VII SA/Wa 2206/15

WyrokWSA w Warszawie2017-09-07

Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Karolina Kisielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym budynku na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, nawet jeśli nie stwierdzono bezpośredniego zagrożenia życia, zdrowia lub mienia?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego jest uprawniony i zobligowany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, jeśli wystąpi choćby jedna z określonych w nim przesłanek. Wystarczające jest stwierdzenie, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, nawet jeśli nie stwarza bezpośredniego zagrożenia życia, zdrowia lub mienia.
Stan faktyczny
Właściciel nieruchomości A. P. został zobowiązany decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymaną w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, do usunięcia szeregu nieprawidłowości w stanie technicznym budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Skarżący kwestionował zasadność nałożonych obowiązków, zarzucając niewłaściwe zastosowanie przepisów Prawa budowlanego i Kodeksu postępowania administracyjnego oraz brak przeprowadzenia wystarczających ustaleń dowodowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Asesor WSA Karolina Kisielewicz, , Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2017 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości oddala skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r., Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania A. P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] marca 2015 r., Nr [...] nakazującej właścicielowi nieruchomości A. P. usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. K. w W., poprzez: 1) dokończenie remontu instalacji wodno - kanalizacyjnej, 2) montaż prawej rury spustowej dla wody opadowej w południowo - wschodnim narożniku budynku, 3) wykonanie remontu schodów prowadzących do lokalu użytkowego, 4) montaż balustrady z pochwytem na wysokości 1,1 m po obu stronach schodów prowadzących do lokalu użytkowego, 5) montaż drzwi wejściowych do klatki schodowej, 6) wysunięcie opierzenia blacharskiego zwieńczenia muru elewacji zachodniej, 7) wykonanie izolacji termicznej rur instalacji wodnej odpornej na wilgoć, 8) wykonanie remontu płyt balkonowych, 9) wykonanie malowania klatki schodowej, w terminie 3 miesięcy od dnia, kiedy decyzja stanie się ostateczna – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Przedstawiając stan faktyczny sprawy organ wskazał, że przeprowadzona w dniu [...] stycznia 2011 r. kontrola wykazała, że stan techniczny budynku nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa życia lub mienia poza złym stanem okienek poddasza oraz stolarki pustostanu (lokal nr 5) nad czynnym sklepem spożywczym. Klatka schodowa jest w stanie dobrym. Zagrożenie stwarza wyłączenie energii elektrycznej na klatce schodowej i w piwnicy budynku oraz wyłączenie światła przy dojściu do budynku. Lokale i sklep posiadają energię na podstawie umów zawartych indywidualnie przez użytkowników. Budynek jest podpiwniczony, dwu kondygnacyjny z poddaszem nieużytkowym (strych). Poza energią elektryczną budynek wyposażony jest w instalację wodociągową i kanalizacyjną - umowa z [...]. Ogrzewanie lokali w postaci pieców węglowych. Na cokole budynku widoczne zawilgocenie od strony pn.-zach. i wschodniej. Podczas kolejnych oględzin w dniu [...] czerwca 2011 r. właściciel obiektu przedstawił 5-letni przegląd budynku, przeprowadzony w marca 2011 r. - stan dobry. W maju natomiast przeprowadzono przegląd instalacji elektrycznej. Przedstawiono książkę obiektu prowadzoną na bieżąco. W trakcie oględzin części wspólnej budynku stwierdzono dobry stan techniczny budynku. Właściciel po dokonaniu przeglądu instalacji elektrycznej w budynku i na klatce schodowej przywrócił energię elektryczną na klatce schodowej. W efekcie postanowieniem z dnia [...] września 2011 r., Nr [...] organ powiatowy odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie stanu technicznego przedmiotowego budynku. Po uchyleniu ww. postanowienia przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] października 2011 r., Nr [...] i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, podczas kontroli w dniu [...] stycznia 2012 r. stwierdzono wykonywanie robót remontowych w lokalach. Jednocześnie nie stwierdzono prowadzenia robót związanych z przyłączem wodno - kanalizacyjne. Kolejne oględziny w dniu [...] kwietnia 2012 r. wykazały, że nie są prowadzone żadne roboty na zewnątrz i wewnątrz budynku. Wykonano wymianę części stolarki okiennej. Wykonano wymianę instalacji eklektycznej (nowe trasy instalacji, nowy osprzęt). Wykonano wymianę instalacji elektrycznej w pomieszczeniach piwnicy (nowe trasy i osprzęt). W związku z powyższym postanowieniem z dnia [...] października 2012 r., Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] nakazał [...] A. P. wykonanie ekspertyzy technicznej stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. K. w W.. W dniu [...] listopada 2014 r. do PINB [...] A. P. przedłożył w/w dokumenty. Decyzją z dnia [...] marca 2015 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] nakazał właścicielowi nieruchomości A. P. wykonanie określonych prac mających na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. K. w W.. Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał opisaną na wstępie, zaskarżoną decyzję z dnia [...] sierpnia 2015 r. Organ odwoławczy powołując się na art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego stwierdził, że z ekspertyzy technicznej wynika konieczność dokonania napraw i remontów w celu doprowadzenia budynku mieszkalnego wielorodzinnego do odpowiedniego stanu technicznego. Pomimo tego, że ogólny stan techniczny budynku można oceniać na odpowiedni to jednak jego poszczególne elementy wymagają naprawy. Odnosząc się do odwołania organ wyjaśnił, że do wydania decyzji na podstawie art. 66 Prawa budowlanego wystarczy stwierdzenie przez organ, że obiekt jest w nieodpowiednim stanie technicznym, nie zaś wyłącznie w sytuacji zagrożenia życia, zdrowia lub środowiska. Wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że ma on zastosowanie do przypadków szczególnego zaniedbania obowiązków ze strony właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego w odniesieniu do jego stanu technicznego. Za niezasadny organ II instancji uznał zarzut naruszenia art. 7 k.p.a., ponieważ w sprawie przeprowadzono szereg czynności kontrolnych na przestrzeni lat oraz załączono do akt przegląd 5-cio letni obiektu oraz ekspertyzę techniczną, przedstawiającą aktualny stan techniczny budynku. W zakresie nałożonego obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej, powołując się na art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego, organ wskazał, że przepis posługuje się stwierdzeniem "może stwarzać", nie zaś "stwarza", a zatem wątpliwości organu w zakresie stanu technicznego obiektu nie muszą się ziścić. Natomiast przedłożona w niniejszej sprawie ekspertyza, stanowiąca materiał dowodowy, wskazuje prace jakie należy wykonać w celu doprowadzenia obiektu do właściwego stanu technicznego. Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2015 r. wniósł A. P., zarzucając naruszenie: - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., polegającą na utrzymaniu w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] w W. z dnia [...] marca 2015 r.; wydanej z naruszeniem art. 66 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego, poprzez niewłaściwe zastosowanie tego unormowania przez organy obu instancji do stanu faktycznego istniejącego w niniejszej sprawie; - art 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] w W. z dnia [...] października 2012 r. wydanego z naruszeniem art 62 ust. 3 Prawa budowlanego, z uwagi na bezzasadne nakazanie skarżącemu przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu w sytuacji, gdy budynek mieszkalny wielorodzinny przy ul. K. w W. nie mógł stanowić zagrożenia życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska. Organy obu instancji dokonały ponadto błędnej wykładni art 62 ust. 3, uznając że postanowienie wydane na podstawie tego przepisu jest niezaskarżalne; - art 136 k.p.a. w zw. z art. 138 §1 pkt 2 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie dodatkowych ustaleń dowodowych i zaniechanie wydania decyzji o umorzeniu postępowania pierwszej instancji w całości w sytuacji, gdy było ono bezprzedmiotowe, albowiem skarżący uprzednio podjął działania mające na celu usunięcie stwierdzonych uchybień w stanie technicznym budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. K. w W.. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, nakładająca na skarżącego obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Podstawę materialnoprawną nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanowił art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego, zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska, jest w nieodpowiednim stanie technicznym, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Przepis art. 66 ustawy znajduje się w rozdziale zatytułowanym "Utrzymanie obiektów budowlanych". Pod pojęciem tym należy rozumieć zachowanie obiektów budowlanych w dobrej sprawności, w stanie niezmienionym, niepogorszonym, należytym. Powołany przepis służy usuwaniu nieprawidłowości powstałych w trakcie użytkowania obiektu, które są z reguły wynikiem zużycia technicznego obiektu budowlanego lub nagłych zdarzeń mających miejsce po oddaniu obiektu do użytkowania. Podkreślić jednocześnie trzeba, że art. 66 Prawa budowlanego nie tworzy dla właściciela lub zarządcy obiektu nowego obowiązku, lecz precyzuje ustawowy obowiązek wynikający z art. 61 ustawy i dodaje element pozwalający organom nadzoru budowlanego na skuteczne egzekwowanie jego wykonalności. W art. 61 ustawodawca przewidział, iż "właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany: 1) utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2; 2) zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury (...). Stosownie zaś do art. 5 ust. 2, obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7. Przez należyty stan techniczny należy rozumieć stan pełnej sprawności obiektu budowlanego lub jego części, nieposiadającego jakichkolwiek uszkodzeń, zwłaszcza takich, które mogą powodować niebezpieczeństwo przy użytkowaniu obiektu lub jego części. Dokonane w niniejszej sprawie ustalenia (kilkukrotne oględziny budynku) wykazały, że stan techniczny budynku nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa życia lub mienia poza złym stanem okienek poddasza oraz stolarki pustostanu (lokal nr [...]) nad czynnym sklepem spożywczym. Klatka schodowa jest w stanie dobrym. Zagrożenie stwarza jedynie energia elektryczna. W styczniu 2012 r. prowadzone były roboty remontowe w lokalach, zaś do kwietnia 2012 r. wymieniono część stolarki okiennej oraz wymieniono instalację elektryczną, także w piwnicy. W ekspertyzie technicznej stwierdzono, że stan techniczny budynku jest odpowiedni, lecz jego poszczególne elementy wymagają naprawy i elementy te zostały enumeratywnie wymienione w ekspertyzie. W ekspertyzie tej autor zawarł zalecenia, wykonanie których pozwoli na dalszą bezpieczną eksploatację budynku. Na tej podstawie organ pierwszej instancji w dniu 17 marca 2015 r. wydał decyzję w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego, formułując nakaz usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w oparciu o zalecenia zawarte w ekspertyzie. W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy uprawniał organy nadzoru budowlanego do nałożenia obowiązku wykonania określonych robót w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku, czyli wydania decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że konstrukcja normy prawnej zawartej w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego wskazuje, iż decyzje podejmowane na jego podstawie mają charakter związany. Oznacza to, że jeżeli wystąpi choćby jedna z określonych w nim przesłanek, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz zobligowany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. W niniejszej sprawie nieprawidłowości zostały enumeratywnie wymienione w ekspertyzie jako prace wymagające wykonania bez zbędnej zwłoki. Odnosząc się do zarzutów skargi należy podkreślić, że decyzja organu I instancji została wydana na podstawie nie tylko pkt 1, jak to podkreśla skarżący, ale również na podstawie pkt 3 art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Oznacza to, że podstawą wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych w obiekcie budowlanym nieprawidłowości jest fakt, że obiekt budowlany może, a więc nie oznacza to, że musi zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych w obiekcie budowlanym nieprawidłowości na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego wystarczające jest zaś stwierdzenie jednej ze wskazanych przesłanek. Również za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego, poprzez nałożenie obowiązku sporządzenia ekspertyzy. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy zobowiązanie o przedłożenie ekspertyzy technicznej następuje gdy organy prowadzące postępowanie uznają, że stan techniczny obiektu może stwarzać zagrożenie dla życia lub zdrowia. Za nieuzasadnione należy uznać stanowisko skarżącego, że podstawę do zobowiązania przedłożenia ekspertyzy stanowiły kontrole przeprowadzone w dniach [...] stycznia 2011 i [...] czerwca 2011 r., ponieważ po tych kontrolach (faktycznie stwierdzających dobry stan techniczny budynku) odbyły się kolejne w dniu [...] stycznia 2012 r. i [...] kwietnia 2012 r., podczas których stwierdzono wykonywanie robót remontowych w lokalach oraz stan po wymianie części stolarki okiennej oraz wymianę instalacji elektrycznej. I to te prace, sposób i jakość ich wykonania, mogły powodować uzasadnione wątpliwości co do ewentualnego stwarzania zagrożenia życia lub zdrowia, a w efekcie stanowić podstawę do nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej. Skoro zdaniem skarżącego organy błędnie stwierdziły, że postanowienie wydane na podstawie art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego nie podlega zaskarżeniu, to nic nie stało na przeszkodzie złożeniu takiego zażalenia, a następnie poddaniu go kontroli sądu administracyjnego, czego skarżący nie uczynił. Sąd w składzie orzekającym odnosząc się do obowiązku przedłożenia ekspertyzy stwierdza, że był on zasadny. Sąd nie podzielił ponadto stanowiska skarżącego zarzucającego nieprzeprowadzenie dodatkowych ustaleń dowodowych, ponieważ ustalenia poczynione przez organy, a w szczególności zalecenia wynikające z ekspertyzy jednoznacznie wskazują jakie prace powinny być w niniejszej sprawie wykonane dla utrzymania budynku w należytym stanie technicznym. Podnoszony zaś w skardze fakt wykonania prac nie może podważać prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego, gdyż trudno oczekiwać aby organy co kilka dni przeprowadzały kontrole, skoro zebrany materiał dowodowy jest jednoznaczny i wskazuje jakie konkretne prace powinny być wykonane. W takim przypadku to raczej skarżący będąc stroną postępowania w przedmiocie stanu technicznego obiektu, po wykonaniu prac, powinien jako bezpośrednio zainteresowany, poinformować o tym fakcie organ, czego nie uczynił. W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji są zgodne z prawem. Mając powyższe na uwadze, wobec bezzasadności skargi, orzeczono, jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło