VII SA/Wa 2168/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] września 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata R. M., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 307,50 zł (trzysta siedem złotych pięćdziesiąt groszy), w tym tytułem zastępstwa prawnego kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych), tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 57,50 zł (pięćdziesiąt siedem złotych pięćdziesiąt groszy). Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2010r. Główny Inspektor Sanitarny, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (jednolity tekst ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z późn. zm.) zwanego dalej K.p.a. w związku z art. 148 K.p.a, po rozpatrzeniu odwołania H. K. utrzymał w mocy decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2010 r, znak: [...], odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie choroby zawodowej zakończonego decyzją ostateczną Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] maja 2005 r., znak: [...], która utrzymywała w mocy decyzję Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] marca 2005 r. znak: [...] w części dot. braku podstaw do stwierdzenia u H. K. choroby zawodowej - zatrucia ostrego albo przewlekłego lub następstwa wywołanego przez substancje chemiczne: aminy alifatyczne lub ich chlorowcopochodne. Sprawa choroby zawodowej Pana H. K. została zakończona decyzją prawomocną Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] maja 2005 r" znak: [...] . H. K. pismem z dnia [...] sierpnia 2008 r. uzupełnionym pismem z dnia [...] września 2008 r., wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego w/w decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] maja 2005 r. Decyzją z dnia [...] października 2008 r. [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie choroby zawodowej u H. K. Decyzją ta nie ostała się w obrocie prawnym i [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny po ponownym zapoznaniu się z całością zgromadzonych akt wydał kolejną decyzję z dnia [...] czerwca 2010 r. również odmawiającą wznowienia postępowania stwierdzając w uzasadnieniu, że dostarczone przez H. K., wraz z pismami z dnia [...].08.2008 r. i [...].09.2008 r., badanie TK wykonane 17 kwietnia 2008 r.. nie może być uznane za nowy dowód w sprawie, gdyż nie istniało w dniu wydawania przez organ Wojewódzkiego Inspektora w G. decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, a zostało wykonane dopiero 26 miesięcy po jej uprawomocnieniu. Główny Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] września 2010r. utrzymał w mocy w/w decyzję z dnia [...] czerwca 2010r. Organ odwoławczy, stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że rozpatrywane pisma H. K. z dnia [...] sierpnia 2008 r. i z dnia [...] września 2008 r. oraz dołączony wynik badania TK płuc z dnia 17 kwietnia 2008 r. nie mogą być uznane za nowe dowody w sprawie, gdyż wyżej wymienione badanie TK nie istniało w dniu wydania decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej (zostało wykonane 26 miesięcy po uprawomocnieniu się decyzji). Organ odwoławczy podkreślił, iż zgodnie z art. 145 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, m. innymi jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję; Organ zauważył, iż wynik badania TK płuc z dnia 17 kwietnia 2008 r. nie kwalifikuje się jako nowa okoliczność w sprawie, jak również nie zostały spełnione inne przesłanki wynikające z art. 145 § 1 Kpa. Mając na uwadze powyższe utrzymał w mocy decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2010 r., Decyzję zaskarżył H. K. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik strony skarżącej ustanowiony z urzędu w piśmie z dnia [...] kwietnia 2011r., podniósł, że badanie TK stanowi jedynie środek dowodowy potwierdzający okoliczność uszczerbku na zdrowiu, jakiego doznał Skarżący w wyniku wypadku i który to uszczerbek istniał już w dniu wydania decyzji Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego w G. nr [...] z dnia [...] marca 2005 r., znak [...]. Okoliczność ta spełnia zatem przesłanki art. 145 §1 ust. 5 kpa o wznowieniu postępowania. Zdaniem pełnomocnika, Główny Inspektor Sanitarny powinien był zwrócić uwagę na niedopełnienie przez organ orzekający o wystąpieniu choroby zawodowej ciążącego na nim obowiązku prawidłowej i wszechstronnej oceny stanu zdrowia badanego tj. naruszenia § 8 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dn. 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. z 1983 r., Nr 65, poz. 294 ze zm.). Ponadto na organie administracyjnym ciąży generalny obowiązek wynikający z art. 77. § 1 kpa. do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Przeprowadzenie badania płuc pierwotnie podczas postępowania o stwierdzenie występowania choroby zawodowej należało do obowiązku orzekającego organu, a następnie wzięcie pod uwagę dostarczonego przez Skarżącego badania należało do obowiązku organów orzekających w kwestii wznowienia postępowania. Zatem organy administracyjne wszystkich instancji naruszyły w niniejszej sprawie przepisy obowiązującego prawa. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Sanitarny stwierdził, że rozpatrywane pisma H.K. z dnia [...] sierpnia 2008 r. i z dnia [...] września 2008 r. oraz dołączony wynik badania TK płuc z dnia 17 kwietnia 2008 r. nie mogą być uznane za nowe dowody w sprawie, gdyż wyżej wymienione badanie TK nie istniało w dniu wydania decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej i dlatego wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie - aczkolwiek nie z powodu podniesionych w niej zarzutów. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja lub postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ww. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wskazać należy, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną a także określonymi postanowieniami, jeżeli postępowanie w których one zapadły, dotknięte było kwalifikowaną wadliwością prawną przewidzianą w art. 145 § 1 lub art. 145 a § 1 k.p.a. Wznowienie postępowania stanowi odstępstwo od ustanowionej w art. 16 § 1 k.p.a. ogólnej zasady trwałości decyzji administracyjnej, dlatego przepisy dotyczące wznowienia postępowania wymagają rygorystycznego i ścisłego ich stosowania. Postępowanie to można podzielić na dwie fazy. Pierwsza z nich polega na badaniu formalnych podstaw wznowienia, a w efekcie wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.) lub decyzji o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). Ocena formalnych podstaw wznowienia sprowadza się do badania, czy żądanie wznowienia postępowania zostało zgłoszone przez stronę, czy powołuje ona podstawy wznowienia, wymienione w art. 145 § 1 k.p.a., oraz czy został zachowany termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania, określony w art. 148 § 1 k.p.a. W toku drugiej fazy postępowania, prowadzonej po wydaniu postanowienia o jego wznowieniu, zgodnie z uregulowaniem zawartym w art. 149 § 2 k.p.a., prowadzone jest postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Tylko na tym etapie możliwy jest wgląd w materialnoprawny przedmiot sprawy, której wznowienie dotyczy. Warto podkreślić, że wydając postanowienie o wznowieniu postępowania, organ otwiera nadzwyczajne postępowanie administracyjne, zmierzające do merytorycznego zbadania podanych przez stronę podstaw wznowienia, jednak może tego dokonać dopiero, gdy oceni kwestie formalne związane ze złożonym wnioskiem. Aby przesłanka wymieniona w art. 145 §1 pkt 5 k.p.a. zaistniała muszą zostać zrealizowane łącznie trzy warunki a mianowicie: po pierwsze ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody istotne dla sprawy są nowe i dla sprawy istotne tj. mają znaczenie prawne mogące wpływać na zmianę decyzji, po drugie muszą istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej, po trzecie muszą być nieznane organowi, który wydał decyzję ostateczną. Wnioskodawca uznał za bardzo istotną w sprawie badanie TK potwierdzające jego zdaniem okoliczność uszczerbku na zdrowiu, jakiego doznał Skarżący w wyniku wypadku i który to uszczerbek istniał już w dniu wydania decyzji Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego w G. nr [...] z dnia [...] marca 2005 r., Konieczne w tym stanie rzeczy jest ustalenie czy okoliczność powołana we wniosku jest istotna dla sprawy oraz czy jest to okoliczność nowa, zgodnie z przesłankami określonymi w art. 145 §1 pkt 5 k.p.a. By jednak to uczynić należałoby wznowić postępowania i przeprowadzić postępowanie dowodowe, które miałoby na celu ustalenie Oczywiście jakiekolwiek wątpliwości co do wystąpienia podstaw wznowienia postępowania organ winien usuwać po wydaniu postanowienia o wznowieniu, niemniej jednak, by mogło do tego dojść, należy wpierw zbadać termin do wniesienia podania, który w przypadku nowych okoliczności faktycznych wynosi jeden miesiąc liczony od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W rozpoznawanej sprawie organ I instancji w ogóle nie zbadał tej kwestii, a mimo tego przeszedł do kolejnego etapu postępowania, czyli merytorycznego badania podstaw wznowienia i ich wpływu na decyzję ostateczną. Oceniał również przy tym inne podstawy wznowienia. Tego rodzaju praktyka wskazuje na wadliwość prowadzonego postępowania, albowiem w sytuacji niezachowania przez stronę terminu do złożenia wniosku o wznowienie winno dojść do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. Komendant Główny Policji nie dostrzegł błędów organu I instancji i nie uchylił wadliwej decyzji, dlatego też Sąd uchylił obie wydane w sprawie decyzje. Należy przy tym wyjaśnić skarżącym, że w tym postępowaniu tylko te decyzje (podjęte w trybie wznowieniowym) podlegają kontroli Sądu. W związku z powyższym stwierdzić również, że nadal są aktualne wytyczne Głównego Inspektora Sanitarnego zawarte w decyzji z dnia [...] maja 2010 r., znak: [...], którą uchylił w całości decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] października 2008 r., i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, celem sprawdzenia czy zostały spełnione formalne przesłanki dopuszczalności odmowy wznowienia postępowania. Rozpoznając sprawę, organy orzekające zobowiązane będą do uwzględnienia poczynionych przez Sąd uwag. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. W oparciu o art. 152 ww. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w całości.