VII SA/Wa 2214/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), , Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak, Protokolant ref. staż. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi I Z. i G. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej skargę oddala. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzja z dnia [...] sierpnia 2009r. [...] po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2009r. odmawiającą we wznowionym postępowaniu uchylenia decyzji ostatecznej Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2004r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Starosty B. z dnia [...] czerwca 2003r. o udzieleniu pozwolenia inwestorom P., na budowę budynku mieszkalno – usługowego na dz. nr [...] w B. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał co następuje: Postanowieniem z dnia [...].02.2008r Wojewoda [...] wznowił na wniosek I. i G. Z. postępowanie w sprawie zakończone własną decyzją ostateczną z dnia [...].01.2004r.,. Następnie decyzją z dnia [...].06.2009r., odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...].01.2004r., odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty B. z dnia [...].06.2003r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej T. i L. P. pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-usługowego na działce o nr ew. [...] w B., u zbiegu ulic [...] i [...]. Rozpatrując sprawę w wyniku odwołania od powyższej decyzji, GINB wskazał, iż wniosek o wznowienie oparty został na okoliczności " przeróbki decyzji o pozwoleniu na budowę" tj. na przesłance z art. 145 § 1 pkt 1 Kpa. traktującej o fałszywych dowodach. Powołując się na taką przesłankę, zainteresowana strona winna przedłożyć właściwemu organowi dowód w postaci orzeczenia sądowego stwierdzający, iż kwestionowany dokument został sfałszowany. Zważywszy, że w przedmiotowej sprawie brak jest prawomocnego orzeczenia sądowego stwierdzającego sfałszowanie pozwolenia na budowę, organ I instancji prawidłowo odmówił uchylenia decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty B. o pozwoleniu na budowę. Co do zarzutu odwołania o konieczności zastosowania art. 145 § 2 Kpa., organ odwoławczy stwierdził, iż w oparciu o dostępne akta sprawy nie jest w stanie określić, że w sprawie w sposób oczywisty sfałszowano dowody zaś przedstawiona przez skarżących jako dowód w sprawie opinia biegłego sądowego W. P. została sporządzona w 2008r. tj. po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę z 2003r. , a zatem nie mogła być uwzględniona w niniejszym postępowaniu. Skargę sądową na powyższą decyzję wnieśli zainteresowani I. i G. Z., domagając się jej uchylenia oraz zobowiązania właściwego organu do rozpatrzenia ich zarzutów z art. 145 § 1 i § 2 Kpa. w zw. z art. 156 § 1 Kpa. oraz stwierdzenia naruszenia przez Wojewodę oraz GINB terminów z art. 35 Kpa. Skarżący oczekują przeprowadzenia dowodów na okoliczność naruszenia ich własności i zobowiązania organów do usunięcia niebezpieczeństwa życia ludzkiego w zw. ze sprzecznością inwestycji z decyzją wzzt. Skarżący podkreślili, że kwestionują wiarygodność treści niektórych dokumentów sprawy z uwagi na ich sprzeczność z przepisami. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z zapisem art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd sprawuje kontrolę działalności administracyji publicznej pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego, nie orzekając o istocie sprawy. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest do zbadania czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik postępowania. W przedmiotowej sprawie kontrolowana jest decyzja wydana we wznowieniowym postępowaniu co do decyzji wydanej w postępowaniu nieważnościowym odnoszącym się do pozwolenia budowę. Zarówno wznowienie postępowania jak i postępowanie nieważnościowe należą do nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego. Zasadniczym celem postępowania nieważnościowego jest stwierdzenie czy badana w tym trybie decyzja została wydana z naruszeniem art. 156 § 1 Kpa. Postępowanie nieważnościowe jest postępowaniem prowadzonym w ograniczonym zakresie, a to oznacza , że organ nadzoru nie rozstrzyga istoty sprawy, zajmując się tylko i wyłącznie wadliwością samej decyzji kontrolowanej, której wystąpienie stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji. W niniejszej sprawie decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2004r. wydaną w postępowaniu nieważnościowym odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, bowiem organ nadzorczy nie stwierdził zaistnienia przesłanek z art. 156 § 1 kpa przy wydawaniu decyzji Starosty B. W tym miejscu podkreślić należy, iż w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 156 Kpa bada się tylko stan faktyczny i prawny z daty wydania kontrolowanego orzeczenia, a organ dokonujący oceny legalności decyzji ostatecznych opiera się tylko i wyłącznie na materiale sprawy zgromadzonym w postępowaniu zwykłym. Nie może i nie przeprowadza nowych dowodów ani postępowania wyjaśniającego. Dlatego też wszelkie opinie i materiały przeprowadzone po wydaniu kontrolowanej decyzji nie mogą być brane pod uwagę w postępowaniu nieważnościowym. Powołana przez skarżących jako nowy dowód opinia biegłego P. z dnia 12 lutego 2008r. ( zawierająca ocenę stanu faktycznego) nie mogła być z przyczyn oczywistych uznana za nowa okoliczność lub nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji i nieznany organowi wydającemu tę decyzję , a więc przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa., skoro organ nadzorczy wydawał swą decyzję w dacie [...] stycznia 2004r. Jeszcze raz w tym miejscu podkreślić należy, że skarżący wystąpili o wznowienie postępowania nieważnościowego, a więc wskazywana przez nich przesłanka wznowieniowa ma dotyczyć decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu. Decyzja ta została wydana po zbadaniu czy wystąpiły przesłanki nieważnościowe, a ich brak w przedmiotowym postępowaniu, decydował o wydaniu decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę. Postępowanie wznowieniowe względem tej decyzji oparte na przesłankach z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 Kpa. nie wykazało, aby ustaleń dokonano w oparciu o fałszywe dowody ( brak prawomocnego orzeczenia sądowego), ani aby wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne, istniejące w dniu wydania decyzji nieważnościowej, nieznane organowi, który wydał decyzję. Tym samym za trafne należy uznać stanowisko organu prowadzącego postępowanie wznowieniowe, iż nie sposób czynić organowi zarzutu, że w dniu 11 stycznia 2004r. nie wiedział o opinii biegłego sądowego W. P. z 12 lutego 2008r. , będącej niczym innym jak odmienną oceną stanu faktycznego wskazanego w projekcie budowlanym. Podkreślenia wymaga tu stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 4 września 2007r. I FSK 1120/06, że " za nową okoliczność w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 Kpa nie może być uznana inna, od dokonanej przez organ w pierwotnym postępowaniu, ocena znanych wówczas temu organowi okoliczności i dowodów, bowiem jest to tylko odmienna ocena tego samego stanu faktycznego" . Należy też podkreślić , że błędna ocena okoliczności faktycznej nie jest tym samym co brak wiedzy o tej okoliczności. Podkreślić też należy, ze organ badał też kwestię oczywistości sfałszowania dowodu ( art. 145 § 2 Kpa) , przez którą rozumie się przypadki gdy przy prostym zestawieniu dowodu ze stanem faktycznym wynika ( bez potrzeby prowadzenia postępowania wyjaśniającego ), że jest on podrobiony. W przedmiotowej sprawie organ nie posiadał takiego przekonania co do naniesionych poprawek w części graficznej, dokonanych bez określenia daty i co do których nawet Prokuratura Okręgowa w [...] wiedząc o tym aspekcie sprawy, nie podjęła postępowania. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, że skoro organy wymiaru sprawiedliwości nie osądziły sugerowanych przez skarżących przestępstw, to tym bardziej organ administracji publicznej nie jest władny dokonać tego w drodze postępowania administracyjnego. Jak stwierdził NSA " strona która domaga się wznowienia postępowania na tej podstawie, że dowód okazał się fałszywy ( art. 145 § 1 pkt 1 Kpa) musi przedłożyć właściwemu organowi dowód w postaci orzeczenia sądowego stwierdzającego, że dokument był sfałszowany; nie jest rzeczą organu administracji przeprowadzać takiego dowodu we własnym zakresie"( wyrok z dnia 2 czerwca 2000r., ISA 1123/99). Wskazać tu należy, ze orany administracji publicznej nie mogą wykraczać w kompetencje sądu karnego, bo do tego prowadziłoby postępowanie dowodowe dla wykazania oczywistości faktów popełnienia przestępstwa i sfałszowania dowodu. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające co do przyczyn wznowienia z uwzględnieniem wyżej wskazanych okoliczności wykazało brak przesłanek wznowieniowych określonych we wniosku skarżących, a to obligowało organ do wydania rozstrzygnięcia z art. 151 § 1 pkt 1 Kpa. Wobec braku podstaw do kwestionowania prawidłowości powyższego rozstrzygnięcia skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Wskazać też należy skarżącym, iż podnoszona w skardze kwestia ewentualnego naruszenia własności może być wyjaśniona w postępowaniu przed sądem powszechnym.