VII SA/Wa 2256/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi A. S. oraz J. P. - Kwiaciarnia [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2006 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego skargę oddala VIISA/Wa 2256/06 UZASADNIENIE Decyzją nr [...] z dnia [...].07.2006r. Prezydent W. na podstawie art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. nr 207 poz.2016 ze zm. udzielił pozwolenia na rozbiórkę parterowego, wolnostojącego pawilonu o pow. [...] w W. (dz. ew. nr [...]) dla H. Sp. z o. o. działającej w imieniu N. [...] jak wykonawca robót budowlanych. Od ww. decyzji złożyli odwołanie: A. S. i J. P. podnosząc, że zostali pominięci jako strona w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na rozbiórkę pawilonu. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...]października 2006r. umorzył postępowanie odwoławcze wskazując w uzasadnieniu, że odwołujący się A. S. i J. P., nie mają "interes prawny" o którym mowa w art. 28 k.p.a.. Nie wskazali przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Wojewoda stwierdził, że użytkownicy pawilonu handlowego (kwiaciarni) A. S. i J. P., usytuowanego na terenie nieruchomości gruntowej położonej przy ul. [...], nie legitymują się zawartą z W. - właścicielem gruntu, umową dzierżawy. Ostatnia umowa dzierżawy niniejszego gruntu obowiązywała do dnia 31.12.2004r., a po zakończeniu obowiązywania nie została przedłużona. Wojewoda wskazał, ze zgodnie z zarządzeniem nr [...] Prezydenta W. z dnia [...].12.2004r. zmienionym następnie zarządzeniem [...] z dnia [...] lipca 2006r. nieruchomość na którym jest usytuowany pawilon przeznaczony do rozbiórki została oddana w użytkowanie wieczyste w trybie bezprzetargowym, na rzecz N.– użytkownika wieczystego nieruchomości przyległej, oznaczonej jako działka ewidencjonowana nr [...] o powierzchni 645 [...]. Wskazał również, że odwołujący się nie dysponują dokumentem potwierdzającym, posiadane prawo własności omawianej nieruchomości. Skargę na decyzję Wojewody wnieśli A. S. i J. P., zarzucając naruszenie prawa przez organy administracji wydające zaskarżone decyzje przez obrazę art. 97 § 1 p. 4 k.p.a. przez zaniechanie przez Wojewodę [...] VIISA/Wa 2256/06 zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego jakim jest ,zdaniem skarżących, toczące się postępowanie cywilne o oddanie na ich rzecz w użytkowanie wieczyste nieruchomości prz ul. [...]. Skarżący zarzucili również obrazę przepisów art. 7, art. 77 § 1 i 4 oraz art. 80, polegającą na nie dokonaniu oceny sprawy na podstawie całokształtu materiału dowodowego w sprawie. Skarżący podnoszą, że zajmują przedmiotową nieruchomość od 1967 r., kiedy to wybudowali ze środków własnych na tej nieruchomości pawilon kwiaciarski. Przez 38 lat pawilon ten stanowił jedyne miejsce zatrudnienia skarżących oraz ich pracowników. Zdaniem skarżących przysługiwało im prawo żądania oddania im nieruchomości w użytkowanie wieczyste oraz o nieodpłatne przeniesienie na ich rzecz budynków wzniesionych na gruncie (przepisy art. 207 ustawy o gospodarce nieruchomościami). W tym zakresie skarżącym przysługiwało prawom pierwszeństwa z mocy art. 34 ust. 1 p. 1 w zw. z art. 207 ustawy o gospodarce nieruchomościami i dlatego wnieśli w dniu 10 lipca 2006 r. pozew o zobowiązanie przez sąd W. []... do złożenia oświadczenia woli o oddaniu skarżącym w użytkowanie wieczyste przedmiotowej nieruchomości i nieodpłatne przeniesienie na ich rzecz własności naniesień. Postępowanie cywilne toczy się przed sądem rejonowym dla W. w W. [...]. Skarżący podnoszą, że rozstrzygnięcie w sprawie cywilnej stanowi prejudykat w postępowaniu o wydanie pozwolenia na rozbiórkę, albowiem od tego rozstrzygnięcia zależy nie tylko wydanie decyzji ale również prawidłowe rozpatrzenie sprawy. Skarżący podnoszą również, że w dniu wydania zaskarżonej decyzji Prezydenta W. tj. [...] lipca 2006 r., N. nie dysponował żadnym tytułem prawnym do przedmiotowej nieruchomości, zatem spółka H. nie mogła dysponować nieruchomością na cele budowlane. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko zawarte w decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zaskarżona decyzja umarzająca na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. postępowanie odwoławcze - odmawia skarżącym uprawnień strony kontrolowanego postępowania. Dlatego ocena Sądu Administracyjnego ogranicza się w niniejszej sprawie do VIISA/Wa 2256/06 zbadania kwestii czy skarżący posiadają legitymację procesową w niniejszej sprawie, nie badając, o co wnoszą skarżący, merytorycznych zarzutów tak skargi, jak i odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Należy podzielić pogląd organu odwoławczego, że legitymacją strony do wniesienia odwołania oceniać trzeba według przepisów art. 28 k.p.a. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego status strony postępowania administracyjnego wynika z przepisów prawa materialnego ustanawiającego prawa lub obowiązki. Stroną postępowania jest bowiem tylko ten, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Jest niewątpliwe, iż w okresie wznoszenia przedmiotowego obiektu jak i wiele lat później skarżący byli aż do 31 grudnia 2004r. dzierżawcami gruntu. Skarżący mieli jednak pełną świadomość stosunków własnościowych na tej nieruchomości i praw wynikających z umowy dzierżawy, która może być nie przedłużona co stało się z dniem 31 grudnia 2004r. W sprawie bezsporne jest, że skarżący nie mają żadnego tytułu prawno-rzeczowego do gruntu oraz do znajdującego się na tym gruncie pawilonu. Fakt ten został ustalony w toku dotychczasowego postępowania. Natomiast skarżący wywodzą swój interes prawny z możliwości dochodzenia roszczeń z art. 207 ustawy o gospodarce gruntami. W związku z powyższym podkreślić trzeba, że takie roszczenie, mające charakter przyszły i niepewny nie daje podstaw do twierdzenia, że skarżący uzyskają tytuł prawno-rzeczowego do nieruchomości, a z samego istnienia takiego roszczenia a nawet toczącego się postępowania cywilnego nie można wywodzić istnienia interesu prawnego skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny wyrażał w wielu orzeczeniach pogląd, że mieć interes prawny w sprawie znaczy to samo co wskazać przepis prawa materialnego powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać ochrony. O tym, czy określonemu podmiotowi służy prawo strony w konkretnym postępowaniu administracyjnym, decyduje norma prawa, z której dla tego podmiotu wynikają wprost określone prawa lub obowiązki (vide wyroki NSA z 13.03.2001, I SA 2312/99, LEX nr 78956, z 1.08.2001, I SA 72/00 i z 12.02.2002, V SA 1123/01). Również fakt poczynienia czy nabycia nakładów na nieruchomości oddanej w VIISA/Wa 2256/06 użytkowanie wieczyste nie tworzy interesu prawnego podmiotu. Stwarza co najwyżej ewentualne roszczenie o ich zwrot. Roszczenie to jednak w rozumieniu art. 28 k.p.a. nie jest interesem prawnym, a tylko faktycznym. Może ono przy tym być dochodzone tylko w postępowaniu cywilnym, a nie w postępowaniu administracyjnym (vide wyrok NSA z 20.07.1999 r., I SA 1705/98, LEX nr 48524). W sytuacji zaś gdy skarżący nie posiadają żadnych praw do nieruchomości oraz do usadowionych na niej budynków, a jedynie określone roszczenia np. o zwrot nakładów, to stwierdzić należy, że nie mają oni uprawnień do uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym dot. pozwolenia na rozbiórkę parterowego, wolnostojącego pawilonu o pow. [...] na terenie nieruchomości przy ul. [...] w W. Prawidłowo więc organ odwoławczy umorzył postępowanie odwoławcze uznając iż skarżący nie byli legitymowani do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku.