VII SA/Wa 2258/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Paweł Groński, , Protokolant St. sekr. sąd. Magdalena Banaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2013 r. sprawy ze skargi W. F. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu oczywistej omyłki pisarskiej. I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego W. F. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] na podstawie art. 113 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z późniejszymi zmianami, zwanej dalej K.p.a.) w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 243, poz. 1623 ze zm., zwanej dalej Prawo budowlane), sprostował z urzędu oczywistą omyłkę we własnej decyzji z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] wydanej na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nakazującej I. i W. F. dokonanie rozbiórki części obiektu zadaszonego, murowanego z rozdzielnością funkcji na śmietnik i przejście na teren posesji z szafkami energetycznymi usytuowanego od strony ulicy przy granicy działki na nieruchomości przy ul. [...] w [...] w następujący sposób: "na stronie 1, w wierszu 17 na stronie 2, w wierszu 22 jest "... wymogom określonym w § 23 ust. 1 pkt 3 ...", powinno być "... wymogom określonym w § 23 ust. 3 ...". W uzasadnieniu wskazał, że w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] w wierszu 17 na stronie pierwszej oraz w wierszu 22 na stronie 2 mylnie przywołano przepis Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze zm.). [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji z dnia [...] maja 2010 r., wskazując w uzasadnieniu, że błąd w redakcji przepisu ma charakter oczywistej omyłki i podlega sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 K.p.a. Organ pierwszej instancji wskazując na treść art. 113 § 1 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach, wskazał, że wobec powyższego postanowił jak na wstępie.. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 K.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia W. F., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w jego ocenie organ pierwszej instancji podjął prawidłowe rozstrzygnięcie. Następnie stwierdził, że nie ulega wątpliwości, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] omyłkowo wskazał w decyzji nr [...] przepis § 23 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze zm.), zamiast przepis § 23 ust. 3 powołanego rozporządzenia. W ocenie organu odwoławczego nie zasługuje na uwzględnienie zarzut odwołania, iż organ pierwszej instancji poprzez błędne sformułowanie ww. przepisu uniemożliwił wykonanie obowiązku nakazanego decyzją nr [...], tj. dokonanie rozbiórki części obiektu usytuowanego na nieruchomości przy ul. [...] w [...]. W niniejszej kwestii tut. Inspektor wypowiedział się już w treści decyzji z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...], którą odmówił stwierdzenia nieważności decyzji nr [...]. Organ odwoławczy wskazał, że podtrzymuje swoje stanowisko zawarte w powołanym rozstrzygnięciu, iż brak jest podstaw do uznania, że decyzja nr [...] jest niewykonalna ze względu na nieprecyzyjne przywołanie przepisu § 23 ust. 3 powołanego rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. W decyzji nr [...] organ wskazał, również, iż błąd w redakcji przepisu § 23 ust. 3 ww. rozporządzenia ma charakter oczywistej omyłki i podlega sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 K.p.a. Przytaczając treść art. 113 § 1 K.p.a. wskazał, że błąd pisarski polega na widocznym użyciu niewłaściwego wyrazu, zastosowaniu nieprawidłowej pisowni lub opuszczeniu jednego albo kilku wyrazów wbrew intencjom organu administracji publicznej. W opinii organu odwoławczego wskazanie w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] przepisu § 23 ust. 1 pkt 3 zamiast § 23 ust. 3 polega na zastosowaniu przez organ nieprawidłowej pisowni, omyłka ta nie ma charakteru istotnego. Ponadto podkreślił, iż możliwe jest prostowanie wymienionych w art. 113 § 1 K.p.a. okoliczności zaistniałych zarówno w sentencji, jak i w uzasadnieniu decyzji. W tej mierze powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 2 sierpnia 2010 r., sygn. akt V SA/Po 145/100). Na powyższe postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. W. F. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi zarzucił, że rzekoma omyłka polegała na wskazaniu błędnej podstawy prawnej, a co za tym idzie – braku określenia obowiązku. Podkreślił, iż z uwagi na sposób sformułowania obowiązku – poprzez odwołanie się do treści przepisu – popełniony błąd uniemożliwił wykonanie decyzji. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm). W rozpatrywanej sprawie wystąpiły tego rodzaju wady i uchybienia. Kontrolowanym przez Sąd postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia W. F., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...], prostujące z urzędu oczywistą omyłkę we własnej decyzji z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] wydanej na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nakazującej I. i W. F. dokonanie rozbiórki części obiektu zadaszonego, murowanego z rozdzielnością funkcji na śmietnik i przejście na teren posesji z szafkami energetycznymi usytuowanego od strony ulicy przy granicy działki na nieruchomości przy ul. [...] w [...] w następujący sposób: "na stronie 1, w wierszu 17 na stronie 2, w wierszu 22 jest "... wymogom określonym w § 23 ust. 1 pkt 3 ...", powinno być "... wymogom określonym w § 23 ust. 3 ...". Podstawę prawną kwestionowanego postanowienia stanowił art. 113 § 1 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Sprostowanie decyzji w trybie art. 113 § 1 K.p.a. może dotyczyć tylko nieistotnych wadliwości decyzji, polegających na prostowaniu błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek. Różnica pomiędzy zmianą decyzji a jej sprostowaniem wynika z tego, czy decyzja jest dotknięta wadą istotną czy też nieistotną i decyduje to również o formie rozstrzygnięcia, które następuje odpowiednio decyzją lub postanowieniem. Oczywista omyłka pisarska to widoczne, wbrew zamierzeniu organu niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia, widoczne niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów. Inne oczywiste omyłki to omyłki stojące na równi z błędami pisarskimi, polegające na tym, że w decyzji wyrażono treść, która widocznie jest niezgodna z myślą organu, a została wpisana przez przeoczenie, tj. niewłaściwy dobór słowa. Sprostowanie na podstawie art. 113 § 1 K.p.a. nie może jednak prowadzić do merytorycznej zmiany orzeczenia i to nawet wówczas, gdy zaistniały rozbieżności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a uzasadnieniem, wyrażającym wolę organu. Sprostowaniu nie podlegają wady (błędy i omyłki) istotne m.in. w zakresie konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej (tak: J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 9 Wydanie, Wydawnictwo C.H. Beck, s. 551). W tej formie nie jest możliwe takie ingerowanie w treść decyzji administracyjnej, które - co do zasady - mogłoby przyczynić się do zmiany jej rozstrzygnięcia merytorycznego. Sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji czy ponownego rozstrzygnięcia w sposób odmienny od pierwotnego (tak: NSA w wyroku z dnia 4 maja 1988 r., sygn. III SA1466/87, OSP 1990, Zeszyt 11-12, poz. 398, z glosą aprobującą W. Tarasa). Należy wskazać, że sprostowanie oczywistej omyłki w trybie art. 113 § 1 Kp.a. dotyczy wyłącznie zawartych w decyzji błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych omyłek o oczywistym charakterze. Oczywistość błędu pisarskiego, rachunkowego czy innego powinna wynikać bądź z natury samego błędu, bądź z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem decyzji, z treścią żądania strony, z zawartością materiałów znajdujących się w aktach sprawy czy też z innymi okolicznościami. Sprostowanie w trybie art. 113 § 1 K.p.a. nie może spowodować merytorycznej ingerencji w treść orzeczenia. Niedopuszczalne jest obejmowanie tą instytucją sprostowania omyłek popełnionych przez organ administracji publicznej w określeniu okoliczności, mogących wpłynąć na legalność decyzji kończącej postępowanie. Nie podlegają zatem sprostowaniu w omawianym trybie błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej (por. wyroki NSA z: dnia 23 kwietnia 2001 r., sygn. akt II SA/863/00, LEX nr 77522; z dnia 24 września 1988 r., sygn. akt I SA 152/97, 24 września 1999 r., IV SA 1184/97, z dnia 1 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 1067/97 niepubl.). Mając na uwadze powyższe, nie można podzielić stanowiska organów obu instancji, iż w okolicznościach niniejszej sprawy niewłaściwe wskazanie w decyzji z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] przepisu prawa ma charakter oczywistej omyłki, którą sprostować można w trybie art. 113 § 1 K.p.a. Wskazać należy, że decyzją z dnia [...] maja 2010 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego "nakazał Państwu I. i W .i F. dokonanie rozbiórki części obiektu zadaszonego, murowanego z rozdzielnością funkcji na śmietnik i przejście na teren posesji z szafkami energetycznymi, tak aby usytuowanie obiektu do granicy działki odpowiadało wymogom określonym w § 23 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze m.) w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie". W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji (na stronie 2) organ wskazał, "(...) Uznać należy, że omawiany obiekt nie został w żaden sposób przebudowany, wykonanie zaś dodatkowej "zadaszonej altany" nie może oznaczać legalizacji istniejącego cały czas śmietnika murowanego, gdy obiekt ten jest w dalszym ciągu usytuowany niezgodnie z § 23 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie". Przepis § 23 ww. rozporządzenia zawiera cztery ustępy, z których żaden nie jest podzielony na punkty. W § 23 ust. 1 wskazano: "Odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe, o których mowa w § 22 ust. 2 pkt 1 i 3, powinna wynosić co najmniej 10 m od okien i drzwi do budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz co najmniej 3 m od granicy z sąsiednią działką. Zachowanie odległości od granicy działki nie jest wymagane, jeżeli osłony lub pomieszczenia stykają się z podobnymi urządzeniami na działce sąsiedniej", natomiast w § 23 ust. 3 wskazano "W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej dopuszcza się zmniejszenie odległości określonych w ust. 1 od okien i drzwi do 3 m, od granicy działki do 2 m, a także sytuowanie zadaszonych osłon lub pomieszczeń na granicy działek, jeżeli stykają się one z podobnymi urządzeniami na działce sąsiedniej bądź też przy linii rozgraniczającej od strony ulicy". Przytoczony § 23 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. zarówno w ust. 1, jak w ust. 3 wskazuje na możliwość doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Jednakże w żadnym miejscu uzasadnienia decyzji z dnia [...] maja 2010 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] nie przytoczył treści § 23 ust. 1, bądź ust. 3 przedmiotowego rozporządzenia, która to treść wskazywałaby do zgodności z jakimi wymogami wskazanymi w ust. 1 § 23 czy też w ust. 3 § 23 rozporządzenia, inwestorzy mają obowiązek doprowadzić usytuowanie obiektu oraz pozwoliłaby na uznanie, że doszło do błędnej redakcji przepisu § 23 rozporządzenia. Niewątpliwie prawidłowe wskazanie postawy prawnej, w oparciu o którą został sformułowany obowiązek nałożony na I. i W. F., konkretyzuje obowiązek prowadzenia określonych robót w oznaczonym miejscu. W zaistniałej sytuacji nie jest zatem dopuszczalne traktowanie wskazanej podstawy prawnej jako oczywistej omyłki Zatem, sprostowanie decyzji w trybie art. 113 § 1 K.p.a. nie może dotyczyć przepisu prawa, bowiem w takim zakresie nie wypełnia pojęcia błędu czy omyłki w rozumieniu ww. normy. Ponieważ sprostowanie służy wyłącznie usuwaniu nieistotnych wadliwości decyzji, polegających na prostowaniu błędów pisarskich, rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek, nie mogą podlegać sprostowaniu w opisanym wyżej trybie błędy i omyłki istotne czyli takie, które nie są widoczne na pierwszy rzut oka i wymagają przeprowadzenia dodatkowych badań i ustaleń (wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OSK 581/06, Lex nr 325253). Z tych przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zanej dalej p.p.s.a.), Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Zgodnie z art. 152 p.p.s.a., zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.