VII SA/Wa 2183/17

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła –Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 grudnia 2017r. po rozpoznaniu wniosku L. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi L. R. na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] lipca 2017r. , znak: [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: odmówić L. R. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 18 października 2017r. do Sądu wpłynął wniosek L. R. o przyznanie prawa pomocy w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i dwójką dzieci. Wspólnie utrzymują się z dochodów w wysokości 3164,15 złotych miesięcznie. Na kwotę tą składa się wynagrodzenie za pracę uzyskiwane przez wnioskodawcę w wysokości 1916 złotych miesięcznie, zasiłek rodzinny w wysokości 248,00 złotych, świadczenie wychowawcze na dwoje dzieci w wysokości 1000 złotych. Wnioskodawca z żoną posiada mieszkanie o pow. 61, 2 m² oraz samochód Audi A6 Kombi 2,0 z 2010r. Do ponoszonych wydatków zaliczył: czynsz za mieszkanie w wysokości 525,22 złotych miesięcznie, opłatę za gaz, prąd w wysokości 100,00 złotych, media 100,00 złotych, telefon 50,00 złotych, koszty dojazdy do pracy 400,00 złotych. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca podniósł, że jest jedynym żywicielem rodziny. Zaznaczył, że ma na utrzymaniu żonę i dwójkę dzieci w wieku szkolnym. Wspólnie utrzymują się z dochodów jakie uzyskuje z tytułu wynagrodzenia za pracę i zasiłku wychowawczego 500 plus i rodzinnego w wysokościach wskazanych wyżej. Do wniosku wnioskodawca załączył m.in. zaświadczenie o dochodach z trzech ostatnich miesięcy, kopię PIT -37 za 2016r., wyciąg z konta bankowego za okres od 1 lipca 2017r. do 12 października 2017r., kserokopię decyzji Burmistrza [...] o przyznaniu dodatku mieszkaniowego z dnia [...] września 2017r. Pismem z dnia 16 listopada 2017r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie: - czy małżonka jest osobą bezrobotną, jeśli tak czy ma przyznany zasiłek dla bezrobotnych, należało podać od kiedy i w jakiej wysokości, - czy małżonka pobiera stałe bądź okresowe świadczenia (np. rentę, zasiłek itp.) jeśli tak należało podać w jakiej wysokości, - czy małżonka podejmuje prace dorywcze, umowy zlecenia, jeśli tak jakie uzyskuje z tego tytułu dochody, - orientacyjnie wysokości kwoty pieniężnej jaką przeznacza miesięcznie z rodziną na codzienne utrzymanie (żywność, odzież itp.) oraz na utrzymanie samochodu ( paliwo, ubezpieczenie, naprawy), - czy posiada wierzytelności, jeśli tak należało wskazać rodzaj, wartość w złotych polskich lub innej walucie , - czy posiada z małżonką oszczędności pieniężne, jeśli tak należało podać ich wysokość, ( wskazano, iż z nadesłanego wyciągu bankowego wynika, że na wspólne konto z małżonką dokonał wnioskodawca przelewu środków finansowych z rachunku oszczędnościowego, należało zatem wyjaśnić powyższe), oraz do nadesłania: - wyciągów wnioskodawcy i małżonki ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych, oszczędnościowych z trzech ostatnich miesięcy. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W dniu 28 listopada 2017r. do Sądu wpłynęła odpowiedź wnioskodawcy na powyższe. Wnioskodawca wyjaśnił, że małżonka jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie posiada żadnego źródła dochodu, nie podejmuje żadnych prac dorywczych. Oświadczył, że nie posiada żadnych wierzytelności, kredytów, pożyczek rat. Posiada na dzień składania pisma oszczędności w wysokości 750,00 złotych. Wnioskodawca podkreślił, że konto oszczędnościowe założone zostało na potrzeby rodziny. Podał, że na konto to odkładane są po części pieniądze z programu 500 plus oraz zasiłku rodzinnego. Zaznaczył, że starają się z małżonką odkładać pieniądze niezbędne do edukacji dzieci. Ponadto z pieniędzy tych starają się również dokończyć niezbędny remont na potrzeby dzieci (odświeżenie powłok malarskich, wymiana podłóg). Wnioskodawca podniósł, że nie stać rodzinę na zaciąganie pożyczek i kredytów z banków. Jedyną możliwością poprawienia jakości życia rodziny jest sukcesywne odkładanie. Wnioskodawca zaznaczył, fakt, iż otrzymują świadczenie 500 plus na dwójkę dzieci i świadczenia rodzinne potwierdza ich sytuację rodzinną. Do ponoszonych wydatków wnioskodawca zaliczył: zakup żywności 500 złotych, odzież 200 złotych, paliwo 400 złotych, środki czystości 100 złotych, czynsz, woda, prąd 400 złotych. Po podsumowaniu ww. wydatków wynoszą ok. 1600 złotych miesięcznie. W tym stanie faktycznym zważono, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r., poz. 1369), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a ) Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym ma charakter wyjątkowy i jest stosowane tylko w przypadkach osób charakteryzujących się wyjątkowo trudną sytuacją materialną np. osób żyjących w ubóstwie, które są pozbawione środków do życia, a pozyskanie przez nie kwot na sfinansowanie kosztów udziału w sporze sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę sytuację finansową wnioskodawcy stwierdzić należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawca jest osobą na tyle ubogą, że jego rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowo-administracyjnego. Wnioskodawca wprawdzie podkreślił, iż jest jedynym żywicielem rodziny, ma na utrzymaniu, żonę i dwójkę dzieci. Zaznaczył również, iż fakt otrzymywania zasiłków wychowawczych 500 plus na dwójkę dzieci potwierdza sytuację finansową rodziny. Powyższe okoliczności nie oznaczają jednak, że wnioskodawca niejako automatycznie powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych. Wyjaśnienia wymaga, że dla uzyskania prawa pomocy nie wystarczy subiektywne przekonanie wnioskodawcy o zasadności jego otrzymania. Prawo pomocy może być przyznane, jeżeli strona wykaże, że zdobycie przez nią środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Analizując wniosek wnioskodawcy w oparciu o przedstawione dane zarówno we wniosku jak i piśmie z dnia 27 listopada 2017r. wskazać należy, iż wnioskodawca posiada stałe zatrudnienie, za które pobiera wynagrodzenie w wysokości 1916,14 złotych netto miesięcznie. Zwrócić należy również uwagę na to, że wnioskodawca z żoną dysponują mieszkaniem własnościowym. Nie są obciążeni kredytem hipotecznym, a taki ciężar spoczywa na barkach wielu rodzin. Wnioskodawca posiada samochód wyższej klasy Audi A6 kombi 2,0 z 2010r. i ponosi koszty jego utrzymania. Ponadto żona otrzymuje świadczenie wychowawcze na dwoje dzieci w wysokości 1000 złotych oraz zasiłek rodzinny w wysokości 248,00 złotych miesięcznie. Podkreślić również należy, że pomimo wskazywanych trudności finansowych wnioskodawca z małżonką odkładają środki finansowe z zasiłków wychowawczych i rodzinnego na konto oszczędnościowe na potrzeby dzieci oraz dokończenie remontu. Wnioskodawca oświadczył, że na dzień składania pisma na koncie oszczędnościowym posiada kwotę 750 złotych. Okoliczności te świadczą o tym, iż wnioskodawca nie pozostaje w szczególnie trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Dodatkowo wskazać należy, iż wnioskodawca nie wykazał również by jakiekolwiek obiektywne przeszkody uniemożliwiały żonie podjęcie pracy celem poprawy sytuacji finansowej rodziny. Reasumując stwierdzić należy, wnioskodawca nie znajduje się w stanie ubóstwa rozumianego jako brak środków finansowych pozwalających na godną egzystencję, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. W ocenie orzekającego wnioskodawca jest w stanie samodzielnie ponieść koszty wpisu sądowego od skargi w wysokości 100,00 złotych i ewentualne późniejsze koszty postępowania sądowego. Uznano, że poniesienie kosztów sądowych przez wnioskodawcę nie spowoduje utraty jego płynności finansowej i nie przyczyni się do uszczerbku w utrzymaniu własnym i rodziny. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.