decyzję wniosła zainteresowana domagając się jej uchylenia bądź uznania ją za bezzasadną.
Zdaniem skarżącej prawo należy rozpatrywać w kontekście czasów,
a w stosunku do roku 1994 podstawa prawna art. 48 zliberalizowała się i organ powinien mieć na uwadze nowelizacje ustawy bezsensownie restrykcyjnej. Skarżąca wierzy, że Sąd przyzna jej rację.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Ocena działalności organów administracji publicznej, dokonywana przez Sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania i tylko w takim przypadku może nastąpić uwzględnienie skargi.
Objęta kontrolą sądową decyzja została wydana w postępowaniu nieważnosciowym, będącym jednym z trybów nadzwyczajnych postępowania administracyjnego mającym na celu stwierdzenie, czy kontrolowana decyzja została wydana z naruszeniem art. 156 § 1 kpa tj. czy wystąpiły przesłanki wymienione w tym przepisie, stanowiące podstawę stwierdzenia nieważności.
Postępowanie nieważnosciowe jest więc postępowaniem prowadzonym
w ograniczonym zakresie, a to oznacza, że organ nadzorczy nie rozstrzyga istoty sprawy, zajmując się tylko i wyłącznie wadliwością samej decyzji kontrolowanej.
W zaskarżonej decyzji organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, iż zasadniczą kwestią w sprawie jest samowola budowlana inwestora do której ma zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego.
Zgodnie z jego treścią, w brzemieniu obowiązującym na datę kontrolowanej decyzji z postępowania zwykłego, właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Stosownie do powyższego brzmienia, art. 48 Prawa budowlanego został zastosowany przy wydawaniu decyzji nakazującej rozbiórkę, zaś organ nadzorczy badając tę decyzję pod względem wystąpienia przesłanek nieważnościowych potwierdzić mógł tylko prawidłowość zastosowania tego przepisu na datę wydawania decyzji rozbiórkowej. Badając wszystkie przesłanki z art. 156 § 1 kpa organ nadzoru stwierdził, że weryfikowana decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie są obciążone żadną z wad kwalifikowanych, a zatem nie zaistniały podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji poddanej kontroli w postępowaniu nieważnościowym i ze stanowiskiem tym należy się zgodzić.
Nietrafnym jest zarzut skargi, że przepisy są obecnie zliberalizowane, a zatem zaskarżona decyzja jest bezprawna. Jak już wyżej wskazano postępowanie nadzwyczajne, wszczęte na wniosek skarżącej, jest postępowaniem o wąskim zakresie, bo organ nadzorczy nie orzeka o istocie sprawy, lecz ogranicza się do kontroli wadliwości badanej decyzji, przy czym kontrola ta opiera się na stanie prawnym obowiązującym w dacie wydawania decyzji z postępowania zwykłego. Tym samym późniejsza liberalizacja przepisów prawnych nie ma wpływu na ocenę dokonywaną w postępowaniu nieważnościowym.
Skoro zatem postępowanie nakazujące rozbiórkę samowoli budowlanej zostało przeprowadzone prawidłowo, a decyzja wydana w tym postępowaniu nie jest obarczona wadami kwalifikowanymi, brak jest podstaw do kwestionowania zaskarżonej decyzji, a skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło