VII SA/Wa 228/11

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 20 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi E.M. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy uchylenia decyzji ostatecznej postanawia : przyznać E. M. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego. W dniu 10 października 2011 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek E.M. o przyznanie prawa pomocy w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Ze względu jednak na ustawowe zwolnienie skarżącej od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawie na podstawie art. 239 pkt 1 c p.p.s.a. wniosek rozpoznano w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Żądanie ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest natomiast wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. W niniejszej sprawie zważono co następuje : Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni wskazała, że utrzymuje się przy pomocy opieki społecznej od której otrzymuje dodatek mieszkaniowy w wysokości 347,10 złotych miesięcznie oraz zasiłki celowe. Wyjaśniła, że od około dziesięciu lat jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna i bezskutecznie poszukuje pracy odpowiedniej do swego stanu zdrowia. Oświadczyła, że jedynymi ofertami jakie otrzymała była praca sprzątaczki, jednak ze względu na alergie na środki zawierające chlor i dyskopatię kręgosłupa nie może podjąć takiej pracy. Dodała, iż nie może także starać się o rentę ze względu na "...przekroczenie obowiązującego okresu dziesięciolecia od swojego ostatniego zatrudnienia". Zaznaczyła, że nie stać jej na opłacenie profesjonalnego pełnomocnika, gdyż nie ma środków finansowych na zakup lekarstw czy niezbędnych podstawowych produktów żywnościowych. Wnioskodawczyni podała, że posiada mieszkanie własnościowe o powierzchni 38,1 m ². Oznajmiła, że innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiada. Wnioskodawczyni dołączyła decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] o przyznaniu jej zasiłku celowego na zakup żywności od 1 września 2011 r. do 30 listopada 2011 r. w wysokości 250,00 złotych oraz postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...], którym sprostowano oczywistą omyłkę pisarską w decyzji z dnia [...]. Oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni uznano, że wykazała ona, iż zachodzą przesłanki do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wnioskodawczyni nie uzyskuje bowiem żadnego stałego źródła dochodu i utrzymuje się jedynie z pomocy jaką otrzymuje od Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w postaci przyznanego dodatku mieszkaniowego oraz zasiłków celowych na zakup żywności. Stwierdzić zatem należy, że w obecnej sytuacji materialnej wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, gdyż jest to wydatek przekraczający jej możliwości finansowe. Z tego względu, przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Ze względu na ustawowe zwolnienie wnioskodawczyni od kosztów sądowych nie rozpoznawano wniosku w tym zakresie. Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.