VII SA/Wa 2220/06
WyrokWSA w Warszawie2007-02-14
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Izabela Ostrowska, Leszek Kamiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budowa krawężnika betonowego na działce prywatnej, stanowiąca element architektury ogrodowej, wymaga zgłoszenia na podstawie Prawa budowlanego i czy organ może wstrzymać takie roboty jako samowolę budowlaną?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej nie wykazały, z jakiego konkretnego przepisu Prawa budowlanego wynika obowiązek zgłoszenia budowy krawężnika betonowego, który skarżący określił jako element architektury ogrodowej na swojej działce. Brak wskazania podstawy prawnej dla nałożenia obowiązku zgłoszenia oraz nieustalenie statusu gruntu i drogi przy której znajduje się krawężnik, stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 107 § 3 k.p.a.), co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowień o wstrzymaniu robót budowlanych przy układaniu krawężnika betonowego oraz nałożeniu obowiązku sporządzenia oceny technicznej. Skarżący R. L. twierdził, że krawężnik znajduje się na jego posesji, stanowi element architektury ogrodowej i nie podlega przepisom Prawa budowlanego. Organy obu instancji uznały roboty za samowolę budowlaną, powołując się na art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienia z powodu naruszenia przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, zasądzono zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Leszek Kamiński, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2007 r. sprawy ze skargi R. L. i M. E. M. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących R. L. i M. E. M. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...], na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy układaniu krawężnika betonowego wykonanego po wschodniej stronie ul. [...] u zbiegu z ul. [...] w [...] bez wymaganego zgłoszenia oraz nałożył na R. L. obowiązek sporządzenia i przedłożenia w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia oceny technicznej robót budowlanych, zawierającej opinię o zgodności ich wykonania z obowiązującymi przepisami i Polskimi Normami.
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte wskutek wniosku mieszkańców [...], przekazanego pismem Urzędu [...]Dzielnica [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. do Zarządu Dróg Miejskich, który zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...]o przeprowadzenie kontroli. W wyniku oględzin dokonanych w dniu [...] października 2004 r. ustalono, iż u zbiegu ul. [...] i ul. [...] w [...] został ułożony krawężnik betonowy po wschodniej stronie ul. [...]. Organ stwierdził, że roboty budowlane wykonał właściciel działki nr [...] R. L., który nie przedłożył wymaganego zgłoszenia.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...]wyjaśnił, iż postanowieniem z dnia [...] stycznia 2005 r. wstrzymał prowadzenie przedmiotowych robót budowlanych i nałożył na zarządcę drogi, tj. Zarząd Dróg Miejskich obowiązek przedłożenia oceny technicznej wykonanych robót budowlanych i inwentaryzacji geodezyjnej. Ponieważ w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia postanowienia nie została wydana decyzja na podstawie art. 50a pkt 2 albo art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, zdaniem organu należało wstrzymać roboty i nałożyć na inwestora obowiązek wykonania określonych czynności w celu sprawdzenia zgodności wykonania robót z obowiązującymi przepisami i Polskimi Normami.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyli R. L. i M. M.. R. L. wskazał, że krawężnik znajduje się na jego posesji, kilka metrów od jej granicy oraz stanowi element architektury ogrodowej, ochraniając rabatę i ogrodzenie posesji przed zniszczeniem. Podniósł, iż przeprowadzając drogę naruszono jego własność, a ponadto stwierdził, że w niniejszej
Sygn.akt VII SA/Wa 2220/06
sprawie nie mogły mieć zastosowania przepisy art. 50a pkt 2, art. 51 ust. 1 oraz art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego, ponieważ wykonany przez niego krawężnik nie spełnia definicji obiektu budowlanego zawartej w art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego. Zdaniem R. L., błędnie określono przeprowadzone prace jako związane z wykonaniem robót budowlanych, gdyż art. 3 pkt 7 cytowanej ustawy definiuje roboty budowlane jako prace dotyczące obiektu budowlanego. Dodał, iż Prawo budowlane nie definiuje pojęcia "krawężnik", ani nie określa grupy pojęciowej, do której można by go przypisać, dlatego nie jest zasadne powoływanie się przez organ I instancji na przepisy tej ustawy.
Postanowieniem z dnia [...] września 2006 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Organ odwoławczy stwierdził w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, że krawężnik jest urządzeniem technicznym związanym z drogą, mającym za zadanie utrzymać właściwy stan techniczny drogi oraz zapewnić jej prawidłowe użytkowanie. Ponieważ art. 48 ust. 1 i art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego mają zastosowanie tylko w odniesieniu do obiektów budowlanych i nie regulują kwestii urządzeń technicznych, organ ocenił jako zasadne zastosowanie w niniejszej sprawie trybu określonego w art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Wyjaśnił, iż inwestor R. L. wykonał przedmiotowy krawężnik bez uprzedniego zgłoszenia, a więc w warunkach samowoli budowlanej, dlatego organ I instancji prawidłowo wszczął postępowanie naprawcze, wstrzymując roboty budowlane i nakładając na inwestora obowiązek przedłożenia stosownych dokumentów w celu legalizacji wykonanej inwestycji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie wnieśli R. L. i M. E. M., zarzucając naruszenie prawa materialnego przez nieprawidłowe zastosowanie art. 50 ust. 1 oraz art. 51 Prawa budowlanego w sytuacji, gdy wybudowanie przez skarżącego krawężnika betonowego na jego działce nie wymagało obowiązku zgłoszenia na podstawie art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego, a nadto nie podlegało przepisom Prawa budowlanego. Zarzucono także naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 107 § 3 k.p.a. przez brak należytego uzasadnienia prawnego zaskarżonego postanowienia, a także naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. przez nieustosunkowanie się organu do twierdzeń
Sygn.akt VII SA/Wa 2220/06
skarżącego zawartych w zażaleniu, iż opaska betonowa stanowi zabezpieczenie ogrodzenia i rabaty kwiatowej na posesji skarżącego oraz znajduje się na jego terenie.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły w niniejszej sprawie.
Kontroli Sądu podlegało postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2006 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...], wstrzymujące roboty budowlane prowadzone przy układaniu krawężnika betonowego wykonanego po wschodniej stronie ul. [...] u zbiegu z ul. [...] w [...] bez wymaganego zgłoszenia oraz nakładające na R. L. obowiązek sporządzenia i przedłożenia oceny technicznej robót budowlanych, zawierającej opinię o zgodności ich wykonania z obowiązującymi przepisami i Polskimi Normami.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia organu I instancji stanowi art. 50 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 203, poz. 216 ze zm.). Przepis ten ma zastosowanie w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 cytowanej ustawy (dotyczących nakazu rozbiórki obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie albo wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ) i umożliwia wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia (art. 50 ust. 1 pkt 1), a także nałożenie obowiązku przedstawienia w terminie 30 dni od
Sygn.akt VII SA/Wa 2220/06
dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz (art. 50 ust 3).
W ocenie organów obu instancji, skarżący wykonał krawężnik w warunkach samowoli budowlanej, bez uprzedniego zgłoszenia zamiaru jego wykonania właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Należy wyjaśnić, że przepisy Prawa budowlanego precyzują, w jakich przypadkach dokonanie zgłoszenia jest konieczne. Stosownie do art. 30 ust. 1 cytowanej ustawy, zgłoszenia właściwemu organowi wymaga:
1) budowa, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-3 i pkt 5-21;
2) wykonywanie robót budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1-13;
3) budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. i wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu:
a) krat na budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego oraz obiektach wpisanych do rejestru zabytków,
b) urządzeń o wysokości powyżej 3 m. na obiektach budowlanych;
4) budowa obiektów małej architektury w miejscach publicznych.
Organy I i II instancji nie wskazały, którą z przesłanek określonych w art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego wypełnia wybudowanie krawężnika, stwierdzając jedynie, że zgłoszenie zamiaru wykonania robót było wymagane, podczas gdy ocena w tym zakresie nie zależy od uznania organu i musi wynikać z przepisów prawa. Organy nie wyjaśniły, czy prace polegające na budowie krawężnika podlegają obowiązkowi zgłoszenia zamiaru ich wykonania, gdyż nie wskazały przepisu prawa, z którego ten obowiązek ich zdaniem wynika. Ponadto organy nie ustaliły, na czyim gruncie wykonano roboty polegające na budowie krawężnika, a także nie określiły statusu drogi, przy której znajduje się krawężnik. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w tej kwestii.
Rozstrzygnięcia organów obu instancji zostały wydane z mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a., zobowiązujących organ administracji publicznej do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz do wskazania w uzasadnieniu faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom
Sygn.akt VII SA/Wa 2220/06
odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, jak również do wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa.
Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji.
Zgodnie z art. 152 cytowanej ustawy, zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, 209 i 210 § 1 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło