VII SA/Wa 2167/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-12-01

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni wykazała, że jej trudna sytuacja finansowa, wynikająca z niskich dochodów z emerytury i zasiłku dla bezrobotnego syna, uniemożliwia jej ponoszenie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W związku z tym przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni T. M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w związku ze skargą na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawczyni jest wdową, utrzymującą się z niskiej emerytury i zamieszkującą z bezrobotnym synem pobierającym zasiłek. Po uzupełnieniu wniosku i przedstawieniu dodatkowych wyjaśnień oraz dokumentów, sąd rozpoznał jej sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Przyznano T. M. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 grudnia 2016r. po rozpoznaniu wniosku T. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi T. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2016r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: przyznać T. M. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawczyni T. M. wraz ze skargą wniesioną na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2016r. nr [...] wniosła o przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Do skargi załączono wypełniony formularz PPF i kserokopię decyzji z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] z dnia [...] marca 2016r. o wysokości pobieranego świadczenia przedemerytalnego przez wnioskodawczynię. Wezwaniem z dnia 4 października 2016r. w wykonaniu zarządzenia z dnia 30 września 2016r. wezwano wnioskodawczynię do podpisania nadesłanego do Sądu formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy lub nadesłanie nowego wypełnionego i podpisanego formularza PPF. Poinformowano, że nadesłany formularz nie został podpisany, co uniemożliwia jego merytoryczne rozpoznanie. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W dniu 14 października 2016r. do Sądu wpłynął uzupełniony i podpisany formularz wniosku PPF o przyznanie prawa pomocy T. M. w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści formularza wniosku PPF wynika, że wnioskodawczyni jest wdową, utrzymującą się jedynie ze świadczenia przedemerytalnego w wysokości 878,17 złotych miesięcznie. Oświadczyła, że nie pracuje i poza wyżej wskazanymi nie posiada innych dochodów. Jest współwłaścicielem (udział 6/16) domu mieszkalnego. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni podniosła, że w celu wyremontowania istniejącej "dobudówki", która znajdowała się w złym stanie technicznym i groziła zawaleniem zaciągnęła pożyczkę, którą obecnie jeszcze spłaca. Do stałych miesięcznych wydatków wnioskodawczyni zaliczyła: opłatę za energię elektryczną w wysokości 200,00 złotych, opłatę za gaz w wysokości 50,00 złotych, opłatę za nieczystości ciekłe 36,00 złotych, spłatę pożyczki w wysokości 340,00 złotych, podatek od nieruchomości 67,00 złotych (kwartalnie). Ponadto ponosi wydatki na zakup lekarstw w wysokości 50,00 złotych i na zakup żywności w wysokość ok. 250,00 złotych miesięcznie. W związku z niewystarczającymi danymi do rozpoznania wniosku pismem z dnia 3 listopada 2016r. w wykonaniu zarządzenia z dnia 28 października 2016r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku poprzez podanie: - czy samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, czy też pozostaje z innymi osobami (dziećmi, wnukami lub innymi ), jeśli tak, należało wyszczególnić te osoby oraz podać wysokość uzyskiwanego przez nie dochodu, - czy posiada oszczędności pieniężne, jeśli tak należało wskazać ich wysokość, - czy uzyskuje jakąkolwiek pomoc od rodziny, instytucji społecznych, jeśli tak należało wskazać od kogo w jakiej wysokości lub formie, - czy podejmuje prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, umowy zlecenia, o dzieło a jeśli tak, jakie uzyskuje z tego tytułu dochody, należało podać ich wysokość, - z czego lub przy czyjej pomocy zamierza pokryć koszty związane z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, oraz do nadesłania: - wyciągów z konta lub kont bankowych wnioskodawczyni z dwóch ostatnich miesięcy, jeśli je posiada bądź złożenia oświadczenia, że ich nie posiada. Powyższe należało wykonać w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem, rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. Pismem z dnia 14 listopada 2016r. (data wpływu do Sądu 17 listopada 2016r.) udzielono odpowiedzi na powyższe. Do pisma dołączono wyciąg z konta bankowego wnioskodawczyni z okresu od 1 września 2016r. do 10 listopada 2016r. i decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2016r. o uznaniu syna – M. M. za osobę bezrobotną i przyznaniu prawa do zasiłku. W powyższym piśmie poinformowano, że wnioskodawczyni mieszka wraz z synem M. M., który jest osobą bezrobotną z prawem do zasiłku w wysokości 80 % podstawowej wysokości zasiłku, miesięcznie w wysokości 664,90 złotych. Wyjaśniono, że wnioskodawczyni nie posiada żadnych oszczędności, a także nie uzyskuje żadnej pomocy finansowej ze strony rodziny oraz instytucji. Nie podejmuje również żadnych dodatkowych prac zarobkowych. Wyjaśniono, że w celu pokrycia kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika wnioskodawczyni uzyskała pomoc finansową od brata. Starszy referendarz sądowy stwierdził, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2016r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a. Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 p.p.s.a. Może być więc przyznane jedynie wtedy, gdy strona nie posiada żadnych możliwości finansowych zapłaty kosztów sądowych bądź też zapłata przez nią kosztów związanych z postępowaniem sądowym spowodowałaby utratę płynności finansowej i mogłaby przyczynić się do uszczerbku w koniecznym utrzymaniu wnioskodawcy i jego rodziny. Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Biorąc pod uwagę sytuację finansową wnioskodawczyni przedstawioną w złożonym wniosku i dodatkowym piśmie z dnia 14 listopada 2016r. uznano, iż wykazała w nich, że spełnia ustawowe przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sytuacja finansowa skarżącej jest trudna. Wnioskodawczyni zamieszkuje wraz z synem. Utrzymują się z niewielkiego dochodu uzyskiwanego przez wnioskodawczynię z tytułu emerytury w wysokości 878,17 złotych miesięcznie oraz zasiłku dla osób bezrobotnych pobieranego przez syna w wysokości 664,90 złotych miesięcznie, które niewątpliwie przeznacza z synem w całości na pokrycie koniecznych kosztów bieżącego utrzymania. Przyjąć zatem należy, że wnioskodawczyni nie ma możliwości poczynienia oszczędności celem ich przeznaczenia na pokrycie kosztów sądowych niniejszego postępowania. Stwierdzono zatem, że sytuacja materialna wnioskodawczyni w jakiej się znajduje, nie pozwala jej na ponoszenie kosztów sądowych bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Z powyższych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło