VII SA/Wa 2164/13
WyrokWSA w Warszawie2014-01-22
Skład orzekający: Maria Tarnowska, Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Ewa Machlejd
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rejonowy Zarząd Infrastruktury w K. jest właściwym podmiotem do nałożenia obowiązku przeprowadzenia okresowej kontroli stanu technicznego ogrodzenia kompleksu wojskowego i przedstawienia ekspertyzy, czy też obowiązek ten powinien obciążać użytkownika tego kompleksu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Rejonowy Zarząd Infrastruktury w K. jest zarządcą nieruchomości w rozumieniu art. 61 ust. 1 Prawa budowlanego, a tym samym właściwym podmiotem do nałożenia obowiązku przeprowadzenia kontroli stanu technicznego ogrodzenia i przedstawienia ekspertyzy. Użytkownik kompleksu wojskowego, tj. Komendant Wojskowego Szpitala Klinicznego, pełni rolę administratora, a nie zarządcy w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. W związku z tym zaskarżona decyzja, utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji nakładającą obowiązki na Rejonowy Zarząd Infrastruktury, jest prawidłowa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej Rejonowemu Zarządowi Infrastruktury w K. przeprowadzenie 5-letniej okresowej kontroli stanu technicznego ogrodzenia kompleksu wojskowego oraz przedstawienie ekspertyzy jego stanu technicznego. Rejonowy Zarząd Infrastruktury w K. (skarżący) kwestionował swoją rolę jako podmiotu zobowiązanego, wskazując, że obowiązki te powinny obciążać użytkownika kompleksu – Wojskowy Szpital Kliniczny. Organy administracji obu instancji uznały RZI w K. za zarządcę nieruchomości i właściwy podmiot do wykonania nałożonych obowiązków. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się zmiany decyzji lub jej uchylenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi Rejonowego Zarządu Infrastruktury w K.- Skarbu Państwa na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu przeprowadzenia kontroli i przedstawienia ekspertyzy skargę oddala
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania Rejonowego Zarządu Infrastruktury w K. – utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r., Nr [...], nakazującą Rejonowemu Zarządowi Infrastruktury w K.:
1. przeprowadzenie 5 - letniej okresowej kontroli, o której mowa w art. 62 ust. 1 ustawy Prawo budowlane polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego części obiektu budowlanego - ogrodzenia kompleksu wojskowego [...] w K. od ul. O. usytuowanego na działkach nr [...] i [...] obr. [...] K. – K.;
2. przedstawienie ekspertyzy stanu technicznego ww. części obiektu budowlanego.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ omówił stan faktyczny sprawy i wskazał, że decyzja została wydana z uwagi na zły stan techniczny ogrodzenia kompleksu wojskowego K- [...] w K. od ul. O. usytuowanego na działkach nr [...] i [...] obr. [...] K. – K..
Organ wskazał, że sam Rejonowy Zarząd Infrastruktury w K. nie kwestionuje, że ogrodzenie kompleksu wojskowego [...] w K. jest w złym stanie technicznym, mogącym spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska.
Organ odwoławczy powołując się na przepis art. 62 ust. 3, art. 61 pkt 1 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), wskazał, że organ - w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części - nakazuje przeprowadzenie kontroli, a także może żądać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu lub jego części. Zaś obowiązkiem tym można stosownie do powołanych przepisów obarczyć wyłącznie właściciela lub zarządcę obiektów budowlanych.
Wobec powyższego organ wskazał, że ze Statutu Rejonowego Zarządu Infrastruktury w K. (załącznik nr 55 do zarządzenia Nr [...] Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] lipca 2010 r. w sprawie nadania jednostkom organizacyjnym Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych statutu jednostki budżetowej (Dz. Urz. MON z 2010 r. Nr 14, poz. 178 ze zm.)) – wynika, że podstawowym zadaniem Zarządu jest gospodarowanie nieruchomościami będącymi w trwałym zarządzie Ministra Obrony Narodowej, realizacja zadań dotyczących eksploatacji, inwestycji i remontów nieruchomości oraz związanej z nimi infrastruktury technicznej.
Organ odwoławczy wskazał również, że w myśl zarządzenia Nr [...] Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 sierpnia 2011 r. w sprawie sposobu zarządzania nieruchomościami przeznaczonymi na zakwaterowanie Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz właściwości organów wojskowych i norm rozmieszczenia (Dz. Urz. MON z 2011 r. Nr 17, poz. 236):
- § 2 pkt 14 - zarządca nieruchomości wojskowej - właściwa terytorialnie jednostka organizacyjna sprawująca trwały zarząd lub władająca nieruchomością wojskową na podstawie innego tytułu prawnego;
- § 2 pkt 15 - administrator - podmiot, któremu zarządca nieruchomości wojskowej przekazał protokolarnie nieruchomości do wykorzystywania w określonym przez niego zakresie;
- § 8 ust. 1 - zarządca nieruchomości wojskowej, w uzgodnieniu z szefem komórki organizacyjnej właściwej w zakresie zarządzania i gospodarowania nieruchomościami wojskowymi, przekazuje administratorowi protokolarnie nieruchomości wojskowe wraz z niezbędną dokumentacją, udzielając jednocześnie pełnomocnictw do administrowania tymi nieruchomościami.
Organ wskazał, że powyższe potwierdza sam Skarżący.
Zgodnie z umową przekazania nieruchomości w bezpłatne użytkowanie z dnia 11 grudnia 1998 r. (załącznik do odwołania) [...] Wojskowy Szpital Kliniczny z Polikliniką w K. jest użytkownikiem kompleksu wojskowego.
Biorąc powyższe pod uwagę organ odwoławczy stwierdził, że zarządcą, w rozumieniu art. 61 ustawy Prawo budowlane, dla nieruchomości znajdujących się na terenie kompleksu wojskowego [...] w K. jest Rejonowy Zarząd Infrastruktury w K.. Natomiast Komendant [...] Wojskowego Szpitala Klinicznego z Polikliniką w K. administruje kompleksem [...] w K..
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2013 r., złożył Skarb Państwa –Rejonowy Zarząd Infrastruktury w K. wnosząc o jej zmianę w ten sposób, że jako wykonawca obowiązków wskazany będzie Komendant [...] Wojskowego Szpitala Klinicznego z Polikliniką w K. lub uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi drugiej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W skardze strona skarżąca wskazała, że w jej przekonaniu oraz w świetle zapisów umowy z dnia 11 grudnia 1998 r. pomiędzy Ministrem Obrony Narodowej, a [...] Wojskowym Szpitalem Klinicznym z Polikliniką w K. Samodzielnym Publicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej - [...] przyjął na siebie obowiązek utrzymania obiektów budowlanych (nieruchomości) zgodnie z przepisami ustawy Prawa budowlanego.
Również § 15 pkt 4 Statutu [...] Wojskowego Szpitala Klinicznego z Polikliniką Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w K. wskazano, że Szpital samodzielnie gospodaruje przekazanymi w nieodpłatne użytkowanie nieruchomościami i majątkiem Skarbu Państwa oraz majątkiem własnym.
Strona skarżąca powołała przepisy art. 43 ust 1, art. 50 art. 185 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. nr 102 poz. 651 ze zm.), z których -w jej ocenie- wynika, że zarządzanie nieruchomością jako czynność polegająca na zapewnieniu bezpieczeństwa użytkowania i właściwej eksploatacji nieruchomości oraz utrzymaniu nieruchomości w stanie niepogorszonym zgodnie z jej przeznaczeniem należy do władającego nieruchomością.
Strona skarżąca na poparcie swojej argumentacji przytoczyła również przepis art. 54 ust 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz.U. z 2013 r. poz. 217) z którego wynika, iż Samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej gospodaruje samodzielnie przekazanymi w nieodpłatne użytkowanie nieruchomościami i majątkiem Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego oraz majątkiem własnym (otrzymanym lub zakupionym).
Z kolei w art. 2 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. nr 243 poz. 1623 ze zm.) ustawodawca zawarł regułę niekonkurencyjności przepisów ustawy Prawa budowlanego z innymi przepisami prawa.
W rozdziale 6 ustawy Prawa budowlanego określono też obowiązki zarządcy nieruchomości w zakresie utrzymania obiektów budowlanych zgodnie z przepisami prawa.
Rejonowy Zarząd Infrastruktury w K. wyjaśnił, że włada nieruchomościami opisanymi w księdze wieczystej numer [...] w formie prawnej, którą jest trwały zarząd, natomiast Minister Obrony Narodowej zapisami decyzji [...] z dnia [...] maja 2012 r. oraz umowy z dnia 11 grudnia 1998 r. przeniósł obowiązki wynikające z zarządzania nieruchomościami zdefiniowanymi w art. 185 ustawy o gospodarce nieruchomościami na [...].
Tym samym podmiotem obowiązków nałożonych na zarządcę nieruchomości przepisami rozdziału 6 "Utrzymanie obiektów budowlanych" ustawy prawa budowlanego winien być -w ocenie strony skrzącej- [...] w K..
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 p.p.s.a. uchyla ją lub stwierdza jej nieważność.
Biorąc pod uwagę wyżej wskazane kryteria Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
W niniejszym postępowaniu Sąd kontrolował decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2013 r., którą organ, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji nakładającą na zarządcę terenu -Rejonowy Zarząd Infrastruktury w K.- obowiązek przeprowadzenia 5 - letniej okresowej kontroli oraz dostarczenia ekspertyzy technicznej ogrodzenia kompleksu wojskowego [...] w K. od ul. O. usytuowanego na działkach nr [...] i [...] obr. [...] K. – K..
Materialnoprawną podstawę decyzji organu pierwszej instancji stanowił przepis art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), w myśl którego właściwy organ - w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części, mogącego spowodować zagrożenie: życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska - nakazuje przeprowadzenie kontroli, o której mowa w ust. 1, a także może żądać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu lub jego części. Tak też uczynił organ pierwszej instancji nakładając wskazane obowiązki: przeprowadzenie okresowej kontroli i przedłożenie ekspertyzy stanu technicznego.
W niniejszej sprawie kontrola przeprowadzona w terenie w dniu 9 lipca 2007 r. przez uprawnionych pracowników organu bezspornie wykazała nieodpowiedni stan techniczny ww. ogrodzenia. Protokół czynności wskazuje, że "na slupach oraz płytach widoczne są miejscowe ubytki tynku, a także odspojenia betonu stanowiącego otulinę zbrojenia. Stwierdzono również miejscowe spękania i ubytki substancji muru oraz odchylenia od pionu ogrodzenia w stronę kompleksu oraz u zbiegu ulic W. oraz O. odchylenie od pionu ogrodzenia w stronę ulicy O.." W trakcie czynności kontrolnych wykonano dokumentację fotograficzną.
Dlatego też odnośnie nałożonych obowiązków wskazać trzeba, że organ prawidłowo zastosował wskazany przepis i nałożył obowiązki. Z czym zresztą strona skarżąca nie polemizuje.
Podstawą sporu w niniejszej sprawie jest kwestia na kogo winny być ww. obowiązki nałożone.
W tym miejscu wskazać zatem trzeba, że stosownie do art. 61 pkt 1 powołanej ustawy Prawo budowlane - za utrzymywanie i użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 tejże ustawy, odpowiada opcjonalnie właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Zapis taki pozwala na nakładanie obowiązków wynikających z rozdziału 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zarówno na właściciela jak również zarządzającego obiektem budowlanym. Z przepisu tego wynika wprost, że adresatem decyzji przewidzianych w rozdziale 6 ustawy z 1994 r. Prawo budowlane może być zatem wyłącznie właściciel lub zarządca obiektów budowlanych.
W tym miejscu wskazać trzeba, że zgodnie z umową przekazania nieruchomości w bezpłatne użytkowanie z dnia 11 grudnia 1998 r. (załącznik od odwołania) [...] Wojskowy Szpital Kliniczny z Polikliniką w K. jest użytkownikiem kompleksu wojskowego. Użytkownikiem a nie zarządcą w rozumieniu przepisu art. 61 ust. 1 Prawa budowlanego. Ponadto wskazać trzeba, że z zapisów umowy, z § 3 pkt 4 wynika, że przekazujący (Minister Obrony Narodowej - Rejonowy Zarząd Infrastruktury w Krakowie) w odniesieniu do nieruchomości pozostającej w trwałym zarządzie Ministra Obrony Narodowej, ma prawo sprawowania nadzoru specjalistycznego w zakresie utrzymania nieruchomości, poprzez właściwego szefa rejonowego zarządu infrastruktury.
A zatem z zapisów samej umowy przekazujące nieruchomość w użytkowanie Szpitalowi, wynika, że nieruchomości -co do których nałożono obowiązki- pozostają w trwałym zarządzie Ministra Obrony Narodowej, a zatem Rejonowego Zarządu Infrastruktury w K..
Jednocześnie zgodnie ze Statutem Rejonowego Zarządu Infrastruktury w K. (załącznik nr 55 do zarządzenia Nr [...] Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] lipca 2010 r. w sprawie nadania jednostkom organizacyjnym Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych statutu jednostki budżetowej (Dz. Urz. MON z 2010 r. Nr 14, poz. 178 ze zm.)) - podstawowym zadaniem Zarządu jest gospodarowanie nieruchomościami będącymi w trwałym zarządzie Ministra Obrony Narodowej, realizacja zadań dotyczących eksploatacji, inwestycji i remontów nieruchomości oraz związanej z nimi infrastruktury technicznej.
Ponadto w myśl zarządzenia Nr [...] Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2011 r. w sprawie sposobu zarządzania nieruchomościami przeznaczonymi na zakwaterowanie Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz właściwości organów wojskowych i norm rozmieszczenia (Dz. Urz. MON z 2011 r. Nr 17, poz. 236):
- § 2 pkt 14 - zarządca nieruchomości wojskowej - to właściwa terytorialnie jednostka organizacyjna sprawująca trwały zarząd lub władająca nieruchomością wojskową na podstawie innego tytułu prawnego;
- § 2 pkt 15 - administrator - to podmiot, któremu zarządca nieruchomości wojskowej przekazał protokolarnie nieruchomości do wykorzystywania w określonym przez niego zakresie;
- § 8 ust. 1 - zarządca nieruchomości wojskowej, w uzgodnieniu z szefem komórki organizacyjnej właściwej w zakresie zarządzania i gospodarowania nieruchomościami wojskowymi, przekazuje administratorowi protokolarnie nieruchomości wojskowe wraz z niezbędną dokumentacją, udzielając jednocześnie pełnomocnictw do administrowania tymi nieruchomościami.
Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że zarządcą, w rozumieniu art. 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, dla nieruchomości znajdujących się na terenie kompleksu wojskowego [...] w K. bezspornie jest Rejonowy Zarząd Infrastruktury w K..
Natomiast Komendant [...] Wojskowego Szpitala Klinicznego z Polikliniką w K., w świetle przepisów ustawy Prawo budowlane w powiązaniu z umową zawartą w dniu 11 grudnia 1998 r. przekazującą w użytkowanie wspomniany teren, jedynie administruje kompleksem [...] w K..
W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że zakwestionowana decyzja jest prawidłowa, wobec nałożenia obowiązków na zarządcę nieruchomości, którym w niniejszej sprawie jest Rejonowy Zarząd Infrastruktury w Krakowie. Słusznie zatem organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Konkludując wskazać trzeba, że organy zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy w sposób wyczerpujący, zastosowały prawidłową podstawę prawną i odniosły ją do właściwego podmiotu, zaś rozpatrzenie materiału dowodowego znalazło odzwierciedlenie w prawidłowym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze, skoro zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło