VII SA/Wa 2295/15
WyrokWSA w Warszawie2016-11-16
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Joanna Gierak-Podsiadły, Maria Tarnowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę może zostać wydana, gdy projekt budowlany nie obejmuje całego zamierzenia inwestycyjnego, a jedynie jego etap, oraz czy organ prawidłowo ocenił zgodność projektu z przepisami technicznobudowlanymi, w szczególności w zakresie odległości od granicy działki sąsiedniej i ochrony przeciwpożarowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzje o pozwoleniu na budowę zostały wydane z naruszeniem prawa, ponieważ projekt budowlany nie obejmował całego zamierzenia inwestycyjnego, a jedynie jego etap, co jest niezgodne z art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego. Ponadto, organy nie dokonały wyczerpującej oceny zgodności projektu z przepisami technicznobudowlanymi, w tym w zakresie ochrony przeciwpożarowej i wpływu inwestycji na sąsiednie nieruchomości, co stanowi naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. W związku z tym, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały uchylone.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. D. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku usługowo-handlowego. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz Prawa budowlanego, w tym dotyczące usytuowania budynku w bliskiej odległości od jego nieruchomości, wpływu inwestycji na jego budynek oraz kwestii przeciwpożarowych. Organy administracji uznały, że projekt budowlany spełnia wymogi prawa.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły ( spr.), Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant spec. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2016 r. sprawy ze skargi R. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji
Przedmiotem skargi wniesionej przez R. D. jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą B. i Z. C. pozwolenia na budowę budynku usługowo-handlowego.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ podał, iż inwestor – B. i Z. C. w dniu 5 maja 2015 r. złożyli wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę budynku usługowo-handlowego wraz z instalacjami wewnętrznymi, zjazdu publicznego, zbiornika wód opadowych na działkach o nr ew. [...], [...], [...] i [...] (przy ul. K. [...] w M.) oraz na wykonanie robót budowlanych polegających na wzmocnieniu ściany istniejącego budynku zlokalizowanego na sąsiedniej działce o nr ew. [...], załączając do niego projekt budowlany opracowany przez osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane i przynależne do izby samorządu zawodowego oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Pismem z dnia 11 maja 2015 r. zawiadomiono strony o wszczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie. Zastrzeżenia wnieśli: R. D. - właściciel sąsiedniej nieruchomości o nr ew. [...] oraz H. i M. S. - właściciele nieruchomości o nr ew. [...] i [...]. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r. Starosta [...] nałożył na inwestora obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości występujących w przedłożonym do zatwierdzenia projekcie budowlanym, w określonym terminie. Inwestor wykonał nałożone postanowieniem obowiązki, wobec powyższego Starosta [...] decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] znak: [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił B. i Z. C. pozwolenia na budowę budynku usługowo-handlowego wraz z instalacjami wewnętrznym, zjazdu publicznego, zbiornika wód opadowych na działkach o nr ew. [...], [...], [...] i [...] oraz na wykonanie robót budowlanych polegających na wzmocnieniu ściany istniejącego budynku zlokalizowanego na działce o nr ew. [...] w M.
Od powyższej decyzji R. D. złożył odwołanie do Wojewody [...], zarzucając przedmiotowej decyzji naruszenie art. 31 Konstytucji RP, procedury postępowania administracyjnego, jak i przepisów Prawa budowlanego oraz przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Organ odwoławczy po zapoznaniu się z całością akt w przedmiotowej sprawie uznał, iż decyzja organu I instancji jest prawidłowa.
Wskazał, że art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego jednoznacznie ustala sytuacje, w których właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę. Omawiany przepis nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości w sprawie wydania pozwolenia na budowę, jak też możliwości wprowadzenia dalszych warunków, od których zależałoby wydanie tego pozwolenia. W przypadku stwierdzenia naruszeń lub nieprawidłowości organ winien nałożyć na inwestora obowiązek ich usunięcia, a w razie jego niedopełnienia wydać decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
Badając - w kontekście uregulowań ww. ustawy - zgodność z prawem zaskarżonej decyzji Wojewoda uznał, iż organ I instancji nie tylko mógł, ale miał obowiązek udzielenia pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji.
Z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż zostały spełnione wymogi określone w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego.
Nie ulega też wątpliwości, że spełnione zostały także wymogi wynikające z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego:
projektowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami § 19 planu zagospodarowania przestrzennego miasta M. uchwalonego uchwałą Rady Miasta M. nr [...] z dnia [...] lutego 2012 r., ponieważ działki o nr ewid. [...], [...], [...] i [...] położone są na obszarze oznaczonym symbolem [...] jako tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej oraz zabudowy usługowej. Lokalizacja projektowanego budynku jest zgodna z ustaleniami ust. 3, zgodnie z którym dopuszcza się budowanie obiektów budowlanych na działkach ewidencyjnych bezpośrednio przy granicy lub w odległości 1,5 m od granicy działki,
zatwierdzony projekt budowlany zgodny jest z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Ponadto w zgromadzonym materiale dowodowym znajduje się analiza nasłonecznienia budynków mieszkalnych znajdujących się na działkach nr [...], [...] i [...], z której wynika, że warunki naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi są spełnione zgodnie z § 13 i § 60 ww. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie,
ponadto do projektu budowlanego została załączona ekspertyza techniczna, z której wynika, że planowana inwestycja nie spowoduje zagrożeń dla bezpieczeństwa użytkowników istniejących obiektów lub obniżenia ich przydatności do użytkowania. W ekspertyzie zostały wskazane zalecenia, do których należy się zastosować przy wykonywaniu robót budowlanych,
został również przedłożony przez inwestorów do zatwierdzenia projekt budowlany wzmocnienia ściany istniejącego budynku podwaliną żelbetową. Wzmocnienie zaprojektowano na działce inwestorów, bez naruszenia własności działki sąsiedniej skarżącego,
projekt budowlany został uzgodniony z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych. W zakresie zakłócenia ciągu w kominie wentylacyjnym budynku usytuowanego na działce nr ew. [...], projektowany obiekt spełnia wymogi § 140 ww. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie odległości dla wylotów przewodów wentylacyjnych,
stwierdza się również kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń.
Wojewoda zauważył przy tym, że organ wydający pozwolenie na budowę nie posiada uprawnienia do dokonania oceny wartości technicznej rozwiązań przyjętych w projekcie budowlanym, bowiem za to odpowiada projektant. Wymóg wskazany w art. 35 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego dotyczy obowiązku oceny zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami, zwłaszcza techniczno-budowlanymi. W niniejszej sprawie brak podstaw do kwestionowania takiej zgodności.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów odwołania wyjaśnił, iż nie ma podstaw do uznania, by w sprawie naruszono interes prawny skarżącego czy złamano zasady Konstytucji RP.
W tym zakresie zauważył, iż przepisy Prawa budowlanego zapewniają w art. 5 ust. 1 pkt 9 poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. W postępowaniu administracyjnym w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę ocenie podlega zatem również badanie, czy dochodzi, względnie, czy może dojść do naruszenia interesu osób trzecich, a więc i interesu właścicieli sąsiednich nieruchomości. Podkreślił jednak, iż badanie to przeprowadza się nie w aspekcie dopuszczalności tej zabudowy, lecz ewentualnego naruszenia norm z zakresu prawa budowlanego i warunków technicznych. A więc ochrona uzasadnionego interesu osób trzecich powinna opierać się wyłącznie na obiektywnej ocenie dotyczącej przestrzegania obowiązujących przepisów prawa, a w szczególności wymagań techniczno-budowlanych oraz norm dotyczących budowania i utrzymania obiektów budowlanych. W związku z tym właścicielowi nieruchomości sąsiadującej z projektowaną inwestycją, przysługiwałyby prawne środki ochrony przed sposobem zagospodarowania na cele budowlane nieruchomości sąsiedniej, jeżeli projektowany sposób zagospodarowania kolidowałby z jego prawnie chronionym interesem poprzez naruszenie przez inwestora obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych oraz norm dotyczących budowy i utrzymania obiektu, wywołując skutki wymienione w art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. W niniejszej sprawie do takiego naruszenia, zdaniem organu odwoławczego, nie doszło.
Biorąc powyższe pod uwagę, organ drugiej instancji prowadząc postępowanie odwoławcze w przedmiotowej sprawie stwierdził, że zaskarżone rozstrzygnięcie Starosty [...] nie narusza prawa, w związku z czym brak jest podstaw do jego zmiany lub uchylenia.
W skardze do Sądu na ww. decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...], skarżący – R. D. zarzucił:
-naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj.: art. 76 k.p.a. poprzez stronniczą i niepełną ocenę materiału dowodowego, art. 107 § 3 tej ustawy poprzez niemal całkowite pominięcie uzasadnienia faktycznego w sprawie oraz zawarcie w zaskarżonej decyzji powierzchownego uzasadnienia prawnego, ograniczającego się do cytowania wybiórczo przepisów i powtórzenia wyjaśnień podanych przez Starostę [...]; art. 7 k.p.a. poprzez nie podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia postępowania w sprawie oraz nie uwzględnienia słusznego interesu obywateli; art. 8 tej ustawy poprzez podejmowanie działań nakierowanych na osiągniecie wcześniej założonego celu wydania decyzji pozytywnej; art. 11 ustawy Kodeks Postępowania Administracyjnego poprzez oparcie sentencji zaskarżonej decyzji "na mglistych", ogólnikowych stwierdzeniach, w żaden sposób nie odniesionych do materiału dowodowego; art. 6 ww. ustawy w związku z powyższymi zarzutami.
-Naruszenie interesu prawnego, tj.: art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo Budowlane polegające na wydaniu pozwolenia na budowę bez wymaganego oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo Budowlane polegające na wydaniu decyzji bez uwzględnienia innych przepisów w tym rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie; art. 31 Konstytucji RP w zakresie ograniczenia korzystania z konstytucyjnych wolności i praw.
W uzasadnieniu skargi, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, skarżący podał, iż
planowany budynek będzie położony w odległości 1,5 m od granicy z jego działką i będzie miał wysokość w najwyższym punkcie budynku 13,94 m . Pomimo przedstawionej analizy zacieniania i przesłaniania na takie usytuowanie budynku nie wyraża zgody gdyż całkowicie pozbawi to jego budynek, który jest budynkiem parterowym sytuowanym w granicy z działką nr ew. [, światła dziennego. Całkowita wysokość jego budynku wynosi ok. 4 m, a takie zbliżenie budynku o wysokości 13,94 m spowoduje, że jego budynek będzie przez cały czas w cieniu. Takie usytuowanie budynku narusza § 13 warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Skarżący podał również, że w chwili obecnej na ścianie południowej jego budynku (ściana sytuowana w granicy z działką nr ew. [...]) istnieje niewielkie pęknięcie wzdłuż całej ściany budynku. Projektowany budynek i wykop pod jego fundamenty, w tak bliskim sąsiedztwie jego domu, spowoduje dalsze spękanie ściany. Nadto, wzniesienie projektowanego budynku usługowo-handlowego w bezpośrednim sąsiedztwie domu skarżącego może spowodować zagrożenie dla bezpieczeństwa użytkowników tego budynku mieszkalnego, jednorodzinnego. Dlatego nie wyraża zgody na takie usytuowanie.
Odnośnie zabezpieczenia ściany jego budynku wskazał, iż nikt z inwestorów planujących budowę nie rozmawiał z nim na temat zabezpieczenia ściany. Podniósł, że jeżeli roboty miałyby być wykonywane na jego działce, to powinien o tym wiedzieć.
Dodatkowym niepokojącym problemem jest, jak podał, usytuowanie zbiornika podziemnego wód deszczowych w odległości 15 cm od granicy działki i 115 cm od jego budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Lokalizacja ta może spowodować osunięcie się lub uszkodzenie budynku, gdyż wykop pod zbiornik będzie miał głębokość kilku metrów a z dokumentacji nie wynika, w jaki sposób zostanie zabezpieczony wykop oraz fundamenty jego budynku.
Kolejnym problemem przy tak usytuowanych budynkach, istniejącym - oznaczonym w projekcie zagospodarowania terenu cyfrą 2 i projektowanym, oznaczonym w projekcie zagospodarowania terenu cyfrą 1, może być brak ciągu w kominie, a to narusza § 140 warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Następnym problemem, zdaniem skarżącego, jest to, że bliska odległość wznoszonego budynku może spowodować niebezpieczeństwo pożaru. Wprawdzie dokumentacja jest uzgodniona z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń p.poż., ale skarżący ma wątpliwości, czy jego dach nie będzie wymagał dodatkowych zabezpieczeń przeciwpożarowych, które będzie musiał wykonywać na własny koszt. Ponadto ma wątpliwości, czy odległość ściany oddzielenia p.poż. wznoszonego obiektu (położonej w odległości 232 cm od jego okna) nie spowoduje, że okno w jego budynku nie będzie musiało być dodatkowo chronione np. szkłem o podwyższonej odporności, na co nie wyraża zgody.
W końcu, wskazał, że najważniejszym i niedopuszczalnym uchybieniem w tej sprawie jest wpisanie w sentencji decyzji nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r. numeru jego działki. Nadmienił, że prawa do dysponowania swoją nieruchomością na cele budowlane nikomu nie udzielał, zatem naruszono bezsprzecznie procedury postępowania administracyjnego, stąd decyzja Starosty [...] nie powinna znajdować się w obrocie prawnym.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją wszczęte zostało na wniosek B. i Z. C. o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę budynku usługowo-handlowego wraz z instalacjami wewnętrznymi, zjazdu publicznego i zbiornika wód opadowych na działkach o nr ew. [...],[...],[...]i [...] (przy ul. K. [...] w M.) oraz na wykonanie robót budowlanych polegających na wzmocnieniu ściany istniejącego budynku zlokalizowanego na sąsiedniej działce o nr ew. [...]. Wniosek ten uruchomił (a to w dniu 5 maja 2015 r.) postępowanie, w którym właściwy organ miał obowiązek zbadać, czy odpowiada on wymogom przewidzianym w art. 32, art. 33, art. 34 ust. 1 – 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm., w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania; dalej: Prawo budowlane; v. art. 6 ustawy nowelizującej z dnia 20 lutego 2015 r. – Dz. U. z 2015 r., poz. 443), a następnie – dokonać jego sprawdzeń, stosownie do art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. W razie stwierdzenia, że jest on kompletny i zgodny z prawem, organ obowiązany był zatwierdzić projekt budowlany i udzielić pozwolenia na budowę dla opisanej powyżej inwestycji (v. art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego).
Zważyć przy tym trzeba, iż przepis art. 33 ustawy Prawo budowlane określa wymagania, jakim ma odpowiadać wniosek o wydanie pozwolenia budowlanego. Stanowi, iż do wniosku takiego należy załączyć m. in. cztery egzemplarze projektu budowlanego - odpowiadającego warunkom określonym w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (o ile jest wymagana) bądź w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, aktualnym na dzień opracowania projektu (art. 33 ust. 2 pkt 1 i art. 34 ustawy Prawo budowlane), a także oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wskazać także należy, iż podstawową powinnością organu administracji architektoniczno-budowlanej w takim postępowaniu jest zbadanie, w oparciu o art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, czy złożony projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku tego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, czy projekt zagospodarowania działki lub terenu jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi oraz, czy projekt budowlany jest kompletny i posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia oraz informacje dotyczące bezpieczeństwa i ochrony zdrowia i zaświadczenia wskazane w art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego. W razie spełnienia powyższych wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 ustawy właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Przepis art. 35 ust. 4 ustawy nie dopuszcza bowiem jakiejkolwiek uznaniowości w sprawie wydania pozwolenia na budowę, jak też możliwości wprowadzenia dalszych warunków, od których zależało by wydanie tego pozwolenia. Niemniej, dla zastosowania ww. art. 35 ust. 4 konieczne jest wyczerpujące dokonanie sprawdzeń w zakresie wynikającym m. in. z art. 35 ust. 1 omawianej ustawy.
W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż w sposób nieprawidłowy w wydanych decyzjach przeanalizowano przedstawione wraz z wnioskiem przez inwestora dokumenty i błędnie przyjęto, że dają one podstawę do zastosowania ww. art. 35 ust. 4 i pozytywnego dla inwestora załatwienie sprawy.
Dokonując takiej oceny, która musiała w efekcie skutkować uwzględnieniem skargi i uchyleniem obu decyzji wydanych w sprawie, Sąd wziął pod uwagę dwie, następujące kwestie.
Po pierwsze, Sąd zważył, iż przedstawiona dokumentacja jest niezgodna z treścią art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego, a w konsekwencji – z art. 35 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Zgodnie z tym pierwszym przepisem, pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. W przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt, pozwolenie na budowę może, na wniosek inwestora, dotyczyć wybranych obiektów lub zespołu obiektów, mogących samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem. Jeżeli pozwolenie na budowę dotyczy wybranych obiektów lub zespołu obiektów, inwestor jest obowiązany przedstawić projekt zagospodarowania działki lub terenu, o którym mowa w art. 34 ust. 3 pkt 1, dla całego zamierzenia budowlanego.
Z projektu budowlanego wynika, iż inwestor przewidział tzw. etapowanie inwestycji, a mianowicie w pierwszej kolejności wykonanie rozbiórki istniejącego budynku, następnie budowę projektowanego, a dalej – budowę projektowanego zespołu miejsc postojowych w liczbie 19. Przy czym, przedłożony projekt zagospodarowania terenu nie obejmuje wszystkich wskazanych powyżej etapów inwestycji, nie dotyczy bowiem wskazanych miejsc postojowych. Miejsca te, przewidziano na działkach o nr ew. [...],[...]i [...] w M.i objęto odrębnym projektem zagospodarowania terenu dotyczącym tylko tych miejsc.
Tymczasem analiza art. 33 ust. 1, nie pozostawia wątpliwości, że ustawodawca wprowadził w nim zasadę, zgodnie z którą pozwolenie na budowę winno dotyczyć całego zamierzenia inwestycyjnego. W zd. 2 tego przepisu ustawodawca dopuścił etapowanie inwestycji, ale tylko w stosunku do obiektów lub zespołu obiektów mogących samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem. Przy czym przewidział także obowiązek spoczywający na inwestorze przedstawienia projekt zagospodarowania działki lub terenu, o którym mowa w art. 34 ust. 3 pkt 1, dla całego zamierzenia budowlanego (jednego). Jak zauważył NSA w wyroku z dnia 7 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 1854/13, "Skoro ustawodawca wprowadził zasadę, że pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia inwestycyjnego, a etapowanie inwestycji jest jedynie od niej wyjątkiem, to dla jej realizacji niezbędne jest, aby kolejne etapy realizowane były w oparciu o zatwierdzony ostateczną decyzją projekt zagospodarowania terenu dla całego zamierzenia. W przeciwnym razie, realizacja kolejnych etapów inwestycji niczym nie różniłaby się od inwestycji nieetapowanych." W tym samym wyroku NSA zauważył, że nałożenie wskazanego obowiązku przedłożenia projektu zagospodarowania działki lub terenu nie ma na celu sprawdzenie czy inwestycja (etapowana) może funkcjonować samodzielnie (wobec treści art. 33 ust. 1), "lecz umożliwienie organom administracji architektoniczno-budowlanej ocenę czy przedmiotowa inwestycja - jako całość jest zgodna z przepisami prawa, w tym ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. (...) Powyższe prowadzi do wniosku, iż w przypadku zamiaru etapowania inwestycji, inwestor ma obowiązek, przed przystąpieniem do pierwszego etapu, przedłożenia projektu zagospodarowania terenu dla całego zamierzenia inwestycyjnego, zaś organ architektoniczno-budowlany do jego zatwierdzenia (o ile jest zgodny z przepisami prawa). Decyzja, dotycząca pozwolenia na budowę każdego kolejnego etapu inwestycji, winna zatem obejmować jedynie projekt architektoniczno-budowlany obiektu (zespołu obiektów) objętego wnioskiem. Integralną częścią takiego pozwolenia budowlanego będzie wówczas ostateczna decyzja dotycząca pozwolenia na budowę I etapu, w części zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu dla całego zamierzenia inwestycyjnego."
Powyższe w niniejszej sprawie pozostało poza sferą zainteresowania organów orzekających, które to (jak wynika z uzasadnień wydanych decyzji) ww. okoliczności w ogóle nie analizowały. Kwestia ta ma zaś znaczenie nie tylko w kontekście ww. art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego, ale również (jak zaznaczył NSA w cyt. powyżej wyroku), w kontekście zgodności projektu budowlanego z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym przypadku - ustaleniami planu miejscowego zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] lutego 2012 r. (Dz. Urz. Woj. [...]. z 2012 r., poz. [...]). Ze wskazanego planu miejscowego wynika (§ 19 planu), że działki inwestycyjne objęte projektem budowlanym, położone są na obszarze nr [...], a w przypadku tego obszaru wskazany plan dopuszcza bilansowanie miejsc garażowo-postojowych poza obszarem nr [...] w ilościach określonych w § 13 ust. 2 pkt 2 (§ 19 ust. 4). W konsekwencji, organy orzekające w sprawie uznały, że zaprojektowanie miejsc postojowych poza obszarem nr 4 jest prawidłowe, a etapowanie inwestycji - zgodne z ww. art. 33 ust. 1, zupełnie nie analizując ani przedłożonego projektu zagospodarowania terenu w powyżej wskazanych kwestiach, ani zgodności przedłożonego projektu budowlanego w tym kontekście ze wskazanym planem miejscowym.
Nie dostrzeżono więc, że projekt zagospodarowania terenu nie obejmuje miejsc postojowych. Nie dostrzeżono również, że choć plan miejscowy dopuszcza usytuowanie miejsc poza obszarem nr 4, to jednak takie usytuowanie musi zapewnić realizację przez wskazane miejsca postojowe ich funkcji, a ta związana jest ściśle z projektowanym budynkiem usługowo-handlowym, wobec czego miejsca postojowe dla tej inwestycji nie mogą znajdować się w dowolnej odległości od inwestycji, którą mają obsługiwać. Warto przy tym zważyć, iż w § 13 ust. 2 pkt 2 planu miejscowego przewidziano obowiązek zapewnienia miejsc postojowych (w przypadku budynku usługowego – min. 1 miejsce na każde 50 m² powierzchni użytkowej lokalu).
Po drugie, orzekając w sprawie Sądu uznał, iż decyzje wydane w sprawie nie zostały poprzedzone wyczerpującą oceną w kontekście art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, w myśl którego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Zważyć w tym miejscu trzeba, iż inwestycja przewidziana została na działkach o nr ew. [...],[...],[...] i [...] w M. Projektowany budynek przewidziano w odległości 1,5 m od granicy działki sąsiedniej o nr ew. [...] (należącej do skarżącego), w granicy której znajduje się parterowy budynek mieszkalny. Odnośnie wskazanego usytuowania obiektu organy orzekające przyjęły, iż nie narusza ona prawa, albowiem plan miejscowy w § 19 ust. 3 dopuszcza taki sposób usytuowania. Zdaniem Sądu, powołanie się na powyższe nie może stanowić o wyczerpującym przeprowadzeniu postępowania w sprawie, w kontekście ww. art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.
Przy czym, rację mają organy orzekające wskazując, iż ww. plan miejscowy umożliwia lokalizację obiektów budowlanych bezpośrednio przy granicy lub w odległości 1,5 m od granicy, ale jednocześnie wskazuje, że jest to możliwe jedynie przy zachowaniu przepisów ustawy Prawo budowlane i przepisów odrębnych. Zatem organy orzekające nie mogły ograniczyć się w tej kwestii tylko do przywołania ww. § 19 ust. 3 planu (w tym – niepełnego jego brzmienia). Tym bardziej, że wskazany zapis planu koresponduje z § 12 warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ten zaś w ust. 1 stanowi, że jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy;
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
W ust. 2 § 12, przewidziano wyjątek od ww. ust. 1, albowiem w myśl tego przepisu sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W tym przypadku ww. plan miejscowy takie usytuowanie przewiduje, niemniej należało jeszcze przeanalizować przepisy § 13, 60 i 271-273 lub przepisy odrębne określające dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków, aby stwierdzić, czy zapisy w nich zawarte takiej lokalizacji się nie sprzeciwiają. Zdaniem Sądu, istotne znaczenie w tym przypadku może mieć § 271 wskazanych warunków technicznych i uregulowane w nim odległości między budynkami, dla zachowania odpowiedniej ochrony przeciwpożarowej. Oceny w tym kontekście w sprawie zabrakło, a wobec tego nie sposób przyjąć, aby przed wydaniem decyzji (tj. zaskarżonej i ją poprzedzającej) dokonano wyczerpujących sprawdzeń, o których mowa w art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Jednocześnie Sąd stwierdza, że od dokonania sprawdzeń w ww. zakresie nie zwalniało organów orzekających uzgodnienie projektu budowlanego przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.
W konsekwencji, podsumowując ten wątek, Sąd podziela zastrzeżenia skarżącego, zgadzając się z nim, że zbyt pobieżnie przeanalizowano w sprawie formułowane przez niego w postępowaniu zarzuty, związane w istocie wyłącznie ze sposobem usytuowania projektowanego budynku względem jego nieruchomości i znajdującego się na tej nieruchomości, w granicy z działką inwestycyjną, jego budynku mieszkalnego. Zarzuty te dotyczyły nie tylko kwestii zacienienia czy wpływu wykonywanych robót na jego zabudowę, ale też – kwestii przeciwpożarowych, a te -zdaniem Sądu- wobec zaprojektowania inwestycji w odległości 1,5 m od budynku skarżącego należało poddać szczególnie wnikliwej ocenie, tego zaś w kontrolowanym postępowaniu nie uczyniono.
Z tych też przyczyn Sąd uznał, iż obie decyzje wydane w sprawie (jako oparte na niepełnej analizie) nie mogą się ostać.
Rozpoznając ponownie sprawę organ I instancji winien uzupełnić postępowanie i ocenę, we wskazanym przez Sąd zakresie.
Wobec powyższego, działając w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło