VII SA/Wa 2237/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-12-29
Skład orzekający: Maciej Majewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła wyczerpujących informacji o swojej sytuacji majątkowej, pomimo wezwania do uzupełnienia braków?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej, mimo wezwania do uzupełnienia informacji. Ciężar udowodnienia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy, a niepełne dane uniemożliwiają pozytywne rozpatrzenie wniosku.Stan faktyczny
A. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca podał, że jest bezrobotny od 2007 r., utrzymuje się z opieki nad 93-letnią A. T., jest właścicielem mieszkania o pow. 55 m2 i ponosi czynsz w wysokości 230 zł. Sąd wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia informacji o jego sytuacji majątkowej, jednak wnioskodawca nie przedstawił wymaganych danych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono A. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. K. i A. T. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić A. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Skarżący w formularzu PPF wskazał, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Nie wskazał z jakich dochodów się utrzymuje. Podał, że jest pełnomocnikiem i wieloletnim opiekunem A.T. Ze względu na okoliczność, iż A. T. jest osobą w wieku 93 lat i wymaga całodobowej opieki nie pracuje zawodowo i jest od 2007 r. bezrobotny. Nie ma żadnych dochodów. Podał, że jest właścicielem mieszkania o pow. 55 m2, które znajduje się w starym budynku. Wskazał czynsz mieszkania na 230 zł. Innych danych w formularzu PPF nie podano.
Z uwagi na okoliczność, iż powyższe oświadczenie było niewystarczające do oceny faktycznych możliwości finansowych strony, na mocy zarządzenia z dnia 22 listopada br. wydanego na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. wnioskodawca został zobowiązany do nadesłania dodatkowych wyjaśnień w sprawie tj. do:
- nadesłania zaświadczenia z urzędu pracy o posiadaniu statusu bezrobotnego,
- wskazania z jakich środków wnioskodawca utrzymuje się oraz opłaca mieszkanie wskazane w formularzu PPF,
- wyszczególnienia w przybliżeniu kosztów ponoszonych w związku z utrzymaniem własnym i mieszkania (opłaty stałe, prąd, gaz, podatki, telefon, woda, ścieki, ubezpieczenie, inne); i utrzymania własnego (żywność, ubrania, leki, itp.),
- wskazania czy część pomieszczeń w zamieszkiwanym lokalu wnioskodawca wynajmuje, a jeżeli tak to należało podać dochód z wynajmu,
- wskazania czy z tytułu opieki i bycia pełnomocnikiem A. T. wnioskodawca uzyskuje wynagrodzenie,
- wskazania czy wnioskodawca otrzymuje pomoc od rodziny, ew. osób trzecich, jeżeli tak należało wskazać na czym ona polega,
- wskazania czy wnioskodawca otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej, jeśli tak, należało nadesłać kserokopie ostatnich decyzji przyznających pomoc,
- nadesłania kopii wyciągu bankowego wnioskodawcy i wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym za trzy ostatnie miesiące.
Zakreślono termin 7 dni na wykonanie niniejszego zarządzenia pod rygorem rozpatrzenia wniosku tylko w oparciu o zgromadzone materiały.
Wnioskodawca w piśmie z dnia 30 listopada 2016 r. nie wskazał żadnych danych dotyczących sytuacji majątkowej.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje.
Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny.
Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu adwokata z urzędu. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej zasady.
Rozpoznając wniosek A. K. należy wskazać, że wnioskodawca przedstawił swoją sytuację materialną w sposób, który budzi wątpliwości co do faktycznych możliwości finansowych wnioskodawcy. Nie jest wiadome z jakich środków wnioskodawca się utrzymuje oraz opłaca własne mieszkanie, skoro jak wskazał od 2007 r, jest osobą bezrobotną. Z uwagi na powyższe koniecznym okazało się wezwanie strony do uzupełnienia w trybie art. 255 p.p.s.a. danych zawartych we wniosku. Wnioskodawca nie odpowiadając na ww. zarządzenie nie przedstawił wszystkich żądanych informacji, natomiast złożone oświadczenie jest niewystarczające dla ustalenia faktycznych możliwości finansowych strony, a należy zaznaczyć, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar przedstawienia okoliczności i wskazania faktów uzasadniających przyznanie prawa pomocy. Informacje posiadane przez Sąd są niepełne. Z uwagi na powyższe okoliczności wniosek został oddalony. Na taką ocenę miało wpływ przede wszystkim niewykonanie przez wnioskodawcę zarządzenia z dnia 22 listopada 2016 r. r. i nieustosunkowanie się do zawartych w zarządzeniu pytań dotyczących sytuacji materialnej strony. Z powyższych względów uznano, że wniosek nie przedstawia faktycznych możliwości finansowych wnioskodawcy i odmówiono przyznania prawa pomocy.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło