VII SA/Wa 2179/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak ( spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Tomasz Stawecki, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 października 2016 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej " [...]" w [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu przedłożenia oceny technicznej oddala skargę Postanowieniem nr [...]z dania [...] lipca 2015 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r. poz.1409 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej "[...]" w [...] na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego [...] nr [...]z dnia [...] czerwca 2015 r. nakładające na Wspólnotę Mieszkaniową "[...]" w [...] obowiązek przedłożenia w terminie dwóch miesięcy od dnia kiedy postanowienie stanie się ostateczne oceny technicznej prawidłowości wykonania ściany miedzy lokalami mieszkalnymi nr [...]w budynku mieszkalnym, wielorodzinnym przy ul. [...] w [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnienie organ wskazał, iż w dniu 27 maja 2014 r. w trakcie kontroli ustalono, że ściana pomiędzy lokalami mieszkalnymi nr [...] i nr [...] w budynku przy ul. [...] oddziela pokój dzienny (lokal nr [...]) i łazienkę (lokal nr [...]). Pomiar hałasu przeprowadzony z lokalu nr [...], wykazał, że hałas dochodzący z łazienki w czasie jej użytkowania wynosi 41 dB, co oznacza przekroczenie dopuszczalnej normy wynoszącej 35 dB. W toku postępowania ustalono, na podstawie dokumentacji architektoniczno-budowalnej budynku przy ul. [...], że ściana oddzielająca w/w lokale mieszkalne jest ścianą działową murowaną z bloczków POROTERM o grubości 24 cm (na zaprawie według technologii producenta) co wynika z informacji zawartych w pkt. 5 opisu konstrukcyjno-materiałowego. W lokalu nr [...] przy tej ścianie usytuowany jest pokój, zaś w lokalu nr [...]pokój oraz łazienka z instalacjami. W wyniku oględzin stwierdzono, że rozmieszczenie pomieszczeń w w/w lokalach jest zgodne z projektem budowlanym. Także usytuowanie urządzeń sanitarnych w łazience lokalu mieszkalnego nr [...] na ścianie miedzylokalowej jest zgodne z założeniami projektu budowlanego. Z treści pozyskanej przez organ powiatowy umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego nr [...] oraz jego sprzedaży na rzecz [...], sporządzonej w dniu [...] października 2008 r. w formie aktu notarialnego Repertorium A nr [...]wynika, że nieruchomość wspólną w rozumieniu przepisów ustawy o własności lokali stanowią w szczególności: działka, grunt pod budynkiem oraz części wspólne budynku, wśród których wymieniono nie tylko mury zewnętrzne i konstrukcje, ale także mury oddzielające poszczególne lokale. Organ nadto ustalił, że w żadnym z w/w lokali nie były prowadzone roboty budowlane (remontowe) obejmującą wspólną ścianę. Ponowna kontrolna przeprowadzona przez inspektorów nadzoru budowlanego w dniu 19 maja 2015 r. potwierdziła, że w lokalu mieszkalnym nr [...] słychać głośne odgłosy użytkowania łazienki lokalu nr [...], co oznacza, że ściana oddzielająca te pomieszczenia nie zapewnia ochrony przed hałasem i drganiami. Organ jednocześnie wskazał, że stosownie do § 326 ust. 4 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w budynku mieszkalnym wielorodzinnym należy unikać takich układów funkcjonalnych, przy których pomieszczenia sanitarne jednego mieszkania przylegają do pokoju sąsiedniego mieszkania. Jeżeli to wymaganie nie zostanie spełnione, ściana międzymieszkaniowa oddzielająca pokój jednego mieszkania od pomieszczenia sanitarnego i kuchni sąsiedniego mieszkania do którego są mocowane przewody i urządzenia instalacyjne, musi mieć konstrukcje zapewniającą ograniczenie przenoszenia przez ścianę dźwięków materiałowych, co w szczególności można uzyskać przy zastosowaniu ściany o masie powierzchniowej nie mniejszej nić 300 kg/m². Ocena czy podmiotowa ściana spełnia te parametry będzie możliwe po uzyskaniu żądanej oceny technicznej. Nakładają określony w postanowieniu obwiązek przedłożenia oceny technicznej prawidłowości wykonania ściany, organ miał także na uwadze fakt, iż budynek mieszkalny wielorodzinny położony przy ul. [...]w [...] został przyjęty do użytkowania w drodze decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...]z dnia [...] grudnia 2007 r. Na chwilę obecną w budynku tym funkcjonuje Wspólnota Mieszkaniowa "[...]" w [...], którą prawidłowo uznano za adresata nałożonego obowiązku. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie wniosła Wspólnota Mieszkaniowa "[...]" w [...], reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając naruszenie: 1. przepisów postępowania dodające podstawę do stwierdzenia nieważności tj. art. 156 § 1 pkt. 4 kpa w zw. z art. 126 i art. 28 kpa w zw. z art. 81 c ust. 1 i art. 1, art. 5 ust 1 oraz art. 61, i art. 62 ustawy Prawo budowlane poprzez wydanie postanowień w stosunku do skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej nie będącej stroną w sprawie; 2. przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy tj.: a. art. 7 kpa w zw. z art. 77 kpa poprzez dokonanie rozstrzygnięcia bez wszechstronnego i dokładnego zbadania wszelkich okoliczności sprawy, jak i zgromadzenia dostatecznego materiału dowodowego; b. art. 8 kpa poprzez bezzasadne uznanie, że okoliczność przenikania hałasu będąca przedmiotem wszczętego postępowania administracyjnego została udowodniona w sytuacji, w której organy nadzoru budowalnego nie przeprowadziły wystarczających czynności w celu dokonania ustaleń, w szczególności nie posiadały wiarygodnych badań w tym zakresie i ograniczały się w zasadzie w wizji lokalu; c. art. 80 kpa poprzez uznanie, że przenikanie hałasu zostało udowodnione i związane jest z naruszeniem prawa budowlanego; d. art. 80 kpa poprzez przedwczesne uznanie, że przenikanie hałasu jest spowodowane niewłaściwą jakością materiałów ściany bądź jej stanem technicznym, co wymaga ekspertyzy, w sytuacji gdy organ nadzoru budowalnego nie dysponuje wiarygodnymi badaniami w tym zakresie, a z dokonanych ustaleń wynika, iż jest to spowodowane błędem projektowym; e. art. 107 § 1 i 3 kpa poprzez niewystarczające uzasadnienie postanowienia; f. art. 61 § .4 w zw. z art. 10 § 1 i 28 kpa polegające na nie ustaleniu wszystkich właściwych stron postepowania, w tym uczestników procesu budowlanego przedmiotowego budynku przy ul. [...], wymienionych w art. 17 Prawa budowlanego i niezawiadomieniu ich o wszczętym postępowaniu; 3. naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 1 i art. 81 c ust. 2 w zw. z art. 81 c ust.1 oraz art. 83 i 84 61, 62 a także art. 5 ust. 1 ustawy Prawo budowlane oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jaki powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie Podnosząc powyższe skarżąca Wspólnota wniosła o: 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i poprzedzającego postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]; 2. umorzenie postępowania w stosunku do Wspólnoty Mieszkaniowej, jako podmiotu nie będącego stroną postepowania; 3. o zasądzenie od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym z tytułu zastępstwa procesowego według norm przepisanych; Rozwijając w obszernym uzasadnieniu powyższe zarzuty skarżąca argumentowała, iż przenikanie hałasu z jednego lokalu mieszkalnego do drugiego nie należy do właściwości organów nadzoru budowlanego i powinno być rozstrzygnięte przez sąd powszechny w oparciu o przepisy art. 140, 144 i 145 Kodeksu cywilnego, gdyż dotyczy, stosunków sąsiedzkich dwóch właścicieli wyodrębnionych lokali mieszkalnych. Nawet przyjmując, że sprawa dotyczy zagadnienia z zakresu Prawa budowlanego to Wspólnota Mieszkaniowa "[...]" w [...] nie powinna być stroną postępowania, gdyż żądania organów nadzoru budowalnego w oparciu o art. 81 c Prawa budowalnego mogą być kierowane wyłącznie do uczestników procesu budowalnego, inwestora, właścicieli lub zarządców obiektu, a Wspólnota żadnym z tych podmiotów nie jest. Wewnętrzna ściana miedzy lokalami nr [...]nie jest ścianą konstrukcyjną, a tym samy nie stanowi części wspólnej nieruchomości. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych skarżąca argumentowała, iż ściana działowa nie stanowi elementu konstrukcyjnego całego budynku (ściany nośnej) i nie jest objęta regulacją Prawa budowlanego. Oznacza to zdaniem skarżącej, że jej wyburzenie czy przebudowa przez właściciela lokalu nie wymaga pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia prac budowlanych, tym samym otrzymania zgody Wspólnoty Mieszkaniowej (por. NSA z dnia 5 stycznia 2012 r. II OSK 1852/2010, NSA z 25 stycznia 2013 r. II OSK 627/2012, NSA z dnia 25 maja 2009. II OSK 825/2008, WSA w Warszawie z dnia 14 czerwca 2007 r. VII SA/Wa 74/07). W ocenie skarżącej nie istniały także podstawy do stwierdzenia uzasadnionych wątpliwości co do prawidłowości wykonania ściany działowej miedzy lokalami, a tym samym nie zaistniały przesłanki z art. 81 c ust .2 Prawa budowlanego. Obowiązkiem organu było przeprowadzenie profesjonalnych badań natężenia hałasu, jego przenikania przez ścianę oraz przekroczenia dopuszczalnego poziomu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymywał swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co ustępuje: Skarga jest niezasadna. Stosowanie do art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowalne stanowiącego materialnoprawną podstawę zaskarżonego postanowienia, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, mogą w drodze postanowienia, nałożyć na uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Wydanie postanowienia winno zostać poprzedzone stosownym postępowaniem wyjaśniającym. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że dnia 27 czerwca 2014 r. i 29 czerwca 2015 r. w lokalach 27 i 28 przy ul. [...] przeprowadzono oględziny dotyczące przenikania hałasu. Ustalania organu w tym zakresie nie budzą wątpliwości Sądu i w zasadzie pozostają poza sporem, choć zdaniem skarżącego organ nadzoru powinien przeprowadzić profesjonalne badania natężenia hałasu i jego pochodzenia. W wyniku poczynionych ustaleń organ uznając, iż zostały spełnione przesłanki z art. 81 c ust 2 Prawa budowlane nałożył na Wspólnotę Mieszkaniową "[...]" w [...] obowiązek przedłożenia oceny technicznej prawidłowości wykonania ściany między lokalami nr [...] i [...] w budynku przy ul [...]w [...]. Prawidłowość ustaleń organu w zakresie adresata tego postanowienia stanowi główny przedmiot sporu w rozpatrywanej sprawie. Skarżący podnosząc najdalej idący zarzut kwalifikowanej wadliwości postanowienia z dnia 10 czerwca 2015 r. wskazuje, że Wspólnota Mieszkaniowa "[...]" nie jest żadnym z podmiotów wymienionych w art. 81 c ust. 1 Prawa budowlanego. Nie jest uczestnikiem procesu budowlanego, właścicielem, ani zarządcą obiektu co oznacza, że postanowienie zostało skierowane do osoby nie będącej stroną w sprawie (art. 156 § 1 ust 4 kap). Zgodnie z art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. z 2015 poz. 1892) właścicielom wyodrębnionych w budynku lokali przysługuje udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością ich lokali. Przy czym nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Zatem niewątpliwym jest, że właścicielami budynku, w tym jego części wspólnych są właściciele poszczególnych lokali (członkowie wspólnoty),a nie wspólnota mieszkaniowa. Art. 6 cyt. ustawy stanowi, że ogół właścicieli których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową, która może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozwana. Wspólnota mieszkaniowa powstaje z mocy prawa, jednak podmioty ją tworzące pozostają współwłaścicielami nieruchomości wspólnej. Przepis ten ma na celu uproszczenie obrotu prawnego i nie wpływa na prawa właścicielskie. Z poczynionych przez organ ustaleń wynika, że ściana miedzy lokalami nr [...] i nr [...] jest ścianą miedzylokalową, która jak wynika z aktu notarialnego stanowi część wspólną budynku przy ul. [...]. Wspólnota Mieszkaniowa "[...]" potwierdziła własności przedmiotowej ściany przedkładając akt notarialny. Wobec powyższych ustaleń stwierdzić należy, iż zarzut kwalifikowanej wadliwości zaskarżonego postanowienia jest bezzasadny. Sąd nie podziela także zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania. Organy orzekające wyczerpująco ustaliły stan faktyczny sprawy w szczególności charakter spornej ściany i wykazały, że istnieją uzasadnione wątpliwości dotyczące stanu technicznego obiektu budowlanego. Za bezskuteczny uznać należy zarzut braku środków na sfinansowanie nałożonego obowiązku i ewentualne usunięcie stwierdzonych błędów budowlano-projektowych. Wyjaśnić należy, że postępowanie organów nadzoru budowlanego prowadzone w oparciu art. 81c Prawa budowlanego ma charakter kontrolny i pozyskane w jego wyniku informacje, oceny lub ekspertyzy mają na celu doprowadzenie do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Na tym etapie organ nie podejmuje rozstrzygnięć merytorycznych. Podsumowując stwierdzić należy, iż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, w związku z czym Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami admiracyjnymi ( Dz.U z 2012r poz . 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.