VII SA/Wa 2263/16
WyrokWSA w Warszawie2017-09-07
Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Karolina Kisielewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, właściciel nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji, posiada przymiot strony w postępowaniu o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, jeśli nie wykazał konkretnych ograniczeń w zagospodarowaniu swojej nieruchomości wynikających z przepisów prawa?Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organów administracji, że skarżący nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę, ponieważ nie wykazał konkretnych, prawnie relewantnych ograniczeń w zagospodarowaniu swojej nieruchomości wynikających z planowanej inwestycji. Brak wykazania takiego interesu prawnego uniemożliwił skuteczne żądanie wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W konsekwencji, skarga na decyzję odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej została oddalona.Stan faktyczny
Skarżący R.S. zwrócił się do Starosty o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę budynku handlowo-usługowego, twierdząc, że jego nieruchomość sąsiaduje z inwestycją i jest przez nią negatywnie oddziaływana. Starosta wznowił postępowanie, ale następnie odmówił uchylenia decyzji, uznając, że skarżący nie jest stroną w sprawie, gdyż nie wykazał konkretnych ograniczeń w zagospodarowaniu swojej nieruchomości. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję Wojewody do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa budowlanego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Asesor WSA Karolina Kisielewicz (spr.), , Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2017 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej oddala skargę
R.S. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Wojewody [...] z [...] sierpnia 2016 r. (nr [...]), którą organ odwoławczy, po rozpoznaniu odwołania skarżącego od decyzji Starosty [...] z [...] czerwca 2016 r. (znak: [...]) o odmowie uchylenia, po wznowieniu postępowania decyzji tego organu z [...] września 2015 r. (nr [...]) o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, utrzymał w mocy tę decyzję.
Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że Starosta [...] decyzją z [...] września 2015 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił M. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku handlowo - usługowego na nieruchomościach nr ew. [...], [...], [...] przy ul. S. w C. (w dniu 2 grudnia 2015 r. organ przeniósł pozwolenie na budowę na nowego inwestora: D.Sp. z o.o. z siedzibą w W.). Wcześniejszą decyzją (z [...] czerwca 2015 r., nr [...]) organ udzielił M.Sp. z o.o. pozwolenia na budowę I etapu dla tej inwestycji tj. budowę dworca autobusowego wraz z wiatą przystankową, 33 miejscami postojowymi dla samochodów osobowych oraz infrastrukturą techniczną.
R. S. pismem z 5 maja 2016 r. (które wpłynęło do organu 9 maja 2016 r.), zwrócił się do Starosty [...] o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją z [...] września 2015 r. z przyczyny wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W uzasadnieniu wniosku podał n. in., że posiada przymiot strony w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę dla spornej inwestycji, ponieważ jego nieruchomość znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji, a bez własnej winy nie brał udziału w tym postępowaniu. R.S. stwierdził, że sporny obiekt budowlany "będzie miał wpływ na użytkownie jego nieruchomości".
W piśmie z 18 maja 2016 r. organ I instancji wezwał skarżącego do wykazania interesu prawnego w postępowaniu zakończonym decyzją o udzieleniu pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na to pismo R. S. oświadczył, że nowy dworzec autobusowy i centrum handlowe będą "powodować uciążliwości" dla nieruchomości sąsiednich. Zdaniem strony z przepisu art. 3 pkt 20 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r., poz. 290) wynika, że prawidłowe ustalenie obszaru oddziaływania obiektu budowlanego należy do organów.
Starosta [...] postanowieniem z [...] czerwca 2016 r. (znak: [...]) wydanym na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. wznowił postępowanie w tej sprawie, a następnie decyzją z 20 czerwca 2016 r. na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówił uchylenia swojej decyzji z [...] września 2015 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku handlowo – usługowego (II etap budowy) na nieruchomościach nr ew. [...], [...], [...] przy ul. S. w C.
Organ I instancji stwierdził, że R. S. nie posiada przymiotu strony w sprawie zakończonej decyzją z [...] września 2015 r., a zatem nie została spełniona określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. podstawa wznowienia postępowania. Wnioskodawca jest właścicielem nieruchomości nr [...] przy ul. S. w C., która sąsiaduje z terenem inwestycji, niemniej jednak we wniosku o wznowienie postępowania, ani we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie podał faktów i okoliczności z których wynikałoby, że jego nieruchomość znajduje się w zasięgu oddziaływania spornej inwestycji. Według Starosty, sporne przedsięwzięcie, polegające na budowie budynku handlowo – usługowego w ramach budowy budynku dworca autobusowego wraz z miejscami postojowymi i placem manewrowym, w świetle § 12 i § 13 oraz § 271-284 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1422) nie powoduje jakichkolwiek ograniczeń w możliwości zagospodarowania działki skarżącego. Projektowany obiekt handlowo - usługowy jest usytuowany w odległości 5,50 m. od granicy nieruchomości R. S. i 11 metrów od znajdującego na tej nieruchomości budynku mieszkalno-usługowego, ponadto jest oddzielony od jego nieruchomości pasem zieleni izolacyjnej. Organ dodał, że budynek handlowo-usługowy nie będzie źródłem zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego ponad dopuszczalne normy, nie będzie powodował drgań, nie będzie wytwarzał pola elektromagnetycznego, posiada urządzenia wentylacyjne i akustyczne z odpowiednimi zabezpieczeniami przeciwdźwiękowymi.
R. S. w odwołaniu od tej decyzji zarzucił organowi I instancji nieuzasadnione przyjęcie, że jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji. Jego zdaniem ocena wpływu konkretnej inwestycji na otoczenie obejmuje cały szereg zagadnień związanych z oddziaływaniem projektowanego przedsięwzięcia na nieruchomości znajdujące się w otoczeniu i nie może ograniczać się jedynie do kwestii zachowania warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W rozpoznawanej sprawie organ administracji architektoniczno-budowlanej powinien wziąć pod uwagę nie tylko usytuowanie projektowanego obiektu budowlanego w stosunku do działki sąsiedniej, ale także jego funkcję, przeznaczenie i inne cechy charakterystyczne, w tym sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji. Organ powinien wziąć pod uwagę, że projektowana inwestycja (podzielona przez organ na trzy etapy) obejmuje budowę dworca autobusowego (wyburzenie istniejącego dworca autobusowego), budowę centrum handlowo-usługowego i przebudowę rozwiązań komunikacyjnych
Po rozpoznaniu odwołania skarżącego od tej decyzji, Wojewoda [...] decyzją z [...] sierpnia 2016 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podzielił stanowisko Starosty [...], że R. S. nie powołał się na naruszenie jego własnego, skonkretyzowanego i zindywidualizowanego interesu prawnego, nie wykazał bowiem, aby sporna inwestycja ograniczała lub utrudniała w jakikolwiek sposób zagospodarowanie jego nieruchomości. W związku z tym nie posiada przymiotu strony w sprawie zakończonej decyzją tego organu z [...] września 2015 r., a zatem nie została spełniona określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. podstawa wznowienia postępowania.
Organ podał, że nie ma przeszkód do zagospodarowania nieruchomości skarżącego (nr [...]) zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. W szczególności ograniczenie w zagospodarowaniu tej działki nie wynika z przepisów § 13 ust. 1, § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dotyczących przesłaniania oraz zapewnienia naturalnego oświetlenia w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi. Wojewoda dodał, że projekt budowlany dla spornego obiektu budowlanego nie narusza ustaleń m.p.z.p.
R. S. w skardze na tę decyzję Wojewody [...] zarzucił temu organowi naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. przez niedostateczne ustalenie okoliczności faktycznych sprawy i w konsekwencji naruszenie art. 28 ust. 2 prawa budowlanego w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że ma interes prawny w sprawie zakończonej decyzją Starosty z [...] września 2015 r. o pozwoleniu na budowę, a zatem została spełniona określona w art. 145 § 1 pkt 4 podstawa wznowienia postępowania. W szczególności stwierdził, że projektowana inwestycja (centrum handlowo-usługowe) jest obiektem wielkopowierzchniowym, a wraz z budową nowego dworca, spowoduje "znaczący wzrost uciążliwości" (zacienienie, drgania, hałas, wzmożony ruch samochodowy) i te okoliczności powinny zostać rozważone przez organ administracji architektoniczno - budowlanej.
Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje :
Zaskarżona przez R. S. decyzja Wojewody [...] nie narusza prawa, co oznacza, że skarga jest nieuzasadniona.
W rozpoznawanej sprawie Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...], który odmówił uchylenia (po wznowieniu postępowania) swojej decyzji z [...] września 2015 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu M. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku handlowo - usługowego na nieruchomościach nr ew. [...], [...], [...] przy ul. S.w C. (II etap inwestycji).
Skarżący w skardze do Sądu podniósł, że organy nieprawidłowo stwierdziły, że nie przysługiwał mu przymiot strony w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Starosty, w związku z tym nie zaistniała powołana przez niego podstawa wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.).
Sąd podziela stanowisko organów, że skarżącemu nie przysługiwał przymiot strony w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Starosty [...] z [...] września 2015 r. o udzieleniu pozwolenia na budowę.
W postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę interes prawny strony postępowania ustala się na podstawie art. 28 ust. 2 prawa budowlanego. W związku z tym wnoszący o wyeliminowanie takiej decyzji z obrotu prawnego powinni w celu wykazania swojej legitymacji procesowej, przedstawić wszelkie fakty i okoliczności mające wskazywać na oddziaływanie inwestycji na jego nieruchomość, a organy budowlane powinny taki materiał dowodowy rozpatrzeć i na jego podstawie ocenić czy rzeczywiście nieruchomość znajduje się w sferze oddziaływania planowanej inwestycji. Zgodnie z art. 3 pkt 20 prawa budowlanego, przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. Z definicji tej wynika zatem, że chodzi to o ograniczenia w zagospodarowaniu sąsiadującego z obiektem terenu mające źródło w tych odrębnych przepisach. Takimi przejawami oddziaływania powodującego ograniczenia możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej mogą być np. hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne albo zanieczyszczenie powietrza, wody lub gleby bądź też pozbawienie lub ograniczenie możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej, środków łączności, dopływu światła dziennego.
Zdaniem Sądu organy prawidłowo przyjęły, że nieruchomość skarżącego nie znajduje się w zasięgu oddziaływania spornej inwestycji. Trzeba przypomnieć, że inwestycja objęta pozwoleniem budowlanym polega wyłącznie na budowie budynku handlowo - usługowego na nieruchomościach nr ew. [...], [...], [...] przy ul. S. w C. Analiza projektu budowlanego tej inwestycji nie wskazuje na takie jej oddziaływanie na nieruchomość skarżącego, o jakim mowa w art. 3 pkt 20 prawa budowlanego. Wynika z niego, że projektowany budynek handlowo - usługowy będzie posadowiony w odległości 11 m. od budynku mieszkalno - usługowego skarżącego (5,50 m od granicy jego nieruchomości) i oddzielony od niego pasem zieleni izolacyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela stanowisko organu, że skarżący, mimo wezwania organu I instancji, nie podał żadnych konkretnych przejawów oddziaływania obiektu budowlanego na jego nieruchomość. Skarżący stwierdził, że inwestycja narusza ustalenia m.p.z.p. i "spowoduje znaczny wzrost uciążliwości" związany np. ze wzmożonym ruchem samochodowym.
Sąd podziela stanowisko organów budowlanych, że ograniczenia w zagospodarowaniu działki skarżącego nie wynikają z przepisów § 12 i § 13 oraz § 271-284 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Budynek handlowo-usługowy nie będzie źródłem zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego ponad dopuszczalne normy, nie będzie powodował drgań, nie będzie wytwarzał pola elektromagnetycznego, posiada urządzenia wentylacyjne i akustyczne z odpowiednimi zabezpieczeniami przeciwdźwiękowymi.
Zdaniem Sądu argumentacja skarżącego na rzecz jego interesu prawnego w tej sprawie sprowadza się w istocie do wyrażenia zawodu, że jego sąsiedztwo ulega niekorzystnym z jego punktu widzenia zmianom. Ten sposób "oddziaływania" planowanej inwestycji na nieruchomość skarżącego nie legitymuje go, w świetle art. 28 ust. 2 prawa budowlanego do udziału w charakterze strony w postępowaniu nadzwyczajnym.
Zatem organ odwoławczy zasadnie uznał, że skarżącemu nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty [...] z [...] września 2015 r., nie zaistniała więc podana przez niego podstawa wznowienia, co uzasadniało wydanie na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. decyzji o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej. W ocenie Sądu postępowaniu Wojewody nie można też zarzucić naruszenia przepisów postępowania wskazanych w skardze. Organ wyjaśnił wszystkie okoliczności istotne dla rozpoznania sprawy i nie zachodziła konieczność prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego.
Z powyższego wynika, że wszystkie zarzuty skargi są nieuzasadnione. Sąd wypełniając określony w art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), obowiązek badania legalności zaskarżonej decyzji w zakresie wykraczającym poza granice wyznaczone zarzutami skargi stwierdził, że nie ma podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji lub stwierdzenia jej nieważności, które Wojewódzki Sąd Administracyjny byłby zobowiązany uwzględnić z urzędu.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło