VII SA/Wa 2165/15

WyrokWSA w Warszawie2016-07-28

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Tadeusz Nowak, Tomasz Stawecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa wydania nakazu rozbiórki odcinka napowietrznej linii energetycznej średniego napięcia, wybudowanej w latach 1973-1974, jest zasadna, jeśli nie stwierdzono samowoli budowlanej ani zagrożenia dla ludzi lub mienia?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo odmówiły wydania nakazu rozbiórki linii energetycznej. Kluczowe było ustalenie, że linia została wybudowana w latach 1973-1974, a zatem postępowanie w sprawie samowoli budowlanej powinno być prowadzone w oparciu o przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. Organy wykazały, że linia posiadała stosowne pozwolenia i dokumentację powykonawczą, a jej stan techniczny nie stwarzał zagrożenia dla ludzi lub mienia, co wykluczało zastosowanie art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. nakazującego przymusową rozbiórkę.
Stan faktyczny
Skarżący B. G. domagał się nakazania rozbiórki odcinka napowietrznej linii energetycznej średniego napięcia, twierdząc, że powstała ona w warunkach samowoli budowlanej i stwarza zagrożenie. Organy nadzoru budowlanego odmówiły wydania nakazu rozbiórki, uznając, że linia została wybudowana legalnie w latach 1973-1974 i jej stan techniczny jest dobry. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Tomasz Stawecki, Protokolant Ref. staż. Marcin Sieradzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2016 r. sprawy ze skargi B. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013r. poz. 267 ze zm.) dalej k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania A. G. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...]-06- 2015r, znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki odcinka napowietrznej linii energetycznej średniego napięcia, zlokalizowanego na działce ozn. nr. ew. [...], położonej w [...] przy ul. [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...]-06-2015r, znak: [...] wydaną w oparciu o art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. w zw. z art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974r. PINB w [...] odmówił wydania nakazu rozbiórki odcinka napowietrznej linii energetycznej średniego napięcia, zlokalizowanego na działce ozn. nr. ew. [...], położonej w [...] przy ul. [...]. W ocenie organów obu instancji nie ma możliwości zarzucenia właścicielowi w/w linii energetycznej samowoli budowlanej ponieważ zgormadzona w niniejszym postępowaniu w/w dokumentacja przemawia za dopuszczalnym wnioskiem o legalności przedmiotowej inwestycji. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego prowadził postępowanie w sprawie samowolnej realizacji linii napowietrznej energetycznej średniego napięcia przebiegającej przez działkę oznaczoną numerem ewidencyjnym [...], położoną w [...] przy ulicy [...], stanowiącą własność A. i B. małż. G. na wniosek A. G., która twierdziła, iż nie zgadza się na dalsze istnienie linii energetycznej na jej nieruchomości, ponieważ linia jest stara i stwarza zagrożenie dla życia i zdrowia. Ponadto A. G. stwierdziła, iż przedmiotowa linia energetyczna powstała w warunkach samowoli budowlanej i zażądała usunięcia linii z jej działki. Z uwagi na rok budowy postępowanie prowadzone było w oparciu o przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r. Nr 38 poz. 229 z późn. zmian.). Ustawę tą stosuje się wówczas, gdy obiekt budowlany zostać pobudowany pod rządami przepisów obowiązujących przed wejściem jej w życie, czyli przed dniem 1 marca 1975 r.. W niniejszym postępowaniu taka sytuacja ma miejsce. Bowiem przedmiotowa linia energetyczna powstała w latach 1973-1974, a wówczas obowiązywała ustawa z dnia 31 stycznia 1961 r. - Prawe budowlane (Dz. U. z 1961 r. Nr 7, poz. 46 z późn. zmian.). Przesłanki przymusowej rozbiórki obiektu budowlanego określone zostały w art. 37 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r. Nr 38, poz. 229 z późn. zmian.). Odnośnie przedmiotowej linii energetycznej [...] S.A. Oddział [...] Rejon Energetyczny [...] przedłożyła organowi następujące dokumenty: Decyzję Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] Wydział Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska Nr [...] z dnia [...].05.1973 r. zatwierdzającą w dniu [...].05.1973 r" L.dz.[, plan realizacyjny: trasy linii napowietrznej 15 kV [...] – [...] zgodnie z wydaną decyzją o lokalizacji szczegółowej Nr [...] z dnia [...].01.1970 r.; Protokół odbioru technicznego i przekazania do eksploatacji linii energetycznej napowietrznej 15 kV [...] – [...] z dnia [...].08.1974 r.; Protokół zdawczo - odbiorczy linii energetycznej z dnia [...].08.1974 r. (symbol budowy [...]); Mapę z dokumentacji powykonawczej sporządzoną na podstawie Planu sytuacyjnego projektowanej linii napowietrznej 15 kV [...] – [...] wykonanego w lipcu 1973 r.; Ocenę stanu technicznego linii 15 1 Oględziny linii 15 kV [...] – [...] z dnia [...].11.2011 r.; Ocenę stanu technicznego linii [...] – [...]-[...] z roku 2013. Przedmiotowa linia energetyczna średniego napięcia przebiegająca przez działkę o numerze [...], położoną w [...] przy ulicy [...], powstała wcześniej niż sama działka numer [...]. Linia energetyczna została wybudowana w latach 1973-1974, zaś działka [...] powstała z podziału działki numer [...] w 1984 r., czyli około 10 lat później. Ponadto działka oznaczona numerem ewidencyjnym [...] stanowi tereny budowlane, na których dopuszczalne jest lokalizowanie linii energetycznych, mających na celu zaspokojenie podstawowych potrzeb ludności. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że napowietrzna linia energetyczna średniego napięcia przebiegająca przez działkę oznaczoną numerem ewidencyjnym [...], położoną w [...] przy ulicy [...], nie powstała w warunkach samowoli budowlanej. [...] S.A. Oddział [...] Rejon Energetyczny [...] posiada decyzję Nr [...] z dnia [...].05.1973 r., którą Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...], na podstawie art. 30 ustawy z dnia 31.01.1961 r. o planowaniu przestrzennym i art. 32 ustawy z dnia 31.01.1961 r. Prawo budowlane, zatwierdziło w dniu [...].05.1973 r., plan realizacyjny trasy linii napowietrznej 15 kV [...] – [...] zgodnie z wydaną decyzją o lokalizacji szczegółowej Nr [...] z dnia [...].01.1970 r.. [...] S.A. Oddział [...] Rejon Energetyczny [...] posiada również: Protokół odbioru technicznego i przekazania do eksploatacji linii energetycznej napowietrznej 15 kV [...] – [...] oraz Protokół zdawczo - odbiorczy linii energetycznej z dnia [...].08.1974 r. (symbol budowy [...]), a także Mapę z dokumentacji powykonawczej sporządzoną na podstawie Planu sytuacyjnego projektowanej linii napowietrznej 15 kV [...] – [...] wykonanego w lipcu 1973 r.. Wszystkie wyżej wymienione dokumenty, zdaniem organu, nie pozwalają stwierdzić samowoli budowlanej linii energetycznej. Odnosząc się do zarzutów A. G. w kwestii stwarzania przez przedmiotową linię energetyczną zagrożenia życia i zdrowia również organ stwierdził że nie ma potwierdzenia w dokumentach zgromadzonych w niniejszym postępowaniu. Podczas czynności kontrolnych wykonanych w dniu [...].08.2014 r. pracownicy PINB w [...] nie stwierdzili występowania zagrożenia życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska Ponadto [...] S.A. Oddział [...] Rejon Energetyczny [...] dokonuje okresowych oględzin i ocen stanu technicznego linii energetycznej. Z ocen stanu technicznego wykonanych w latach 2008-2013 nie wynika, iż przedmiotowa linia energetyczna przebiegająca przez działkę numer [...], jest w złym stanie technicznym i stwarza zagrożenie. Wprost przeciwnie, z oceny dokonanej w 2013 r. jednoznacznie wynika, że linia jest w dobrym stanie technicznym i nadaje się do dalszej eksploatacji, a analiza zadziałań automatyki SPZ oraz analiza awaryjności linii wskazuje na dobry stan techniczny elementów linii. Zdaniem Skarżącego B. G., decyzja PINB w [...] została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ przedstawione w sprawie dokumenty nie świadczą, że linii energetyczna jest we właściwym stanie technicznym. Skarżący wskazując na rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20.02.1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego, podniósł, że inwestycja została zrealizowana niezgodnie z tym rozporządzeniem. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd administracyjny właściwy jest do kontroli decyzji administracyjnych tylko w oparciu o kryterium legalności, a więc zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje więc jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły i w związku z tym skarga nie mogła zostać uwzględniona. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. odmawiająca wydania nakazu rozbiórki odcinka napowietrznej linii energetycznej średniego napięcia, zlokalizowanego na działce ozn. nr. ew. [...], położonej w [...] przy ul. [...]. Z uwagi na zakończenie spornej budowy przed dniem 1 stycznia 1995 r., zasadnie organy orzekające w sprawie uznały, że zarzut wszczynający postępowanie administracyjne o samowoli budowlanej winien być rozpatrywany w trybie art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r., a to z uwagi na normę intertemporalną, zawartą w art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego. Zgodnie z powołanym art. 103 ust. 2, przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, a więc przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Ustalenia co do czasu realizacji przedmiotowych linii znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym sprawy oraz w zeznaniach świadków, złożonych w postępowaniu w pierwszej instancji. Również strona skarżąca nie kwestionuje ustalonego w toku postępowania czasu realizacji inwestycji, domaga się natomiast rozbiórki linii napowietrznej średniego napięcia przebiegającej przez działkę oznaczoną numerem ewidencyjnym [...], położoną w [...] przy ulicy [...], stanowiącą własność Państwa A. i B. małż. G.. Stosownie do treści art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. -Prawo budowlane, stanowiącego podstawę prawną rozstrzygnięć podjętych w niniejszej sprawie, obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że warunkiem zastosowania przez organ administracji instytucji przymusowej rozbiórki obiektu, przewidzianej w tym artykule, jest równoczesne wystąpienie dwóch przesłanek: braku zgodności obiektu budowlanego lub jego części z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy oraz powodowanego przez ten obiekt niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Przedstawiciele [...] S.A. przedłożyli szereg dokumentów oraz planów usytuowania obiektów budowlanych, którego integralną część stanowią - decyzją nr [...] wydaną przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] Wydział Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska z dnia [...].05.1973 r. zatwierdzającą plan realizacyjny trasy linii napowietrznej 15 kV relacji [...]-[...];,protokół odbioru technicznego i przekazania do eksploatacji linii elektroenergetycznej relacji [...]-[...] z dnia [...].08.1974 r., mapą z dokumentacji powykonawczej, oceną stanu technicznego linii [...] 15 kV z dnia [...].01.2008 r. oględzinami linii [...] 15 kV z dnia [...].11.2011 r., oceną stanu technicznego linii [...] 15 kV z roku 2013. W/w dokumenty świadczą i potwierdzają iż przedmiotowa linia była projektowana i powstała w latach siedemdziesiątych a jej stan techniczny jest dobry. Organy I i II instancji zasadnie przyjęły, że analiza tych dokumentów zgromadzonych w toku niniejszego postępowania administracyjnego uzasadnia odmowę wydania nakazu rozbiórki odcinka napowietrznej linii energetycznej średniego napięcia, zlokalizowanego na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...], położonej w [...] przy ulicy [...], stanowiącej własność Państwa A. i B. małż. G.. W świetle zarzutów i żądań Pani A. G. organ powiatowy prawidłowo ustalił, iż nie zachodzą przesłanki określone w art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane. Nie występują również żadne inne ważne przyczyny określone w art. 37 ust. 2 tejże ustawy. Wprawdzie w złożonej przez inwestora dokumentacji brak jest kompletu dokumentacji dot. pozwolenia na budowę linii energetycznej to w świetle zebranego materiału dowodowego nie można uznać jej za samowolę budowlaną, a w konsekwencji nakazanie jej rozbiórki jest nieuzasadnione. Wyjaśnić należy w tym miejscu, iż uprzednio obowiązujące przepisy nie nakładały na inwestora, właściciela czy też zarządcę obiektu budowlanego obowiązku przechowywania dokumentów związanych z budową. Zdaniem Sądu zgromadzone w sprawie dokumenty świadczą o legalnym przeprowadzeniu inwestycji, tj. budowy przedmiotowej linii napowietrznej wysokiego napięcia. Istotne jest to, iż z uwagi na brak odnalezienia decyzji o pozwoleniu na budowę, dla ustalenia istnienia takiej decyzji posłużono się dowodami pośrednimi, w wyniku czego nie stwierdzono w niniejszej sprawie braku wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, ale wskazano na brak możliwości jej odnalezienia. Powyższe upoważnia do przyjęcia, iż przedmiotowa inwestycja nie stanowi samowoli budowlanej. W kontekście zebranego materiału dowodowego, w tym dokumentacji technicznej, nie można zarzucić wadliwości w ustaleniu organów nadzoru budowlanego, iż inwestor nie dopuścił się żadnej samowoli budowlanej, a roboty budowlane wykonał zgodnie z dokumentacja techniczną, co leżało u podstaw umorzenia postępowania prowadzonego na podstawie art. 37 Prawa budowlanego z 1974r. Skoro inwestor nie dopuścił się samowoli budowlanej - brak było podstawy prawnej do nakazania rozbiórki, czego domagają się skarżący. Odnosząc się do zarzutów Skarżącego co do naruszenie art. 7, 77 § 1, 75 § 1, art. 80, 107 § 3 k.p.a oraz niezbadania przez organ II instancji stanu technicznego linii i stwarzanego rzekomo przez nią zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia, wskazać należy, iż zarzuty te również są chybione. Zdaniem Sądu, organ II instancji uznał dowód z oględzin przeprowadzonych w toku postępowania pierwszoinstancyjnego i wnioski z niego płynące za wystarczające w tej mierze. Słusznie organ II instancji przyjął, iż sam fakt posadowienia na nieruchomości linii elektroenergetycznej nie powoduje konsekwencji w postaci zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Dla wykazania takiego faktu należałoby udowodnić, że linia ta wybudowana została niezgodnie z wiedzą techniczną lub też, że jest uszkodzona czy też eksploatowana w nieprawidłowy sposób. W niniejszej sprawie okoliczności takie nie zachodzą, a z całą pewnością takich okoliczności Skarżący w toku postępowania nie wykazał. Również w ocenie Sądu organy nadzoru budowlanego, prowadząc postępowanie, dopełnił wszelkich starań by wyjaśnić rzeczywisty stan faktyczny sprawy. Wskazać w tym miejscu należy, że organ powiatowy w celu wyjaśnienia podnoszonych przez skarżącego zarzutów przeprowadził szczegółowe postępowanie wyjaśniające w którym występował o stosowne dokumenty do właściwych podmiotów. W związku z czym nie można stwierdzić, aby doszło do istotnego mającego wpływ na wynik sprawy ,naruszenia przez PINB w [...] art. 6, 7, 8, 9, 10, 11, 75, 77 Kpa. decyzja organu I instancji bowiem zawiera wszelkie niezbędne elementy przewidziane w § 1 oraz prawidłowe uzasadnienie faktyczne jak i prawne. Decyzja organu I instancji w sposób jasny i niebudzący wątpliwości wyjaśnia przesłanki braku możliwości zastosowania art. 37 Prawa budowlanego z 1974r. Podnieść także należy, że ocena zgromadzonego materiału w sprawie nie była dowolna, a zastosowanie i wykładnia przepisów była prawidłowa. Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które Sąd ma obowiązek badać z urzędu skargę należało oddalić. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło